|
Глава 10
|
Κεφάλαιο 10
|
|
1
|
1
|
|
И цари́ца са́вска услы́ша и́мя Соломо́не и и́мя Госпо́дне, и пріи́де искуси́ти єго́ при́тчами:
|
ΚΑΙ βασίλισσα Σαβὰ ἤκουσε τὸ ὄνομα Σαλωμὼν καὶ τὸ ὄνομα Κυρίου καὶ ἦλθε πειράσαι αὐτὸν ἐν αἰνίγμασι·
|
|
2
|
2
|
|
и пріи́де во Ієрусали́мъ съ си́лою тя́жкою зѣло́: и на велблю́дѣхъ привезо́ша арома́ты и зла́та мно́го зѣло́, и ка́меніє драго́є: и вни́де къ Соломо́ну и глаго́ла єму́ вся́, єли́ка имѣ́ на се́рдцы своє́мъ.
|
καὶ ἦλθεν εἰς ῾Ιερουσαλὴμ ἐν δυνάμει βαρείᾳ σφόδρα, καὶ κάμηλοι αἴρουσαι ἡδύσματα καὶ χρυσὸν πολὺν σφόδρα καὶ λίθον τίμιον, καὶ εἰσῆλθε πρὸς Σαλωμὼν καὶ ἐλάλησεν αὐτῷ πάντα ὅσα ἦν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς.
|
|
3
|
3
|
|
И возвѣсти́ є́й Соломо́нъ вся́ глаго́лы єя́: и не бѣ́ сло́во презрѣ́но от царя́, єго́же не возвѣсти́ є́й.
|
καὶ ἀπήγγειλεν αὐτῇ Σαλωμὼν πάντας τοὺς λόγους αὐτῆς· οὐκ ἦν λόγος παρεωραμένος παρὰ τοῦ βασιλέως, ὃν οὐκ ἀπήγγειλεν αὐτῇ.
|
|
4
|
4
|
|
И ви́дѣ цари́ца са́вска ве́сь смы́слъ Соломо́нь и до́мъ єго́же созда́,
|
καὶ εἶδε βασίλισσα Σαβὰ πᾶσαν τὴν φρόνησιν Σαλωμὼν καὶ τὸν οἶκον, ὃν ᾠκοδόμησε,
|
|
5
|
5
|
|
и снѣ́ди Соломо́ни, и жили́ща отроко́въ єго́, и предстоя́ніє служа́щихъ єму́, и облаче́ніє єго́, и віноче́рпцы єго́, и всесожже́нія єго́, я́же приноша́ше во хра́мѣ Госпо́дни, и внѣ́ себе́ бы́сть,
|
καὶ τὰ βρώματα Σαλωμὼν καὶ τὴν καθέδραν παίδων αὐτοῦ καὶ τὴν στάσιν λειτουργῶν αὐτοῦ καὶ τὸν ἱματισμὸν αὐτοῦ καὶ τοὺς οἰνοχόους αὐτοῦ, καὶ τὴν ὁλοκαύτωσιν αὐτοῦ, ἣν ἀνέφερεν ἐν οἴκῳ Κυρίου, καὶ ἐξ ἑαυτῆς ἐγένετο.
|
|
6
|
6
|
|
и рече́ къ Соломо́ну царю́: и́стинна су́ть словеса́, я́же слы́шахъ въ земли́ моє́й,
|
καὶ εἶπε πρὸς τὸν βασιλέα Σαλωμών· ἀληθινὸς ὁ λόγος, ὃν ἤκουσα ἐν τῇ γῇ μου περὶ τοῦ λόγου σου καὶ περὶ τῆς φρονήσεώς σου,
|
|
7
|
7
|
|
о словесѣ́хъ твои́хъ и о смы́слѣ твоє́мъ: и не я́хъ вѣ́ры глаго́лющымъ ми́, до́ндеже пріидо́хъ сѣ́мо, и ви́дѣста о́чи мои́: и се́, нѣ́сть ни по́лъ того́, я́коже ми́ повѣ́даша: приложи́лъ єси́ прему́дрость и блага́я къ си́мъ па́че вся́каго слу́ха, єго́же слы́шахъ въ земли́ моє́й:
|
καὶ οὐκ ἐπίστευσα τοῖς λαλοῦσί μοι, ἕως ὅτου παρεγενόμην καὶ ἑωράκασιν οἱ ὀφθαλμοί μου, καὶ ἰδοὺ οὐκ εἰσὶ τὸ ἥμισυ καθὼς ἀπήγγειλάν μοι· προστέθεικας ἀγαθὰ πρὸς αὐτὰ ἐπὶ πᾶσαν τὴν ἀκοήν, ἣν ἤκουσα ἐν τῇ γῇ μου·
|
|
8
|
8
|
|
блаже́нны жены́ твоя́, блаже́ни о́троцы твои́ сі́и, и́же предстоя́тъ предъ тобо́ю всегда́, слы́шаще вся́кій смы́слъ тво́й:
|
μακάριαι αἱ γυναῖκές σου, μακάριοι οἱ παῖδές σου οὗτοι οἱ παρεστηκότες ἐνώπιόν σου διόλου, οἱ ἀκούοντες πᾶσαν τὴν φρόνησίν σου·
|
|
9
|
9
|
|
бу́ди Госпо́дь Бо́гъ тво́й благослове́нъ, и́же восхотѣ́ тя́ да́ти на престо́лъ Ізра́илевъ, поне́же возлюби́ Госпо́дь Ізра́иля утверди́ти во вѣ́ки и поста́ви тя́ царя́ надъ ни́ми твори́ти су́дъ въ пра́вдѣ и въ судьба́хъ и́хъ.
|
γένοιτο Κύριος ὁ Θεός σου εὐλογημένος, ὃς ἠθέλησεν ἐν σοὶ δοῦναί σε ἐπὶ θρόνον ᾿Ισραήλ· διὰ τὸ ἀγαπᾶν Κύριον τὸν ᾿Ισραὴλ στῆσαι εἰς τὸν αἰῶνα καὶ ἔθετό σε βασιλέα ἐπ᾿ αὐτοὺς τοῦ ποιεῖν κρίμα ἐν δικαιοσύνῃ καὶ ἐν κρίμασιν αὐτῶν.
|
|
10
|
10
|
|
И даде́ Соломо́ну сто́ и два́десять тала́нтъ зла́та, и арома́ты мно́ги зѣло́, и ка́меніє драго́є: не пріидо́ша єще́ таковы́я арома́ты во мно́жествѣ, я́же даде́ цари́ца са́вска царю́ Соломо́ну.
|
καὶ ἔδωκε τῷ Σαλωμὼν ἑκατὸν εἴκοσι τάλαντα χρυσίου καὶ ἡδύσματα πολλὰ σφόδρα καὶ λίθον τίμιον· οὐκ ἐληλύθει κατὰ τὰ ἡδύσματα ἐκεῖνα ἔτι εἰς πλῆθος, ἃ ἔδωκε βασίλισσα Σαβὰ τῷ βασιλεῖ Σαλωμών. (
|
|
11
|
11
|
|
И кора́бль хіра́мль принося́щь зла́то изъ Софі́ра, [и] принесе́ древа́ нете́сана мно́га зѣло́, и ка́меніє драго́є.
|
καὶ ἡ ναῦς Χιρὰμ ἡ αἴρουσα τὸ χρυσίον ἐκ Σουφὶρ ἤνεγκε ξύλα πελεκητὰ πολλὰ σφόδρα καὶ λίθον τίμιον·
|
|
12
|
12
|
|
И сотвори́ ца́рь дре́вомъ нете́санымъ подпо́ры хра́му Госпо́дню и до́му царе́ву, и сопѣ́ли и гу́сли пѣвце́мъ: не пріидо́ша по се́мъ такова́я древеса́ нете́саная на земли́, ниже́ ви́дѣна бы́ша гдѣ́ да́же до дне́ сего́.
|
καὶ ἐποίησεν ὁ βασιλεὺς τὰ ξύλα τὰ πελεκητὰ ὑποστηρίγματα τοῦ οἴκου Κυρίου καὶ τοῦ οἴκου τοῦ βασιλέως καὶ νάβλας καὶ κινύρας τοῖς ᾠδοῖς· οὐκ ἐληλύθει τοιαῦτα ξύλα ἀπελέκητα ἐπὶ τῆς γῆς, οὐδὲ ὤφθησάν που ἕως τῆς ἡμέρας ταύτης).
|
|
13
|
13
|
|
И ца́рь Соломо́нъ даде́ цари́цѣ са́встѣй вся́, єли́ка восхотѣ́ и єли́ки проси́ у него́, кромѣ́ всѣ́хъ, я́же даде́ є́й рука́ма свои́ма Соломо́нъ ца́рь, И возврати́ся, и отъи́де въ зе́млю свою́, сама́ и вси́ о́троцы єя́.
|
καὶ ὁ βασιλεὺς Σαλωμὼν ἔδωκε τῇ βασιλίσσῃ Σαβὰ πάντα, ὅσα ἠθέλησεν, ὅσα ᾐτήσατο, ἐκτὸς πάντων ὧν ἐδεδόκει αὐτῇ διὰ χειρὸς τοῦ βασιλέως Σαλωμών· καὶ ἀπεστράφη καὶ ἦλθεν εἰς τὴν γῆν αὐτῆς, αὐτὴ καὶ πάντες οἱ παῖδες αὐτῆς.
|
|
14
|
14
|
|
И бѣ́ вѣ́съ принесе́ннаго зла́та Соломо́ну во єди́но лѣ́то ше́сть со́тъ и шестьдеся́тъ и ше́сть тала́нтъ зла́та,
|
Καὶ ἦν ὁ σταθμὸς τοῦ χρυσίου τοῦ ἐληλυθότος τῷ Σαλωμὼν ἐν ἐνιαυτῷ ἑνὶ ἑξακόσια καὶ ἐξηκονταὲξ τάλαντα χρυσίου,
|
|
15
|
15
|
|
кромѣ́ да́ней от по́дданныхъ и от купцо́въ и от всѣ́хъ царе́й стра́нныхъ и от воєво́дъ земны́хъ.
|
χωρὶς τῶν φόρων τῶν ὑποτεταγμένων καὶ τῶν ἐμπόρων καὶ πάντων τῶν βασιλέων τοῦ πέραν καὶ τῶν σατραπῶν τῆς γῆς.
|
|
16
|
16
|
|
И сотвори́ ца́рь Соломо́нъ три́ста ко́пій златы́хъ ко́ванныхъ, по три́ста златы́хъ во єди́но копіє́ вдѣ́ла:
|
καὶ ἐποίησε Σαλωμὼν τριακόσια δόρατα χρυσᾶ ἐλατά. —τριακόσιοι χρυσοῖ ἐπῆσαν ἐπὶ τὸ δόρυ τὸ ἓν—
|
|
17
|
17
|
|
и три́ста щито́въ ко́ванныхъ златы́хъ, по три́ ли́тры зла́та бя́ше на ко́ємждо щитѣ́: и даде́ я́ ца́рь во хра́мъ дубра́вы Ліва́нскія.
|
καὶ τριακόσια ὅπλα χρυσᾶ ἐλατὰ —καὶ τρεῖς μναῖ ἐνῆσαν χρυσοῦ εἰς τὸ ὅπλον τὸ ἓν— καὶ ἔδωκεν αὐτὰ ὁ βασιλεὺς εἰς οἶκον δρυμοῦ τοῦ Λιβάνου.
|
|
18
|
18
|
|
И сотвори́ ца́рь престо́лъ от косте́й слоно́выхъ ве́лій и позлати́ єго́ зла́томъ искуше́нымъ:
|
καὶ ἐποίησεν ὁ βασιλεὺς θρόνον ἐλεφάντινον μέγαν καὶ περιεχρύσωσεν αὐτὸν χρυσίῳ δοκίμῳ·
|
|
19
|
19
|
|
ше́сть степе́ней престо́лу, и о́бразы телцо́въ престо́лу созади́, и ве́рхъ престо́ла кру́глъ бѣ́ созади́ єго́, и ру́цѣ сю́ду и сю́ду на престо́лѣ сѣда́лища, и два́ льва́ стоя́ща при рука́хъ,
|
ἓξ ἀναβαθμοὶ ἐν θρόνῳ καὶ προτομαὶ μόσχων τῷ θρόνῳ ἐκ τῶν ὀπίσω αὐτοῦ καὶ χεῖρες ἔνθεν καὶ ἔνθεν ἐπὶ τοῦ τόπου τῆς καθέδρας, καὶ δύο λέοντες ἑστηκότες παρὰ τὰς χεῖρας,
|
|
20
|
20
|
|
и двана́десять львы́ стоя́ще ту́ на шести́ степе́нехъ сю́ду и сю́ду: не бя́ше та́ко во вся́комъ ца́рствѣ.
|
καὶ δώδεκα λέοντες ἑστῶτες ἐκεῖ ἐπὶ τῶν ἓξ ἀναβαθμῶν ἔνθεν καὶ ἔνθεν· οὐ γέγονεν οὕτως πάσῃ βασιλείᾳ.
|
|
21
|
21
|
|
И вси́ сосу́ди, и́же бя́ху при царѣ́ Соломо́нѣ, зла́ти бѣ́ша, и умыва́лницы зла́ты и вси́ сосу́ди въ хра́мѣ дубра́вы Ліва́нскія златокова́нны: не бя́ше сребра́, поне́же за ничто́ бѣ́ сребро́ во дни́ Соломо́ни:
|
καὶ πάντα τὰ σκεύη τὰ ὑπὸ τοῦ Σαλωμὼν γεγονότα χρυσᾶ καὶ λουτῆρες χρυσοῖ, καὶ πάντα τὰ σκεύη οἴκου δρυμοῦ τοῦ Λιβάνου χρυσίῳ συγκεκλεισμένα, οὐκ ἦν ἀργύριον, ὅτι οὐκ ἦν λογιζόμενον ἐν ταῖς ἡμέραις Σαλωμών·
|
|
22
|
22
|
|
кора́бль бо Ѳарсі́йскій царю́ Соломо́ну на мо́ри съ корабли́ хіра́млими, єди́ною во тріє́хъ лѣ́тѣхъ прихожда́ше царе́ви кора́бль изъ Ѳарсі́са и приноша́ше зла́то и сребро́, и зу́бы слоно́вы, и пі́ѳики и па́вы, и ка́меніє то́ченоє и те́саноє.
|
ὅτι ναῦς Θαρσὶς τῷ βασιλεῖ Σαλωμὼν ἐν τῇ θαλάσσῃ μετὰ τῶν νηῶν Χιράμ, μία διὰ τριῶν ἐτῶν ἤρχετο τῷ βασιλεῖ ναῦς ἐκ θαρσὶς χρυσίου καὶ ἀργυρίου καὶ λίθων τορευτῶν καὶ πελεκητῶν. 22α Αὕτη ἦν ἡ πραγματεία τῆς προνομῆς, ἧς ἀνήνεγκεν ὁ βασιλεὺς Σαλωμὼν οἰκοδομῆσαι τὸν οἶκον Κυρίου καὶ τὸν οἶκον τοῦ βασιλέως καὶ τὸ τεῖχος ῾Ιερουσαλὴμ καὶ τὴν ἄκραν, τοῦ περιφράξαι τὸν φραγμὸν τῆς πόλεως Δαυὶδ καὶ τὴν ᾿Ασσοὺρ καὶ τὴν Μαγδὰλ καὶ τὴν Γαζὲρ καὶ τὴν Βαιθωρὼν τὴν ἀνωτέρω καὶ τὴν ᾿Ιεθαρμὰθ καὶ πάσας τὰς πόλεις τῶν ἁρμάτων καὶ πάσας τὰς πόλεις τῶν ἱππέων καὶ τὴν πραγματείαν Σαλωμών, ἣν ἐπραγματεύσατο οἰκοδομῆσαι ἐν ῾Ιερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ γῇ, τοῦ μὴ κατάρξαι αὐτοῦ. 22β πάντα τὸν λαὸν τὸν ὑπολελειμμένον ὑπὸ τοῦ Χετταίου καὶ τοῦ ᾿Αμορραίου καὶ τοῦ Φερεζαίου καὶ τοῦ Χαναναίου καὶ τοῦ Εὐαίου καὶ τοῦ ᾿Ιεβουσαίου καὶ τοῦ Γεργεσαίου, τῶν μὴ ἐκ τῶν υἱῶν ᾿Ισραὴλ ὄντων, τὰ τέκνα αὐτῶν τὰ ὑπολελειμμένα μετ᾿ αὐτοῦ ἐν τῇ γῇ, οὓς οὐκ ἐδύναντο οἱ υἱοὶ ᾿Ισραὴλ ἐξολοθρεῦσαι αὐτούς, καὶ ἀνήγαγεν αὐτοὺς Σαλωμὼν εἰς φόρον ἕως τῆς ἡμέρας ταύτης. 22γ καὶ ἐκ τῶν υἱῶν ᾿Ισραὴλ οὐκ ἔδωκε Σαλωμὼν πρᾶγμα, ὅτι αὐτοὶ ἦσαν ἄνδρες οἱ πολεμισταὶ καὶ παῖδες αὐτοῦ καὶ ἄρχοντες καὶ τρισσοὶ αὐτοῦ καὶ ἄρχοντες τῶν ἁρμάτων αὐτοῦ καὶ ἱππεῖς αὐτοῦ.
|
|
23
|
23
|
|
И возвели́чися Соломо́нъ па́че всѣ́хъ царе́й земны́хъ и бога́тствомъ и смы́сломъ.
|
Καὶ ἐμεγαλύνθη Σαλωμὼν ὑπὲρ πάντας τοὺς βασιλεῖς τῆς γῆς πλούτῳ καὶ φρονήσει.
|
|
24
|
24
|
|
И вси́ ца́ріє зе́мстіи иска́ху ви́дѣти лице́ Соломо́на, є́же бы услы́шати смы́сла єго́, єго́же даде́ єму́ Госпо́дь въ се́рдцы єго́:
|
καὶ πάντες βασιλεῖς τῆς γῆς ἐζήτουν τὸ πρόσωπον Σαλωμὼν τοῦ ἀκοῦσαι τῆς φρονήσεως αὐτοῦ, ἧς ἔδωκε Κύριος τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ.
|
|
25
|
25
|
|
и ті́и приноша́ху кі́йждо да́ры своя́, и сосу́ды зла́ты и сре́бряны, и ри́зы, ста́кти и сла́дкости, и ко́ни и мски́ на вся́коє лѣ́то.
|
καὶ αὐτοὶ ἔφερον ἕκαστος τὰ δῶρα, σκεύη χρυσᾶ καὶ ἱματισμόν, στακτὴν καὶ ἡδύσματα καὶ ἵππους καὶ ἡμιόνους τὸ κατ᾿ ἐνιαυτὸν ἐνιαυτῷ.
|
|
26
|
26
|
|
И собра́ Соломо́нъ колесни́цы и ко́ни, и бя́ху Соломо́ну четы́редесять ты́сящъ кобыли́цъ въ колесни́цы, и двана́десять ты́сящъ ко́нныхъ: и поста́ви я́ во градѣ́хъ колесни́цъ, а [друзі́и бя́ху] у царя́ во Ієрусали́мѣ: и бѣ́ властели́нъ всѣ́мъ царе́мъ от рѣки́ и до земли́ иноплеме́нникъ и до предѣ́лъ Єги́пта.
|
καὶ ἦσαν τῷ Σαλωμὼν τέσσαρες χιλιάδες θήλειαι ἵπποι εἰς ἅρματα καὶ δώδεκα χιλιάδες ἱππέων, καὶ ἔθετο αὐτὰς ἐν ταῖς πόλεσι τῶν ἁρμάτων καὶ μετὰ τοῦ βασιλέως ἐν ῾Ιερουσαλήμ. 26α καὶ ἦν ἡγούμενος πάντων τῶν βασιλέων ἀπὸ τοῦ ποταμοῦ καὶ ἕως γῆς ἀλλοφύλων καὶ ἕως ὁρίων Αἰγύπτου. 27καὶ ἔδωκεν ὁ βασιλεὺς τὸ χρυσίον καὶ τὸ ἀργύριον ἐν ῾Ιερουσαλὴμ ὡς λίθους, καὶ τὰς κέδρους ἔδωκεν ὡς συκαμίνους τὰς ἐν τῇ πεδινῇ εἰς πλῆθος,
|
|
27
|
28
|
|
И сложи́ ца́рь зла́то и сребро́ во Ієрусали́мѣ я́коже ка́меніє, и ке́дры сложи́ я́коже черни́чіє, є́же на по́ли во мно́жествѣ.
|
καὶ ἡ ἔξοδος Σαλωμὼν τῶν ἱππέων καὶ ἐξ Αἰγύπτου καὶ ἐκ Θεκουέ, ἔμποροι τοῦ βασιλέως ἐλάμβανον ἐκ Θεκουὲ ἐν ἀλλάγματι·
|
|
28
|
29
|
|
И привожда́ху Соломо́ну ко́ни от Єги́пта и от Ѳеку́я купцы́ ца́рстіи и купова́ху от Ѳеку́я промѣ́ною.
|
καὶ ἀνέβαινεν ἡ ἔξοδος ἐξ Αἰγύπτου, ἅρμα ἀντὶ ἑκατὸν ἀργυρίου καὶ ἵππος ἀντὶ πεντήκοντα ἀργυρίου· καὶ οὕτως πᾶσι τοῖς βασιλεῦσι Χεττιΐν καὶ βασιλεῦσι Συρίας κατὰ θάλασσαν ἐξεπορεύοντο.
|
|
29
|
|
|
И прихожда́ху колесни́цы изъ Єги́пта за ше́сть со́тъ сре́бреникъ, и ко́нь за сто́ пятьдеся́тъ сре́бреникъ: та́кожде и ко всѣ́мъ царе́мъ Хетті́мскимъ и сирі́йскимъ по мо́рю исхожда́ху.
|