На великій вечірні

Блаже́н муж... 1 Антифон.

На Го́споди, воззва́х... стихири на 8, глас 4. Подібний: Я́ко до́бля...

Я́ко со́лнце возсія́ нам, пресла́вная па́м'ять твоя́, О́льго богому́драя, ма́ти князе́й Ки́євських, Христо́ва мизи́ниця, апо́стольським уче́нієм воспита́на, возмогла́ єси́ на куми́ри, па́че же на дия́вола. Си́лою Свята́го Ду́ха просвіща́єма, от тьми неразу́мія зе́млю всея́ Руси́ і лю́ди к Бо́гу привела́ єси́. Єго́же моли́ о творя́щих твою́ па́м'ять. [Двічі]

В ра́зумі духо́внім, і́мже посрами́ла єси́ врага́ прельсти́вшаго Є́ву, і сего́ ору́жіє сломи́ла єси́, богосажде́нний рай церко́вний создала́ єси́; в не́мже дре́во живо́тноє Крест водрузи́ла єси́, і трапе́зу Бо́жия бра́шна іму́щи, істо́чник неісчерпа́ємий Кро́ве Христо́ви. Єго́же пи́вши нетлі́нна пребива́єши, за вся ни моля́щися при́сно. [Двічі]

Духо́вно возвеселі́теся, лю́ди правосла́внії, па́м'ять чту́ще О́льги богому́дрия, на вся́коє бо вре́м'я мо́литься ко Христу́ с чудотво́рці і му́ченики, помо́щницю іму́щи святу́ю Богоро́дицю, ізба́витися от бід і печа́лей, ві́рою пою́щим ю, і кла́няющимся ра́ці нетлі́ннаго єя́ ті́ла. [Двічі]

Прийді́те, Христоімени́тії лю́діє, возвели́чим во хвале́ніїх прама́тер на́шу, ве́лію му́дрость і му́жество показа́вшую, сла́ву ми́ра презрі́вшую і Христа́ Бо́га І́стиннаго па́че всіх возлюби́вшую, і та́ко к ней воззове́м: о, пресла́вная уго́днице Христо́ва, моли́ о лю́дех Украї́нських, да ні ко́їми ко́зньми вра́жиїми от пра́вия ві́ри отвратя́ться і в благоче́стії непоколеби́мі да пребу́дуть. [Двічі]

Сла́ва, глас 6:

Прийді́те, собо́ри Христоімени́тих, пі́сньми восхва́лим О́льгу прему́друю; прийді́те, ра́зумом богатя́щіїся, ра́зум свой в послуша́ніє ві́ри приводи́ти от нея́ научі́теся; прийді́те, му́жіє, честь жені́ пресла́вній возда́йте; прийді́те, жени́, му́жеству єя́ вели́кому подража́йте; прийді́те, владя́щії, і уразумі́йте вся земна́я превосходя́щую сла́ву нетлі́нную; прийді́те, всі вну́ци єя́, і в день єя́ сві́тло восторжеству́йте, мо́литься бо те́плі ко Го́споду, є́же просвіти́ти ду́ші на́ша.

І ни́ні, Богородичний: Кто Тебе́ не ублажи́ть...

Вхід.

Прокимен дня і три читання.

І приложи́ша си́нове Ізра́їлеви сотвори́ти зло́є пред Го́сподем; і Ао́д у́мре. І отдаде́ їх Госпо́дь в ру́ку Іави́на, царя́ Ханаа́нська, і́же ца́рствова во Асо́рі. І воєво́да си́ли єго́ Сиса́ра, і той жив'я́ше во Арисо́фі язи́ков. І возопи́ша си́нове Ізра́їлеви ко Го́споду, я́ко де́в'ять сот колесни́ць желі́зних бя́ше єму́; і той озло́би Ізра́їля зіло́ літ два́десять. І Девво́ра, жена́ проро́чиця, жена́ Лафидо́фова, сія́ судя́ше Ізра́їлю в то вре́м'я; і сія́ жив'я́ше под фі́ніком Девво́ра между́ Ра́мою і между́ Вефи́лем, в горі́ Єфре́млі; і восхожда́ху си́нове Ізра́їлеви к ней та́мо на суд. І посла́ Девво́ра, і призва́ Вара́ка си́на Авинеє́мля із Кеде́са Неффали́мова, і рече́ к нему́: не запові́да ли тебі́ Госпо́дь Бог Ізра́їлев? І по́йдеши в го́ру Фаво́р, і по́ймеши с собо́ю де́сять ти́сящ муже́й от сино́в Неффали́млих і от сино́в Завуло́них; і приведу́ к тебі́ в водоте́ч Кисо́нь Сиса́ру, воєво́ду си́ли Іави́ни, і колесни́ці єго́, і мно́жество вой єго́, і преда́м єго́ в ру́ки твоя́. І рече́ к ней Вара́к: а́ще по́йдеши со мно́ю, пойду́, і а́ще не по́йдеши со мно́ю, не пойду́; я́ко не вім дне, в о́ньже благоустро́їть Госпо́дь а́нгела со мно́ю. І рече́ Девво́ра к нему́: іду́щи пойду́ с тобо́ю; оба́че віждь, я́ко не бу́деть тебі́ сла́ва на путі́, в о́ньже ти і́деши; поне́же в ру́ку же́нську преда́сть Госпо́дь Сиса́ру. І воста́ Девво́ра і по́йде с Вара́ком до Ка́диса. І воззва́ Вара́к Завуло́на і Неффали́ма до Ка́диса, і пойдо́ша вослі́д єго́ де́сять ти́сящ муже́й, і і́де с ним Девво́ра. І Хаве́р Кине́й отлучи́ся от Ке́ни і от сино́в Іова́ва, у́жика Моїсе́йова; і потче́ ку́щу свою́ под ду́бом почива́ющих, і́же єсть при Кеде́сі. І возвісти́ша Сиса́рі, я́ко взи́де Вара́к, син Авинеє́мль, на го́ру Фаво́р. І созва́ Сиса́ра вся колесни́ці своя́, де́в'ять сот колесни́ць желі́зних, і вся лю́ди, і́же с ним, от Арисо́фа язи́ков в водоте́ч Кисо́нь. І рече́ Девво́ра к Вара́ку: воста́ни, я́ко сей день, в о́ньже предаде́ Госпо́дь Сиса́ру в ру́ку твою́, зане́ Госпо́дь ізи́деть пред тобо́ю. І сни́де Вара́к с гори́ Фаво́р, і де́сять ти́сящ муже́й вслід єго́. І сотре́ Госпо́дь Сиса́ру і вся колесни́ці єго́ і весь полк єго́ о́стрієм меча́ пред Вара́ком. І сни́де Сиса́ра с колесни́ці своєя́ і побіже́ нога́ми свої́ми. І Вара́к гоня́й вслід колесни́ць єго́ і вслід полка́, да́же до дубра́ви язи́ков. І паде́ весь полк Сиса́рин о́стрієм меча́, не оста́ся ні єди́н. І Сиса́ра убіже́ нога́ми свої́ми в ку́щу Іаї́лі, жени́ Хаве́ра Кине́єва; я́ко мир бя́ше между́ Іави́ном, царе́м Асо́рським і между́ до́мом Хаве́ра Кине́єва. І ізи́де Іаї́ль во срі́теніє Сиса́рі і рече́ к нему́: уклони́ся, господи́не мой, уклони́ся ко мні, не бо́йся. І уклони́ся к ней в ку́щу, і покри́ єго́ оде́ждею своє́ю. І рече́ Сиса́ра к ней: напо́й м'я ма́ло води́, я́ко возжажда́х. І отріши́ міх мле́чний, і напої́ єго́, і покри́ єго́. І рече́ к ней Сиса́ра: ста́ни во две́рех ку́щи, і бу́деть а́ще кто при́йдеть к тебі́, і вопро́сить тя, і рече́ть: єсть ли зді муж? І рече́ши: ність. І взя Іаї́ль, жена́ Хаве́рова, кол ку́щний, і взя млат в ру́ку свою́, і вни́де к нему́ ти́хо, і водрузи́ кол во скра́нії єго́, і пронзе́ до землі́; і сей утру́ждся спа́ше, і і́здше. І се, Вара́к гоня́й Сиса́ру. І ізи́де Іаї́ль во срі́теніє єму́ і рече́ єму́: прийди́, і покажу́ тебі́ му́жа, єго́же ти і́щеши. І вни́де к ней, і се, Сиса́ра лежа́ше мертв, і кол во скра́нії єго́. І покори́ Госпо́дь Бог в той день Іави́на, царя́ Ханаа́ня пред си́ни Ізра́їлевими; і хожда́ше рука́ сино́в Ізра́їлевих ходя́щи, і ожесточи́ся на Іави́на, царя́ Ханаа́нська, до́ндеже істреби́ша єго́. І воспі́ Девво́ра і Вара́к, син Авинеє́мов, в той день, і рече́: внегда́ нача́ти вождо́м во Ізра́їлі, в проізволе́нії люді́й, благослові́те Го́спода! Усли́шіте, ца́ріє, і внуші́те, кня́зі: аз Го́сподеві воспою́ і пою́ Бо́гу Ізра́їлеву. Го́споди, во ісхо́ді Твоє́м от Сиї́ра, внегда́ воздвиза́тися Тебі́ от села́ Едо́мова, земля́ потрясе́ся, і не́бо возмути́ся, і о́блаци іска́паша во́ду; го́ри подвиго́шася от лиця́ Го́спода Елої́, та́я Сина́ от лиця́ Го́спода Бо́га Ізра́їлева. Во дні Самега́ра, си́на Ана́фова, во дні Іаї́лі, оскуді́ша путіє́, і ідо́ша в путі́ кри́ви, і ідо́ша в путі́ развраще́нни; оскуді́ша живу́щії во Ізра́їлі, оскуді́ша до́ндеже воста́ Девво́ра, до́ндеже воста́ ма́ти во Ізра́їлі; ізбра́ша бо́ги но́ви, я́ко хліб я́чен, тогда́ воєва́ша гра́ди князе́й; щит не яви́ся, ніже́ копіє́ в чети́редесяти ти́сящах во Ізра́їлі. Се́рдце моє́ на учине́нная во Ізра́їлі; си́льнії люді́й, благослові́те Го́спода! Ї́здящії на осля́тех бі́лих в полу́дне, і сідя́щії на суди́щі, і ходя́щії на путі́ со́нмов, провіща́йте. Глас пле́щущих посреді́ веселя́щихся; та́мо дадя́ть пра́вду. Го́споди, пра́вди укріпи́ во Ізра́їлі; тогда́ разидо́шася во гра́ди своя́ лю́діє Госпо́дні. Воста́ни, воста́ни, Девво́ра! Воста́ни, воста́ни, глаго́ли с пі́снію! Воста́ни, Вара́че, і пліни́ плін твой, си́не Авинеє́мль!

Оста́ся же Іуди́ф єди́на в шатрі́, і Олофе́рн пове́ржен на ло́жі своє́м; бя́ше бо преіспо́лнен вино́м. І рече́ Іуди́ф рабі́ своє́й, да стої́ть вні ло́жниці єя́ і да смо́трить ісхо́да єя́ я́коже по всяк день; рече́ бо, я́ко ізи́ти і́мать на моли́тву свою́; і Ваго́ю глаго́ла по словесе́м сим. І отидо́ша всі от лиця́ єя́, і ні єди́н оста́ся в ло́жниці от ма́ла да́же до вели́ка. І ста́вши Іуди́ф при одрі́ єго́, рече́ в се́рдці своє́м: Го́споди, Бо́же всея́ си́ли, при́зри в час сей на діла́ рук мої́х ко возвише́нію Ієрусали́ма, я́ко ни́ні вре́м'я помоществова́ти наслі́дію Твоєму́ і соверши́ти начина́ніє моє́ ко сокруше́нію враго́в, і́же воста́ша на нас. І приступи́вши к сто́лпнику одра́, і́же бя́ше у глави́ Олофе́рнови, снят меч єго́ с него́, і прибли́жившися ко одру́, взя в горсть власи́ глави́ єго́ і рече́: укріпи́ м'я, Го́споди Бо́же Ізра́їлев, в день сей. І уда́ри в ви́ю єго́ два́жди си́лою сво́єю, і от'я́ главу́ єго́ от него́, і отвали́ ті́ло єго́ от посте́лі, і от'я́ заві́су от столпо́в; і по ма́лі ізи́де і предаде́ раби́ні своє́й главу́ Олофе́рнову; і вложи́ ю в міше́ць сні́дей свої́х. І ізидо́сті о́бі ку́пно по оби́чаю своєму́ на моли́тву; і проше́дші полк, обидо́сті дебр о́ную, і взидо́сті на го́ру Ветилу́ї, і прийдо́сті ко врато́м єя́. І рече́ Іуди́ф іздале́ча стрегу́щим на враті́х: отве́рзіте ни́ні, отве́рзіте врата́, с на́ми Бог, Бог наш, сотвори́ти єще́ крі́пость во Ізра́їлі і си́лу на враги́, я́коже і днесь сотвори́. І бисть я́ко усли́шаша му́жіє гра́да того́ глас єя́, потща́шася сни́ти ко врато́м гра́да своєго́ і созва́ша ста́рцев гра́да. І стеко́шася всі от ма́ла да́же до вели́ка, я́ко па́че ча́янія бі їм, є́же прийти́ єй, і отверзо́ша врата́ і восприя́ша їх; і вже́гше огнь во свіще́ніє, окружи́ша їх. Она́ же рече́ к ним гла́сом вели́ким: хвалі́те Бо́га, хвалі́те, хвалі́те Бо́га, І́же не отста́ви ми́лости Своєя́ от до́му Ізра́їлева, но сокруши́ враги́ на́ша руко́ю моє́ю в нощ сію́. І ізе́мши главу́ із мішця́ показа́ і рече́ їм: се глава́ Олофе́рна вождонача́льника си́ли Ассу́рськия, і се, заві́са, за не́юже лежа́ше во пія́нствах свої́х, і порази́ єго́ Госпо́дь руко́ю же́нською; і жив єсть Госпо́дь, І́же сохрани́ м'я в путі́ моє́м, і́мже ходи́х, я́ко прельсти́ єго́ лице́ моє́ в па́губу єго́, і не сотвори́ гріха́ со мно́ю во оскверне́ніє і срамоту́. І ужасо́шася всі лю́діє зіло́, і па́дше поклони́шася Бо́гу, і рі́ша єдиноду́шно: благослове́н єси́, Бо́же наш, унічто́живий в день сей враги́ люді́й Твої́х. І рече́ єй Озі́я: благослове́нна ти єси́, дщи, Бо́гом Ви́шнім па́че всіх жен, я́же на землі́, і благослове́н Госпо́дь Бог, І́же созда́ небеса́ і зе́млю, І́же упра́ви тя на сокруше́ніє глави́ кня́зя враго́в на́ших; я́ко не отста́неть наде́жда твоя́ от се́рдця челові́к, помина́ющих крі́пость Бо́жию, да́же до ві́ка; і да сотвори́ть тебі́ сія́ Бог в возноше́ніє ві́чноє, є́же посіща́ти тя во благи́х, за є́же не пощаді́ла єси́ душі́ твоєя́ смире́нія ра́ди ро́да на́шего, но посо́бствовала єси́ паде́нію на́шему, в правоті́ ходи́вши пред Бо́гом на́шим. І рі́ша всі лю́діє: бу́ди, бу́ди.

Жену́ до́блю кто обря́щеть, дража́йші єсть ка́менія многоці́ннаго такова́я; дерза́єть на ню се́рдце му́жа єя́; такова́я до́брих кори́стей не лиши́ться; ді́лаєть бо му́жу своєму́ блага́я во все житіє́; обрі́тши во́лну і лен, сотвори́ благопотре́бноє рука́ма свої́ма.

На літії стихира храму. Потім святої, глас 2:

Днесь созива́ються к весе́лію ві́рних собо́ри, наста́ бо па́м'ять прама́тере на́шея, ко сві́ту Христо́ви ві́ри нас приве́дшия, і путь спасе́нія нам показа́вшия, і благостроє́нію держа́ви на́шея нача́ло положи́вшия.

Сла́ва, глас 6:

Днесь да торжеству́єм, бра́тіє, і да пра́зднуєм па́м'ять святи́я О́льги, не пі́сньми то́кмо прама́тер на́шу сла́в'яще, но і ді́ли христия́нськими сла́ву Го́сподеві воздаю́ще, отри́нем про́чеє язи́чеськоє нра́ва на́шего і нечести́воє житія́ на́шего отве́ржем, да не до конця́ прогні́вається Человіколю́бець Госпо́дь гріх ра́ди на́ших.

І ни́ні, Богородичний: Творе́ць і Ізба́витель...

На стиховні стихири, глас 8.

Подібний: О пресла́внаго чудесе́!

О пресла́внаго чудесе́! Жено́ю па́дший род челові́чеський жено́ю возставля́єть пречу́дно Человіколю́бець Госпо́дь і в послі́дняя лі́та жену́ посила́єть на обраще́ніє люді́й Ки́євських, О́льгу пресла́вную, єя́же креще́нієм нача́ло полага́єть просвіще́нію Руси́ Ки́євськия во спасе́ніє душ на́ших.

Стих: Близ Госпо́дь всім призива́ющим Єго́, всім призива́ющим Єго́ во і́стині.

Ра́дуйся, гра́де богоспаса́ємий Ки́єве, всім конце́м землі́ на́шея світ Христо́в істочи́вий і пе́рвую уго́дницю в ней показа́вий, О́льгу пречестну́ю; ра́дуйся, Вишегра́де, наслі́діє єя́ честно́є; ра́дуйся, жен правосла́вних сосло́віє, похвалу́ на́шу да́вшеє во спасе́ніє душ на́ших.

Стих: Во́лю боя́щихся Єго́ сотвори́ть, і моли́тву їх усли́шить, і спасе́ть я.

Возвесели́ся, непло́дная земле́ на́ша, лику́й, нечревоболі́вшая; ни́ні ражда́єши ча́до твоє́, Єле́ну блаже́нную, та же призове́ть ко Го́споду отця́ на́шего Васи́лія і подража́ти себе́ приведе́ть ли́ки уго́дников Єго́, по́двиги свої́ми просла́вити іму́щих гра́ди і де́брі твоя́, во спасе́ніє душ на́ших.

Сла́ва, той самий глас:

Ве́лія сла́ва твоя́ і па́м'ять твоя́ с похвала́ми, О́льго прему́драя, тщету́ і́долов презрі́вши і і́стину Єва́нгельськую уразумі́вши, в сіди́нах ум твой Христу́ в послуша́ніє пліни́ла єси́ і всім родо́м послі́дующим путь і́стинний живота́ показа́ла єси́, моли́ о нас єди́наго Человіколю́бця.

І ни́ні, Богородичний: Безневі́стная Ді́во...

Тропар, глас 1:

Крила́ми богоразу́мія впери́вши твой ум, возлеті́ла єси́ преви́ше ви́димия тва́рі, взиска́вши Бо́га і Творця́ вся́чеських; і Того́ обрі́тши, па́ки рожде́ніє креще́нієм прия́ла єси́; дре́ва живо́тнаго наслажда́ющися, нетлі́нна во ві́ки пребива́єши, О́льго присносла́вная.

Інший тропар, грецький, глас 3:

Свята́я равноапо́стольная ізбра́ннице Христо́ва, княги́не О́льго, наро́д твой слове́сним і чи́стим Христо́вим млеко́м напої́вшая, моли́ся Ми́лостивому Бо́гу, да прегріше́ній оставле́ніє пода́сть душа́м на́шим.

Інший тропар, глас 4:

Оста́вивши лесть і́дольськую, послі́довала єси́ Христу́, Безсме́ртному Жениху́, О́льго богому́драя, в Єго́же черто́зі ра́дующися, непреста́нно моли́ся о чту́щих ві́рою і любо́вію святу́ю па́м'ять твою́.

Інший тропар, глас 8:

В тебі́, богому́драя Єле́но, ізві́стен спасе́нія о́браз бисть в землі́ Ру́стій, я́ко, приі́мши ба́ню свята́го креще́нія, послі́довала єси́ Христу́, творя́щи же і уча́щи, є́же оста́вити і́дольськую пре́лесть, восприя́ти же попече́ніє о душі́, ве́щі безсме́ртній. Ті́мже і со а́нгели ра́дується, равноапо́стольная, дух твой.

Сла́ва, і ни́ні, Богородичний за гласом.