|
Вторы'е мак#кавеискїе
|
ΜΑΚΚΑΒΑΙΩΝ Β’
|
|
Глvа, а~”
|
Κεφάλαιο 1
|
|
1
|
1
|
|
Бра'тїи и^же по е^гљ=птђ і^ё^де'ѓмъ, ра'доватися” Бра'тїа и^же вᲆ і^ерsлимњ і^ё^деи, і^ и'же въ стра'нњ і^ё^де'истњи. ми'ръ бл~гъ,
|
ΤΟΙΣ ἀδελφοῖς τοῖς κατ᾿ Αἴγυπτον ᾿Ιουδαίοις χαίρειν. οἱ ἀδελφοὶ οἱ ἐν ῾Ιεροσολύμοις ᾿Ιουδαῖοι καὶ οἱ ἐν τῇ χώρᾳ τῆς ᾿Ιουδαίας εἰρήνην ἀγαθήν·
|
|
2
|
2
|
|
и^ бл~го да сътво'ритъ вамъ б~ъ” И$ да помяне'тъ ꙁавњтъ свои и^же къ авраа'мђ і^ и^саа'кђ і^ и^а'ковђ рабо'мъ свои^мъ вњрнымъ”
|
καὶ ἀγαθοποιήσαι ὑμῖν ὁ Θεὸς καὶ μνησθείη τῆς διαθήκης αὐτοῦ τῆς πρὸς ῾Αβραὰμ καὶ ᾿Ισαὰκ καὶ ᾿Ιακὼβ τῶν δούλων αὐτοῦ τῶν πιστῶν·
|
|
3
|
3
|
|
и^ да'сть вамъ срDце всMњ въ е^же чествова'ти е^го, и^ творите хотњ'нїя е^го срDцемъ вели'кимъ, и дш~евнымъ и^ꙁволе'нїемъ”
|
καὶ δῴη ὑμῖν καρδίαν πᾶσιν εἰς τὸ σέβεσθαι αὐτὸν καὶ ποιεῖν αὐτοῦ τὰ θελήματα καρδίᾳ μεγάλῃ καὶ ψυχῇ βουλομένῃ·
|
|
4
|
4
|
|
И$ да ѓ^тве'рꙁеT срDца ва'ша в ꙁако'нъ свои, и^ въ повелњ'нїи” И$ ми'ръ да сътво'ритъ,
|
καὶ διανοίξαι τὴν καρδίαν ὑμῶν ἐν τῷ νόμῳ αὐτοῦ καὶ ἐν τοῖς προστάγμασι καὶ εἰρήνην ποιήσαι
|
|
5
|
5
|
|
и^ ё^слы'шиT мл~твђ ва'шђ. и^ ё^мили'тся вамъ, и^ не ѓ^ста'виT васъ въ вре'мя лђка'во”
|
καὶ ἐπακούσαι ὑμῶν τῶν δεήσεων καὶ καταλλαγείη ὑμῖν καὶ μὴ ὑμᾶς ἐγκαταλίποι ἐν καιρῷ πονηρῷ.
|
|
6
|
6
|
|
и^ нн~њ ꙁде е^смы` моля'щи ꙁа ваs”
|
καὶ νῦν ὧδέ ἐσμεν προσευχόμενοι περὶ ὑμῶν.
|
|
7
|
7
|
|
Црsтвђющђ дими'трїю лњта рћ~џ” Мы і^ё^де'и писа'хомъ вамъ въ ско'рби и^ въ го'рести нашеDшима намъ, въ лњтеX сихъ эTне'леже эTстђпи и^а^сонъ і^ и'же с нимъ эT ст~ыя ꙁемля` и^ црsтва”
|
βασιλεύοντος Δημητρίου ἔτους ἑκατοστοῦ ἑξηκοστοῦ ἐνάτου, ἡμεῖς οἱ ᾿Ιουδαῖοι γεγράφαμεν ὑμῖν ἐν τῇ θλίψει καὶ ἐν τῇ ἀκμῇ τῇ ἐπελθούσῃ ἡμῖν ἐν τοῖς ἔτεσι τούτοις, ἀφ᾿ οὗ ἀπέστη ᾿Ιάσων καὶ οἱ μετ᾿ αὐτοῦ ἀπὸ τῆς ἁγίας γῆς καὶ τῆς βασιλείας
|
|
8
|
8
|
|
И$ пож#го'ша вра'та и^ пролїя'ша кро'вь непови'ннђ” И$ моли'хом#ся къ г~ђ и^ ё^слы'шани е^смы`” и^ принесо'хом# же'ртвђ и^ семида'лъ, и^ вож#го'хомъ свњти'лники и^ преDложи'хоM хлњбы”
|
καὶ ἐνεπύρισαν τὸν πυλῶνα καὶ ἐξέχεαν αἷμα ἀθῷον· καὶ ἐδεήθημεν τοῦ Κυρίου καὶ εἰσηκούσθημεν καὶ προσηνέγκαμεν θυσίαν καὶ σεμίδαλιν καὶ ἐξήψαμεν τοὺς λύχνους καὶ προεθήκαμεν τοὺς ἄρτους.
|
|
9
|
9
|
|
И$ нн~њ проважда'ите дн~и кђщныя, хаслева мsца,
|
καὶ νῦν ἵνα ἄγητε τὰς ἡμέρας τῆς σκηνοπηγίας τοῦ Χασελεῦ μηνός. ἔτους ἑκατοστοῦ ὀγδοηκοστοῦ καὶ ὀγδόου».
|
|
10
|
10
|
|
лњта, рп~и” и^же въ і^ерsлимᲇ, і^ и'же въ і^ё'деи и ста'рцы і^ё^де'искїи” А$ристоволђ дидаска'лђ птоломе'я цр~я, сђщемђ эT помаꙁа'нникъ і^ере'иска ро'дђ” І$ и'же въ е^гљ=птњ і^ё^де'ѓмъ ра'доватися и^ ꙁдрав#ствова'ти”
|
«Οἱ ἐν ῾Ιεροσολύμοις καὶ οἱ ἐν τῇ ᾿Ιουδαίᾳ καὶ ἡ γερουσία καὶ ᾿Ιούδας ᾿Αριστοβούλῳ διδασκάλῳ Πτολεμαίου τοῦ βασιλέως, ὄντι δὲ ἀπὸ τοῦ τῶν χριστῶν ἱερέων γένους, καὶ τοῖς ἐν Αἰγύπτῳ ᾿Ιουδαίοις χαίρειν καὶ ὑγιαίνειν.
|
|
11
|
11
|
|
эT вели'кихъ бњ'дъ бг~оM сп~сени ве'лма бл~годари'мъ е^мђ, ја%ко ё^бо цр~ю ѓ^долњ'хомъ”
|
ἐκ μεγάλων κινδύνων ὑπὸ τοῦ Θεοῦ σεσωσμένοι μεγάλως εὐχαριστοῦμεν αὐτῷ, ὡς ἂν πρὸς βασιλέα παρατασσόμενοι·
|
|
12
|
12
|
|
Се'и б^о и^ꙁвари въчине'ныхъ въ ст~омъ гра'дњ
|
αὐτὸς γὰρ ἐξέβρασε τοὺς παραταξαμένους ἐν τῇ ἁγίᾳ πόλει.
|
|
13
|
13
|
|
въ перси'дђ” Бы'сть б^о во'ждь и^ ѓ^ немъ непостоя'наа мня'шеся бы'ти си'ла, посњко'ша въ ка'пищи нане'и, СовњтоM прельще'нъ ѓ^ жерцеX нанеи`”
|
εἰς γὰρ τὴν Περσίδα γενόμενος ὁ ἡγεμὼν καὶ ὁ περὶ αὐτὸν ἀνυπόστατος δοκοῦσα εἶναι δύναμις, κατεκόπησαν ἐν τῷ τῆς Ναναίᾳς ἱερῷ, παραλογισμῷ χρησαμένων τῶν περὶ τὴν Ναναίαν ἱερέων.
|
|
14
|
14
|
|
А$ки б^о съпребыва'я е'й прїиде въ мњсто а^нтїѓ'хъ і^ и'же с ни'мъ дрђѕи взя'тїа ра'ди сре'бръник# въ пре'лести сло'ва”
|
ὡς γὰρ συνοικήσων αὐτῇ παρεγένετο εἰς τὸν τόπον ὅ τε ᾿Αντίοχος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ φίλοι χάριν τοῦ λαβεῖν τὰ χρήματα εἰς φερνῆς λόγον·
|
|
15
|
15
|
|
ПреDложи'ша б^о и^хъ жерцы` нанеи`” ѓ'номђ пришеDшђ съ малы'ми въ притво'ръ теме'новъ, ꙁаключа'ющїи же ка'пище
|
καὶ προθέντων αὐτὰ τῶν ἱερέων τῆς Ναναίας κἀκείνου προσελθόντος μετ᾿ ὀλίγων εἰς τὸν περίβολον τοῦ τεμένους, συγκλείσαντες, τὸ ἱερόν, ὡς εἰσῆλθεν ᾿Αντίοχος,
|
|
16
|
16
|
|
ја%ко внїиде а^нтїѓ'хъ. ѓ^тве'рꙁ#ше въ д#скахъ съкровенђю две'рᲆ мета'юще ка'менїе поби'ша и^гемона і^ и'же с ни'мъ, и^ раꙁдњли'ша на ё'ды, и^ гла'вы посњче'ны и^ꙁмета'ша во'нъ”
|
ἀνοίξαντες τὴν τοῦ φατνώματος κρυπτὴν θύραν, βάλοντες πέτρους συνεκεραύνωσαν τὸν ἡγεμόνα καὶ μέλη ποιήσαντες καὶ τὰς κεφαλὰς ἀφελόντες τοῖς ἔξω παρέρριψαν.
|
|
17
|
17
|
|
По вся` блsвеn наш# б~ъ и^же преда` нечествова'вшиX”
|
κατὰ πάντα εὐλογητὸς ἡμῶν ὁ Θεός, ὃς παρέδωκε τοὺς ἀσεβήσαντας.
|
|
18
|
18
|
|
хотя'ще праꙁднова'ти, к~е, дн~е. мsца хасле'ва ѓ^чище'нїе цр~кви, потре'бно непщева'хомъ и^ꙁвњсти'ти вамъ, да и^ в^ы праꙁнђ'ете да'же до кђщнаго пра'ꙁнDика, и^ ѓ^гня`, когда нее^мїя съꙁда цр~ковь и^ ѓ^лта'рь принесе же'ртвђ”
|
μέλλοντες οὖν ἄγειν ἐν τῷ Χασελεῦ πέμπτη καὶ εἰκάδι τὸν καθαρισμὸν τοῦ ἱεροῦ, δέον ἡγησάμεθα διασαφῆσαι ὑμῖν, ἵνα καὶ αὐτοὶ ἄγητε τῆς σκηνοπηγίας καὶ τοῦ πυρός, ὅτε Νεεμίας οἰκοδομήσας τό τε ἱερὸν καὶ τὸ θυσιαστήριον ἀνήνεγκε θυσίαν.
|
|
19
|
19
|
|
Ибо е^гда` въ перси'дђ ведя'хђся эTц~ы на'ши, тогда` жер#цы` боя'щїися б~а вꙁя'ша эT ѓ^гня ѓ^л#та'рнаго” И$ та'ино съкры'ша в доl кладяѕя чи'нъ и^мњю'ще беZвоDныи. и^ в немъ ꙁаключи'ша, ја^коже всњмᲆ невњ'домо бы'ти мњсто”
|
καὶ γὰρ ὅτε εἰς τὴν Περσικὴν ἤγοντο οἱ πατέρες ἡμῶν, οἱ τότε εὐσεβεῖς ἱερεῖς λαβόντες ἀπὸ τοῦ πυρὸς τοῦ θυσιαστηρίου λαθραίως, κατέκρυψαν ἐν κοιλώματι φρέατος τάξιν ἔχοντος ἀνύδρου, ἐν ᾧ κατησφαλίσαντο ὥστε πᾶσιν ἄγνωστον εἶναι τὸν τόπον.
|
|
20
|
20
|
|
Є$гда же преминђша лњта мно'га, и^ ё^годи'ся б~ђ да по'слется нее^мїя эT цр~я прьсиDска, внђ'цы жерцовъ съкры'вшиX посла` къ вꙁыска'нїю ѓ^гня`” И та'ко повњда'ша намъ не ѓ^брњто'ша ѓ^гня` н^о во'дђ тђ'чнђ,
|
διελθόντων δὲ ἐτῶν ἱκανῶν, ὅτε ἔδοξε τῷ Θεῷ, ἀποσταλεὶς Νεεμίας ὑπὸ τοῦ βασιλέως τῆς Περσίδος τοὺς ἐκγόνους τῶν ἱερέων τῶν ἀποκρυψάντων ἔπεμψεν ἐπὶ τὸ πῦρ· ὡς δὲ διεσάφησαν ἡμῖν μὴ εὑρηκέναι πῦρ, ἀλλὰ ὕδωρ παχύ,
|
|
21
|
21
|
|
и^ повелњ и^мъ чръпати и^ принесᲄи себњ, и^ же'ртвы и^же напра'влени бњхђ повелњ` жръцем# нее^мїя покропити водо'ю дрова` и належа'щая”
|
ἐκέλευσεν αὐτοὺς ἀποβάψαντας φέρειν. ὡς δὲ ἀνηνέχθη τὰ τῶν θυσιῶν, ἐκέλευσε τοὺς ἱερεῖς Νεεμίας ἐπιρρᾶναι τῷ ὕδατι τά τε ξύλα καὶ τὰ ἐπικείμενα.
|
|
22
|
22
|
|
ЈА/коже бы'сть и^ вре'мя пре'иде е^гда` слн~це въсїя пе'рвїе на ѓ^блацњ сђщи, въж#же'ся ѓ%гнь вели'къ ја%коже диви'тися всњмъ,
|
ὡς δὲ ἐγένετο τοῦτο καὶ χρόνος διῆλθεν ὅ τε ἥλιος ἀνέλαμψε, πρότερον ἐπινεφὴς ὤν, ἀνήφθη πυρὰ μεγάλη ὥστε θαυμάσαι πάντας.
|
|
23
|
23
|
|
моли'твђ же творя'хђ вс^и жерцы`, и^ е^гда` съгорњ жретва, і^ѓ^наџа'нђ начина'ющђ про'чим# же эTвњща'ющиM ја%ко нее^мїю”
|
προσευχὴν δὲ ἐποιήσαντο οἱ ἱερεῖς δαπανωμένης τῆς θυσίας, οἵ τε ἱερεῖς καὶ πάντες, καταρχομένου ᾿Ιωνάθου, τῶν δὲ λοιπῶν ἐπιφωνούντων ὡς Νεεμίου.
|
|
24
|
24
|
|
Бњ же мл~тва и^мњющи ѓ%браꙁъ сїи” Ги~ г~и б~е всњхъ тво'рче, стра'шныи и^ крњ'пкїи, и^ пра'веDныи и^ млsтивыи, и^ е^ді'ныи цр~ю и^ бл~гїи,
|
ἦν δὲ ἡ προσευχὴ τὸν τρόπον ἔχουσα τοῦτον· Κύριε Κύριε ὁ Θεὸς ὁ πάντων κτίστης, ὁ φοβερὸς καὶ ἰσχυρὸς καὶ δίκαιος καὶ ἐλεήμων, ὁ μόνος βασιλεὺς καὶ χρηστός,
|
|
25
|
25
|
|
е^ді'ныи да'телю” Є$ді'не пра'веDне и^ вседръжи'телю и^ вњ'чныи сп~сая'й і^и^л~я эT вся'кого ѕл^а” Сътвори'выи эTц~ы и^ꙁбра'нны, и^ ѓ^ст~ивыи и^хъ”
|
ὁ μόνος χορηγός, ὁ μόνος δίκαιος καὶ παντοκράτωρ καὶ αἰώνιος, ὁ διασώζων τὸν ᾿Ισραὴλ ἐκ παντὸς κακοῦ, ὁ ποιήσας τοὺς πατέρας ἐκλεκτοὺς καὶ ἁγιάσας αὐτούς,
|
|
26
|
26
|
|
Прїими жрътвђ ꙁа вся` лю'ди і^и^л~я, и^ съхрани ча'сть твою и^ ѓ^ст~и”
|
πρόσδεξαι τὴν θυσίαν ὑπὲρ παντὸς τοῦ λαοῦ σου ᾿Ισραὴλ καὶ διαφύλαξον τὴν μερίδα σου καὶ καθαγίασον.
|
|
27
|
27
|
|
Събери расточе'нїе на'ше. і^ и^зба'ви рабо'тающиX ја^зы'комъ” Оу^ничиже'ныхъ и^ ме'рꙁ#скиX при'ꙁри, и да ё^вњ'дятъ ја^ꙁы'цы ја^ко т^ы е^си б~ъ нашъ”
|
ἐπισυνάγαγε τὴν διασπορὰν ἡμῶν, ἐλευθέρωσον τοὺς δουλεύοντας ἐν τοῖς ἔθνεσι, τοὺς ἐξουθενημένους καὶ βδελυκτοὺς ἔπιδε, καὶ γνώτωσαν τὰ ἔθνη, ὅτι σὺ εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν.
|
|
28
|
28
|
|
Помђ'чи наси'лђющихᲆ и^ досажда'ющимъ въ горды'ни.
|
βασάνισον τοὺς καταδυναστεύοντας καὶ ἐξυβρίζοντας ἐν ὑπερηφανίᾳ.
|
|
29
|
29
|
|
ё^стро'и лю'ди твоя в мњсто ст~ое твое ја%ко рече мољ=сїи”
|
καταφύτευσον τὸν λαόν σου εἰς τὸν τόπον τὸν ἅγιόν σου, καθὼς εἶπε Μωυσῆς.
|
|
30
|
30
|
|
Жерцы же поя'хђ пњ'нїя.
|
οἱ δὲ ἱερεῖς ἐπέψαλλον τοὺς ὕμνους.
|
|
31
|
31
|
|
ја%коже съгорњ жертва. и^ ѓ^ста'вшеи воды` нее'мїя повелњ ка'менїе бо'льшее поли'ти.
|
καθὼς δὲ ἀνηλώθη τὰ τῆς θυσίας καὶ τὸ περιλειπόμενον ὕδωρ, ὁ Νεεμίας ἐκέλευσε λίθους μείζονας κατασχεῖν.
|
|
32
|
32
|
|
ја%коже сїе бысть пла'мень возгорњся, эT ѓ^лтаряy ѓ^блиста'вшаго свњта съгорњ.
|
ὡς δὲ τοῦτο ἐγενήθη, φλὸξ ἀνήφθη· τοῦ δὲ ἀπὸ τοῦ θυσιαστηρίου ἀντιλάμψαντος φωτὸς ἐδαπανήθη.
|
|
33
|
33
|
|
ја%коже ја%влена бысть ве'щᲆ” Воꙁвњщено е^сть цр~ю прьскђ, ја%ко въ мᲇстњ в немже ѓ%гнь съкры'ша преселенїи жерцы`, вода` ја^ви'ся эTнелњже нее^мїя і^ иже с ни'мъ ѓ^чисти'ша жрътвы.
|
ὡς δὲ φανερὸν ἐγενήθη τὸ πρᾶγμα, καὶ διηγγέλη τῷ βασιλεῖ τῶν Περσῶν ὅτι εἰς τὸν τόπον, οὗ τὸ πῦρ ἀπέκρυψαν οἱ μεταχθέντες ἱερεῖς τὸ ὕδωρ ἐφάνη, ἀφ᾿ οὗ καὶ οἱ περὶ τὸν Νεεμίαν ἥγνισαν τὰ τῆς θυσίας,
|
|
34
|
34
|
|
ѓ^гради' же цр~ь мᲇстот^о и^скђша'яи ве'щи.
|
περιφράξας δὲ ὁ βασιλεὺς ἱερὸν ἐποίησε, δοκιμάσας τὸ πρᾶγμα.
|
|
35
|
35
|
|
и%мже дарова цр~ь мно'ги да'ры” и^ ја%же взя` паки предаде,
|
καὶ οἷς ἐχαρίζετο ὁ βασιλεὺς πολλὰ διάφορα ἐλάμβανε καὶ μετεδίδου.
|
|
36
|
36
|
|
прозва же нее^мїя і^ и^же с ниM мњстот^о е^џарь. е^же сказђ'ется ѓ^чищенїе” нарњца'ет же ся эT мно'гиX неџарь”
|
προσηγόρευσαν δὲ οἱ περὶ τὸν Νεεμίαν τοῦτο νέφθαρ, ὃ διερμηνεύεται Καθαρισμός· καλεῖται δὲ παρὰ τοῖς πολλοῖς Νεφθαεί.
|
|
Глvа, в~”
|
Κεφάλαιο 2
|
|
1
|
1
|
|
Обрњте же ся в поDписа'нїихъ і^е^ремїи прoрка, ја^ко повелњ ѓ^гня` взя'ти и^же преселяю^щихъся, ја%ко ꙁнаменовася”
|
ΕΥΡΙΣΚΕΤΑΙ δὲ ἐν ταῖς ἀπογραφαῖς ῾Ιερεμίας ὁ προφήτης ὅτι ἐκέλευσε τοῦ πυρὸς λαβεῖν τοὺς μεταγινομένους, ὡς σεσήμανται,
|
|
2
|
2
|
|
И$ ја%ко заповњ'даше селенымъ прoркъ да'яи и^мъ законъ. да не забыва'ютъ повеленїи гн~ихъ” И$ да не соблазня'тся ё%мы ви'дящи и%долы зла'ты и^ сребрены и^ ѓ^нихъ ё^тварᲆ.
|
καὶ ὡς ἐνετείλατο τοῖς μεταγενομένοις ὁ προφήτης, δοὺς αὐτοῖς τὸν νόμον, ἵνα μὴ ἐπιλάθωνται τῶν προσταγμάτων τοῦ Κυρίου καὶ ἵνα μὴ ἀποπλανηθῶσι ταῖς διανοίαις βλέποντες ἀγάλματα χρυσᾶ καὶ ἀργυρᾶ καὶ τὸν περὶ αὐτὰ κόσμον·
|
|
3
|
3
|
|
і^ и'на такова рекђщи, моля'ше не эTврещи зако'на эT срDца и^хъ”
|
καὶ ἕτερα τοιαῦτα λέγων παρεκάλει μὴ ἀποστῆναι τὸν νόμον ἀπὸ τῆς καρδίας αὐτῶν.
|
|
4
|
4
|
|
Бњ же въ писа'нїи ја%ко скљ=нїя и кїѓT, повелњ прoркᲆ бжsтвенаго эTвњта бы'вшаго е^мђ съпослњдьствовати” ЈА/коже вꙁыиде в горђ на ню'же мољ=сїи въшеD и^ ви'дњ бж~їе наслњдїе.
|
ἦν δὲν ἐν τῇ γραφῇ ὡς τὴν σκηνὴν καὶ τὴν κιβωτὸν ἐκέλευσεν ὁ προφήτης χρηματισμοῦ γενηθέντος αὐτῷ συνακολουθεῖν· ὡς δὲ ἐξῆλθεν εἰς τὸ ὄρος, οὗ ὁ Μωυσῆς ἀναβὰς ἐθεάσατο τὴν τοῦ Θεοῦ κληρονομίαν.
|
|
5
|
5
|
|
и^ грядђщи т^ђ і^е^ремїя ѓ^брњте пещерђ и^ жили'ще, и^ кїѓ'тъ і^ ѓ^лта'рь џимїяма внесе т^ђ и^ двери ꙁагради”
|
καὶ ἐλθὼν ὁ ῾Ιερεμίας εὗρεν οἶκον ἀντρώδη καὶ τὴν σκηνὴν καὶ τὴν κιβωτὸν καὶ τὸ θυσιαστήριον τοῦ θυμιάματος εἰσήνεγκεν ἐκεῖ καὶ τὴν θύραν ἐνέφραξε.
|
|
6
|
6
|
|
И$ пристђпиша нњ'цїи эT послDњствђю^щихъ да знаменђ'ютᲆ себњ пђть, и^ не мого'ша ѓ^брњсти`”
|
καὶ προσελθόντες τινὲς τῶν συνακολουθούντων ὥστε ἐπισημήνασθαι τὴν ὁδὸν καὶ οὐκ ἠδυνήθησαν εὑρεῖν.
|
|
7
|
7
|
|
ЈА/коy позна` і^е^ремїя повинђ'ющи тњхъ рече да не вњдомо бђдетᲆ мњсто до'ндеже соберетъ б~ъ сᲆбра'нїя лю'дїи млsтивъ бђдетъ”
|
ὡς δὲ ὁ ῾Ιερεμίας ἔγνω, μεμψάμενος αὐτοῖς εἶπεν ὅτι καὶ ἄγνωστος ὁ τόπος ἔσται, ἕως ἂν συναγάγῃ ὁ Θεὸς ἐπισυναγωγὴν τοῦ λαοῦ καὶ ἵλεως γένηται·
|
|
8
|
8
|
|
И$ тогда` г~ь пока'жетъ сїя и^ ја^ви'тся сла'ва гн~я, и^ ѓ^бла'къ бђдеT ја%ко и^ мољ=сїю ја^вля'шеся” ЈА/ко и^ соло'монъ моли да мᲇсто ѓ^ст~ится вельма.
|
καὶ τότε ὁ Κύριος ἀναδείξει ταῦτα, καὶ ὀφθήσεται ἡ δόξα τοῦ Κυρίου καὶ ἡ νεφέλη, ὡς καὶ ἐπὶ Μωυσῇ ἐδηλοῦτο, ὡς καὶ ὁ Σαλωμὼν ἠξίωσεν ἵνα ὁ τόπος καθαγιασθῇ μεγάλως.
|
|
9
|
9
|
|
бесњдова'ше же, и^ ја%ко премђдрость и^мњя възнесе жрътвђ ѓ^бновленїя, и^ съвръшенїе цр~кви”
|
διεσαφεῖτο δὲ καὶ ὡς σοφίαν ἔχων ἀνήνεγκε θυσίαν ἐγκαινισμοῦ καὶ τῆς τελειώσεως τοῦ ἱεροῦ.
|
|
10
|
10
|
|
ЈА/коже и^ мољ=сїи моля'шеся кᲆ г~ђ и^ сни'де ѓ%гнь съ нб~се и^ поја%сть жрътвђ. такоже и^ соло'монъ моли'ся и^ сни'де ѓ%гнь съ нб~си и^ пож#же вс^е сож#женїе”
|
καθὼς καὶ Μωυσῆς προσηύξατο πρὸς Κύριον, καὶ κατέβη πῦρ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καὶ τὰ τῆς θυσίας ἐδαπάνησεν, οὕτως καὶ Σαλαμὼν προσηύξατο, καὶ καταβὰν τὸ πῦρ ἀνήλωσε τὰ ὁλοκαυτώματα.
|
|
11
|
11
|
|
И$ рече мољ=сїи сего ради да не ја%сться иy за грњхъ попалися”
|
καὶ εἶπε Μωυσῆς· διὰ τὸ μὴ βεβρῶσθαι τὸ περὶ τῆς ἁμαρτίας, ἀνηλώθη.
|
|
12
|
12
|
|
Та'коже и^ соло'монъ, и~, дн~їи празнова.
|
ὡσαύτως καὶ ὁ Σαλωμὼν τὰς ὀκτὼ ἡμέρας ἤγαγεν.
|
|
13
|
13
|
|
но'сит же ся в# написанїих#, и^ въ па'мято писаса'нїю по нее^мїи сїя. ја%коже строа'щи кни'го положницђ. собра` ја%же ѓ^ цр~ех# и^ прoрцеX, и^ ѓ^ дв~дњ, и^ е^пистолїя цр~еи ѓ^ въꙁложенїи”
|
ἐξηγοῦντο δὲ καὶ ἐν ταῖς ἀναγραφαῖς καὶ ἐν τοῖς ὑπομνηματισμοῖς τοῖς κατὰ τὸν Νεεμίαν τὰ αὐτὰ καὶ ὡς καταβαλλόμενος βιβλιοθήκην ἐπισυνήγαγε τὰ περὶ τῶν βασιλέων καὶ προφητῶν καὶ τὰ τοῦ Δαυὶδ καὶ ἐπιστολὰς βασιλέων περὶ ἀναθεμάτων.
|
|
14
|
14
|
|
Та'коже і^ и^ё'да пад#шая ја%же бра'нїю бысть намъ собра` вс^я, и^ сђть преD нами.
|
ὡσαύτως δὲ καὶ ᾿Ιούδας τὰ διαπεπτωκότα διὰ τὸν πόλεμον τὸν γεγονότα ἡμῖν ἐπισυνήγαγε πάντα, καὶ ἔστι παρ᾿ ἡμῖν·
|
|
15
|
15
|
|
и%хже ё^бо а%ще требђ'ете сиX приносящихъ ваM послите.
|
ὧν οὖν ἐὰν χρείαν ἔχητε τοὺς ἀποκομιοῦντας ὑμῖν ἀποστέλλετε.
|
|
16
|
16
|
|
хотя'ще ё^бо праꙁнова'ти ѓ^чищенїе писа'хомъ вамъ. бл~го б^о творите` празнђ'юще дн~и”
|
Μέλλοντες οὖν ἄγειν τὸν καθαρισμὸν ἐγράψαμεν ὑμῖν· καλῶς οὖν ποιήσετε ἄγοντες τὰς ἡμέρας.
|
|
17
|
17
|
|
Бг~ъ же сп~сыи вс^я лю'ди своа и^ въꙁда'сть наслњдїе всњмъ, и^ црsтвїе и^ сщ~еньсᲄво и^ ст~ыню,
|
ὁ δὲ Θεὸς ὁ σώσας τὸν πάντα λαὸν αὐτοῦ καὶ ἀποδοὺς τὴν κληρονομίαν πᾶσι καὶ τὸ βασίλειον καὶ τὸ ἱεράτευμα καὶ τὸν ἁγιασμόν,
|
|
18
|
18
|
|
ја%коже ѓ^бњща въ ꙁако'нᲇ, ё^пова'емъ б^о на б~а ја%ко ско'рњ ва'съ поми'лђетъ и^ съберетъ эT поDнбsныя въ мњсто ст~ое.
|
καθὼς ἐπηγγείλατο διὰ τοῦ νόμου· ἐλπίζομεν γὰρ ἐπὶ τῷ Θεῷ ὅτι ταχέως ἡμᾶς ἐλεήσει καὶ ἐπισυνάξει ἐκ τῆς ὑπὸ τὸν οὐρανὸν εἰς τὸν ἅγιον τόπον· ἐξείλετο γὰρ ἡμᾶς ἐκ μεγάλων κακῶν καὶ τὸν τόπον ἐκαθάρισε.
|
|
19
|
19
|
|
и^зятъ б^о насъ эT великихъ бњдъ, и^ мњсто ѓ^чисти.
|
Τὰ δὲ κατὰ τὸν ᾿Ιούδαν τὸν Μακκαβαῖον καὶ τοὺς τούτου ἀδελφοὺς καὶ τὸν τοῦ ἱεροῦ τοῦ μεγάλου καθαρισμὸν καὶ τὸν τοῦ βωμοῦ ἐγκαινισμόν,
|
|
20
|
20
|
|
ја%же по і^ё'де маккаве'ю и^ братїи е^го, и^ цр~кви вели'кїа, ѓ^чищенїе и^ ѓ^бновленїе прsтла не бысть”
|
ἔτι τε τοὺς πρὸς ᾿Αντίοχον τὸν ᾿Επιφανῆ καὶ τὸν τούτου υἱὸν Εὐπάτορα πολέμους
|
|
21
|
21
|
|
Є$ще же и^ къ а^нтїѓ'ховђ ја^вленїю и^ сн~а е^го е^ё^па'тора бра'нїи.
|
καὶ τὰς ἐξ οὐρανοῦ γενομένας ἐπιφανείας τοῖς ὑπὲρ τοῦ ᾿Ιουδαϊσμοῦ φιλοτίμως ἀνδραγαθήσασιν, ὥστε τὴν ὅλην χώραν ὀλίγους ὄντας λεηλατεῖν καὶ τὰ βάρβαρα πλήθη διώκειν,
|
|
22
|
22
|
|
и^ съ нб~си бы'вшиX ја%вленїи бл~гимъ мђжестваM і^ё^де'иства ради любо чесᲄно да всю` странђ ма'ли сђще м#щахђ, и^ варва'ръ мно'жество погоня'хђ.
|
καὶ τὸ περιβόητον καθ᾿ ὅλην τὴν οἰκουμένην ἱερὸν ἀνακομίσασθαι καὶ τὴν πόλιν ἐλευθερῶσαι καὶ τοὺς μέλλοντας καταλύεσθαι νόμους ἐπανορθῶσαι, τοῦ Κυρίου μετὰ πάσης ἐπιεικείας ἱλέω γενομένου αὐτοῖς,
|
|
23
|
23
|
|
и^ прои^менова'не во всю вселеннђю цр~квъ созда'ша и^ граD и^зба'виша, и^ хотя'щихъ раꙁори'ти закон# и^справля'хђ гм~ъ. со всњмᲆ смире'нїеM ѓ^цыщенїе быва'ше и^мъ”
|
τὰ ὑπὸ ᾿Ιάσωνος τοῦ Κυρηναίου δεδηλωμένα δὲ πέντε βιβλίων πειρασόμεθα δι᾿ ἑνὸς συντάγματος ἐπιτεμεῖν.
|
|
24
|
24
|
|
Па'ки же эT а^со'на кирине'я и^звњщена пятьма кни'гами, и^ покђша'хоMся е^ді'но съчинено съкратити”
|
συνορῶντες γὰρ τὸ χῦμα τῶν ἀριθμῶν καὶ τὴν οὖσαν δυσχέρειαν τοῖς θέλουσιν εἰσκυκλεῖσθαι τοῖς τῆς ἱστορίας διηγήμασι διὰ τὸ πλῆθος τῆς ὕλης,
|
|
25
|
25
|
|
РаZмышля'ющи б^о мно'жество числомᲆ и^ сђщаго неможенїя хотящиM престђпити и^сторїи по'вњсть мно'жества ради ве'щи настоа'хомъ”
|
ἐφροντίσαμεν τοῖς μὲν βουλομένοις ἀναγινώσκειν ψυχαγωγίαν, τοῖς δὲ φιλοφρονοῦσιν εἰς τὸ διὰ μνήμης ἀναλαβεῖν εὐκοπίαν, πᾶσι δὲ τοῖς ἐντυγχάνουσιν ὠφέλειαν.
|
|
26
|
26
|
|
Хотя'щиM б^о чести` дш~ею водими. любомђдрънымъ же в раꙁ#мышленїе взяти любо трђдїе всњм же чтђщимᲆ по'льза.
|
καὶ ἡμῖν μὲν τοῖς τὴν κακοπάθειαν ἐπιδεδεγμένοις τῆς ἐπιτομῆς οὐ ρᾴδιον, ἱδρῶτος δὲ καὶ ἀγρυπνίας τὸ πρᾶγμα,
|
|
27
|
27
|
|
и^ нам# же прїя'вшимъ ѕл^о страда'нїе съкращенїе не ё^добъ с по'томъ и^ бдњнїемъ вещь тво'риM”
|
καθάπερ τῷ παρασκευάζοντι συμπόσιον καὶ ζητοῦντι τὴν ἑτέρων λυσιτέλειαν οὐκ εὐχερὲς μέν, ὅμως διὰ τὴν τῶν πολλῶν εὐχαριστίαν ἡδέως τὴν κακοπάθειαν ὑποίσομεν,
|
|
28
|
28
|
|
ЈА/ко б^о ё^готова'ющемђ пи'ръ і^ и^щђщемђ и%ныхъ ё^добїа небл~годарне. та'коже многыхъ ради бл~годаренїи любовїю трDђ потерпиM.
|
τὸ μὲ διακριβοῦν περὶ ἑκάστων τῷ συγγραφεῖ παραχωρήσαντες, τὸ δὲ ἐπιπορεύεσθαι τοῖς ὑπογραμμοῖς τῆς ἐπιτομῆς διαπονοῦντες.
|
|
29
|
29
|
|
е^ді'но въпроs ради ѓ^ кои^хждо писа'нїю разлђча'юще. дрђго'е же послњдовати поDписанымъ, ради съкращенїя трђжда'ющеся”
|
καθάπερ γὰρ τῆς καινῆς οἰκίας ἀρχιτέκτονι τῆς ὅλης καταβολῆς φροντιστέον, τῷ δὲ ἐγκαίειν καὶ ζωγραφεῖν ἐπιχειροῦντι τὰ ἐπιτήδεια πρὸς διακόσμησιν ἐξεταστέον, οὕτω δοκῶ καὶ ἐπὶ ἡμῶν.
|
|
30
|
30
|
|
ЈА/коже б^о новаго храма а^рхитектонђ всего ѓ^бложенїя настоа'нїе е^сть. такоже поDписати начина'ющемђ ја^же подоба'етъ къ ё^крашенїю вꙁыскаюTся, та'ко мню` и^ ѓ^ насъ.
|
τὸ μὲν ἐμβατεύειν καὶ περίπατον ποιεῖσθαι λόγον καὶ πολυπραγμονεῖν ἐν τοῖς κατὰ μέρος τῷ τῆς ἱστορίας ἀρχηγέτῃ καθήκει·
|
|
31
|
31
|
|
внити и^ ѓ^ всXњ словесехъ творити, и^ много веществовати ѓ^ всњхъ по ча'сти. начина'ющемђ же по'вњсть досто'итъ,
|
τὸ δὲ σύντομον τῆς λέξεως μεταδιώκειν καὶ τὸ ἐξεργαστικὸν τῆς πραγματείας παραιτεῖσθαι τῷ τὴν μετάφρασιν ποιουμένῳ συγχωρητέον.
|
|
32
|
32
|
|
е^ді'ного съкращенаго реченїя гони'ти, и%ноже ве'щи съдњла'ное въпрашати творя'щемђ же прогл~анїе съкращаᲄи”
|
ἐντεῦθεν οὖν ἀρξώμεθα τῆς διηγήσεως, τοῖς προειρημένοις τοσοῦτον ἐπιζεύξαντες· εὔηθες γὰρ τὸ μὲν πρὸ τῆς ἱστορίας πλεονάζειν, τὴν δὲ ἱστορίαν ἐπιτεμεῖν.
|
|
33
|
|
|
эTсюдђ ё^бо начина'емъ по'вњсти преDреченымᲆ толика'го ꙁаченше. а^бїе б^о е^ді'но по'вᲇсть ё^множати, и%нђ же повsњ съкраща'ти”
|
|
|
Глvа, г~”
|
Κεφάλαιο 3
|
|
1
|
1
|
|
Сего ради е^гда` ст~ыи гра'дъ ѓ^бита'шеся въ вся'комъ ми'рњ, и^ закон# ја%ко блажа'ише съхраняе^мыX. і^ѓ^нїа раd а^рхїерея бл~гочестїе же и^ ненавидњнїе лђка'въства.
|
ΤΗΣ ἁγίας τοίνυν πόλεως κατοικουμένης μετὰ πάσης εἰρήνης καὶ τῶν νόμων ἔτι κάλλιστα συντηρουμένων διὰ τὴν ᾿Ονίου τοῦ ἀρχιερέως εὐσέβειάν τε καὶ μισοπονηρίαν,
|
|
2
|
2
|
|
и^ сами цр~и чествова'хђ мњсто, и^ цр~ковь вели'кими да'ры прославля'ше”
|
συνέβαινε καὶ αὐτοὺς τοὺς βασιλεῖς τιμᾶν τὸν τόπον, καὶ τὸ ἱερὸν ἀποστολαῖς ταῖς κρατίσταις δοξάζειν,
|
|
3
|
3
|
|
ЈА/ко да и^ селевкїя а^сїискаго цр~я эT расходъ свои^хъ, въздая'ше на слђжбђ жрътвы пристоја%щи расхо'ды”
|
ὥστε καὶ Σέλευκον τὸν τῆς ᾿Ασίας βασιλέα χορηγεῖν ἐκ τῶν ἰδίων προσόδων πάντα τὰ πρὸς τὰς λειτουργίας τῶν θυσιῶν ἐπιβάλλοντα δαπανήματα.
|
|
4
|
4
|
|
Си'мо же эT колњна венїами'ня преDсᲄа'теля цр~кви поста'вленъ, повњда а^рхие^ре'ю ѓ^ престђпле'нїи града”
|
Σίμων δέ τις ἐκ τῆς Βενιαμὶν φυλῆς προστάτης τοῦ ἱεροῦ καθεσταμένος διηνέχθη τῷ ἀρχιερεῖ περὶ τῆς κατὰ τὴν πόλιν ἀγορανομίας·
|
|
5
|
5
|
|
н^о е^гда премощи ѓ^нїи не можа'ше, прїиде къ а^поlлонїю фрасе'ю и^же вᲆ ѓ'но вре'мя бысть вое^во'да страны` сљ=рїиски и^ финикїиски”
|
καὶ νικῆσαι τὸν ᾿Ονίαν μὴ δυνάμενος, ἦλθε πρὸς ᾿Απολλώνιον Θρασαίου τὸν κατ᾿ ἐκεῖνον τὸ καιρὸν Κοίλης Συρίας καὶ Φοινίκης στρατηγὸν
|
|
6
|
6
|
|
И$ възвњсти е^мђ ѓ^ бога'тествњхъ неи^счисленыхъ бы'ти в# храни'лищи і^ерsлимъскомъ” ЈА/коже мно'жество раꙁниX безчи'слено бы'ти не подоба'етъ сїя къ сло'вђ жрътвъ бы'ти же мо'щно поD вла'стїю цр~евою па'сти сїя”
|
καὶ προσήγγειλε περὶ τοῦ χρημάτων ἀμυθήτων γέμειν τὸ ἐν ῾Ιεροσολύμοις γαζοφυλάκιον, ὥστε τὸ πλῆθος τῶν διαφόρων ἐναρίθμητον εἶναι, καὶ μὴ προσήκειν αὐτὰ πρὸς τὸν τῶν θυσιῶν λόγον, εἶναι δὲ δυνατὸν ὑπὸ τὴν τοῦ βασιλέως ἐξουσίαν πεσεῖν ἅπαντα ταῦτα.
|
|
7
|
7
|
|
Є$гда` донесе къ цр~ю а^пол#лонїи ѓ^ бога'тъстваX ѓ^ възвњще'нныхъ е^мђ ја^ви`. ѓ%нже призва` и^лиѓ^дора и^же бы'сть наD богаTствы е^го, посла` съ заповњдми да преDрече'ное бога'тество принесеᲄъ.
|
συμμείξας δὲ ὁ ᾿Απολλώνιος τῷ βασιλεῖ περὶ τῶν μηνυθέντων αὐτῷ χρημάτων ἐνεφάνισεν· ὁ δὲ προχειρισάμενος ῾Ηλιόδωρον τὸν ἐπὶ τῶν πραγμάτων ἀπέστειλε δοὺς ἐντολὰς τὴν τῶν προειρημένων χρημάτων ἐκκομιδὴν ποιήσασθαι.
|
|
8
|
8
|
|
скоро же и^лиѓ^доръ творя'ше ше'ствїе” Гл~аше ја%ко по гра'дњхъ килїи и^ сирїи и^ финикїи проходя`” Ве'щи же црsкои повелᲇнїе конча'я.
|
εὐθέως δὲ ὁ ῾Ηλιόδωρος ἐποιεῖτο τὴν πορείαν, τῇ μὲν ἐμφάσει ὡς τὰς κατὰ Κοίλην Συρίαν καὶ Φοινίκην πόλεις ἐφοδεύσων, τῷ πράγματι δὲ τὴν τοῦ βασιλέως πρόθεσιν ἐπιτελέσων.
|
|
9
|
9
|
|
прїиде же въ і^ерsліM и^ любо мDђро эT а^рхїере'я граDска прїяT повњда` ѓ^ бы'вшемъ ја^вле'нїю, и^ чт^о ради прїиде скаꙁа`” Въпраша'ше же а^ще и%стинно сїя тако бђдђтъ”
|
παραγενηθεὶς δὲ εἰς ῾Ιεροσόλυμα καὶ φιλοφρόνως ὑπὸ τοῦ ἀρχιερέως τῆς πόλεως ἀποδεχθείς, ἀνέθετο περὶ τοῦ γεγονότος ἐμφανισμοῦ, καὶ τίνος ἕνεκεν πάρεστι διεσάφησεν· ἐπυνθάνετο δέ, εἰ ταῖς ἀληθείας ταῦτα οὕτως ἔχοντα τυγχάνει.
|
|
10
|
10
|
|
Тогда а^рхїе^рей покаꙁа` преDставле'на бы'ти сїя къ прекръмле'нїю вдовам# и^ сирота'мъ
|
τοῦ δὲ ἀρχιερέως ὑποδείξαντος παραθήκας εἶναι χηρῶν τε καὶ ὀρφανῶν,
|
|
11
|
11
|
|
нњцїи б^о бы'ти и^рка'на то'вїи ѕњло мђжа чsтна. не ја%коже б^њ ꙁнося нечести'выи си'монъ” Всего же сребра` тала'нᲄъ у~, а^ злаᲄа с”
|
τινὰ δὲ καὶ ῾Υρκανοῦ τοῦ Τωβίου σφόδρα ἀνδρὸς ἐν ὑπεροχῇ κειμένου —οὐχ ὥσπερ ἦν διαβάλλων ὁ δυσεβὴς Σίμων— τὰ δὲ πάντα ἀργυρίου τετρακόσια τάλαντα, χρυσίου δὲ διακόσια·
|
|
12
|
12
|
|
ѓ^бидити же ст~ыни мњста вњровавшихᲆ, и^ чsтноа цр~кви по всемђ ми'рђ чести, и^ наси'лїе по всемђ хотя'ше бы'ти.
|
ἀδικηθῆναι δὲ τοὺς πεπιστευκότας τῇ τοῦ τόπου ἁγιωσύνῃ καὶ τῇ τοῦ τετιμημένου κατὰ τὸν σύμπαντα κόσμον ἱεροῦ σεμνότητι καὶ ἀσυλίᾳ παντελῶς ἀμήχανον εἶναι.
|
|
13
|
13
|
|
и^лиѓ^до'ръ же си'хъ ра'ди и^мњяше црsкое повелњнїе, гл~аше всяко подоба'етᲆ бы'ти семђ къ црsко повелњнїе.
|
ὁ δὲ ῾Ηλιόδωρος, δι᾿ ἃς εἶχε βασιλικὰς ἐντολάς, πάντως ἔλεγεν εἰς τὸ βασιλικὸν ἀναληπτέα ταῦτα εἶναι.
|
|
14
|
14
|
|
въчини' же дн~ь и^ вниде съзрњти хотя`, бњ же не ма'ло смятенїе по градђ сего ради”
|
ταξάμενος δὲ ἡμέραν εἰσήει τὴν περὶ τούτων ἐπίσκεψιν οἰκονομήσων· ἦν δὲ οὐ μικρὰ καθ᾿ ὅλην τὴν πόλιν ἀγωνία.
|
|
15
|
15
|
|
Сщ~енницы же преD ѓ^лтаре'мъ въ ст~ительскихъ риꙁахъ поврьго'ша себе призыва'хђ съ нб~си ѓ^ завњте възаконе'номъ свои^мъ сїя съхрани'ти.
|
οἱ δὲ ἱερεῖς πρὸ τοῦ θυσιαστηρίου ἐν ταῖς ἱερατικαῖς στολαῖς ρίψαντες ἑαυτούς, ἐπεκαλοῦντο εἰς οὐρανὸν τὸν περὶ παραθήκης νομοθετήσαντα τοῖς παρακαταθεμένοις ταῦτα σῷα διαφυλάξαι.
|
|
16
|
16
|
|
бњ же зря лице` а^рхїере'ѓво смятеся мы'слїю” зра'къ б^о и^ ви'дъ и^змњненъ ја^ви'ся по дш~и понђжде'нїя”
|
ἦν δὲ ὁρῶντα τὴν τοῦ ἀρχιερέως ἰδέαν τιτρώσκεσθαι τὴν διάνοιαν· ἡ γὰρ ὄψις καὶ τὸ τῆς χρόας παρηλλαγμένον ἐνέφαινε τὴν κατὰ ψυχὴν ἀγωνίαν.
|
|
17
|
17
|
|
ѓ^блежа'ше б^о ѓ^ мђжи ё%жасъ, и^ сᲄраX теле'сныи, и%хже ради и^звњстно быs зря'щимъ срDца настоя'щая бо'лњзнь.
|
περιεκέχυτο γὰρ περὶ τὸν ἄνδρα δέος τι καὶ φρικασμὸς σώματος, δι᾿ ὧν πρόδηλον ἐγίνετο τοῖς θεωροῦσι τὸ κατὰ καρδίαν ἐνεστὸς ἄλγος.
|
|
18
|
18
|
|
и%нїи же събрани эT домо'въ сотњка'хђся на все`ро'днђю слђжбђ. ꙁане` хотя'ше прїити мњсто въ порђга'нїе”
|
οἱ δὲ ἐκ τῶν οἰκιῶν ἀγεληδὸν ἐξεπήδων ἐπὶ πάνδημον ἱκετείαν, διὰ τὸ μέλλειν εἰς καταφρόνησιν ἔρχεσθαι τὸν τόπον.
|
|
19
|
19
|
|
Же'ны же препояса'шася по прьсехъ власени'цами на пђтехъ ё^множа'хђся. заключе'нїи же дв~цы, е^ді'ны ё^бо прибњга'хђ къ вра'томъ, і^ и'нїи же на стњны. нњцїи же ѓ^коnцами приничахђ
|
ὑπεζωσμέναι δὲ ὑπὸ τοὺς μαστοὺς αἱ γυναῖκες σάκκους κατὰ τὰς ὁδοὺς ἐπλήθυον· αἱ δὲ κατάκλειστοι τῶν παρθένων, αἱ μὲν συνέτρεχον ἐπὶ τοὺς πυλῶνας, αἱ δὲ ἐπὶ τὰ τείχη, τινὲς δὲ διὰ τῶν θυρίδων διεξέκυπτον·
|
|
20
|
20
|
|
вси' же въздњюще рђцᲇ на' нб~о моля'хђся
|
πᾶσαι δὲ προτείνουσαι τὰς χεῖρας εἰς τὸν οὐρανὸν ἐποιοῦντο τὴν λιτανείαν·
|
|
21
|
21
|
|
поми'ловати мно'жество смяте'ное въ паде'нїи. чая'нїе ждђще вели'каго а^рхїере'я.
|
ἐλεεῖν δ᾿ ἦν τὴν τοῦ πλήθους παμμιγῆ πρόπτωσιν τήν τε τοῦ μεγάλου διαγωνιῶντος ἀρχιερέως προσδοκίαν.
|
|
22
|
22
|
|
и^ сїи ё^бо възыва'хђ вседрᲆжи'теля г~а, да вовᲇре'ная вњрнымъ свои^мъ съхранитᲆ съ всњмъ ё^тверже'нїемъ”
|
οἱ μὲν οὖν ἐπεκαλοῦντο τὸν παντοκράτορα Θεὸν τὰ πεπιστευμένα τοῖς πεπιστευκόσι σῶα διαφυλάσσειν μετὰ πάσης ἀσφαλείας,
|
|
23
|
23
|
|
И$лиѓ^до'р же и^же смы'сли съвръша'ше. здњ же е^мђ сᲆ даноносцы вᲆ газофилакїю пришеDшђ”
|
ὁ δὲ ῾Ηλιόδωρος τὸ διεγνωσμένον ἐπετέλει.
|
|
24
|
24
|
|
Вседръжи'тель же г~ь вся'коя вла'сти си'лныи, ја^вле'нїе ве'лїе сътвори`” ЈА/коже всњмъ дръзнђвшиM събра'тися. и^ пришеDшим# бж~їю си'лђ въ ё^клоне'нїе и^ въ ё'жасъ премњни'ти. тако да вси` и^же дрᲆзи бњхђ”
|
αὐτόθι δὲ αὐτοῦ σὺν τοῖς δορυφόροις κατὰ τὸ γαζοφυλάκιον ἤδη παρόντος, ὁ τῶν πατέρων Κύριος καὶ πάσης ἐξουσίας δυνάστης ἐπιφάνειαν μεγάλην ἐποίησεν, ὥστε πάντας τοὺς κατοτολμήσαντας συνελθεῖν, καταπλαγέντας τὴν τοῦ Θεοῦ δύναμιν, εἰς ἔκλυσιν καὶ δειλίαν τραπῆναι.
|
|
25
|
25
|
|
ЈА/вися б^о и^мъ ко'нь стра'шенъ и^мњющи вса'дника предобрыM покро'воM ё^крашена. нося' же ко'рень въстресе лиѓ^до'рђ прьвыхъ ѓ^рђжниk. сњдя'и же ја^вля'шеся злато ѓ^рђжїе и^мњя.
|
ὤφθη γάρ τις ἵππος αὐτοῖς φοβερὸν ἔχων τὸν ἐπιβάτην καὶ καλλίστῃ σαγῇ διακεκοσμημένος, φερόμενος δὲ ρύδην ἐνέσεισε τῷ ῾Ηλιοδώρῳ τὰς ἐμπροσθίους ὁπλάς· ὁ δὲ ἐπικαθήμενος ἐφαίνετο χρυσῆν πανοπλίαν ἔχων.
|
|
26
|
26
|
|
и%нїи же дв^а ја^ви'шася е^мђ ю%ноши си'лою кра'сни. предо'бри сла'вою ё^краше'ни же ѓ^дњя'нїи. и^же ѓ^бъстоя'ша е^го и^ эT ѓ^бњю же странђ бњхђ беспреста'ни, мно'ги налага'ю^ще е^мђ раны.
|
ἕτεροι δὲ δύο προεφάνησαν αὐτῷ νεανίαι τῇ ρώμῃ μὲν ἐκπρεπεῖς, κάλλιστοι δὲ τῇ δόξῃ, διαπρεπεῖς δὲ τὴν περιβολήν, οἳ καὶ παραστάντες ἐξ ἑκατέρου μέρους ἐμαστίγουν αὐτὸν ἀδιαλείπτως, πολλὰς ἐπιρριπτοῦντες αὐτῷ πληγάς.
|
|
27
|
27
|
|
внеꙁа'пђ же и^лиѓ^доr паде` на' ꙁемлю, е^гоже мно'га м#гла` ѓ^бъя'тъ, въсхити'вше же и^ на ѓ^дрњ нося'ща
|
ἄφνω δὲ πεσόντα πρὸς τὴν γῆν καὶ πολλῷ σκότει περιχυθέντα συναρπάσαντες καὶ εἰς φορεῖον ἐνθέντες
|
|
28
|
28
|
|
положена съ мно'гимъ тече'нїемъ граби'тели въ преDрече'нђю входя'ще газофилакїю, ноша'хђ беZпомощне себњ ѓ^рђжникомъ поста'вленомъ, ја%вленђ бж~їю си'лђ позна'ша”
|
τὸν ἄρτι μετὰ πολλῆς παραδρομῆς καὶ πάσης δορυφορίας εἰς τὸ προειρημένον εἰσελθόντα γαζοφυλάκιον ἔφερον ἀβοήθητον ἑαυτῷ καθεστῶτα, φανερῶς τὴν τοῦ Θεοῦ δυναστείαν ἐπεγνωκότες.
|
|
29
|
29
|
|
Се'и же бжsтвенымъ дњя'нїеM беꙁъгла'сенъ лежа'ше, и^ вся'кого ё^пова'нїя и^ спасенїя лише'нъ”
|
καὶ ὁ μὲν διὰ τὴν θείαν ἐνέργειαν ἄφωνος καὶ πάσης ἐστερημένος ἐλπίδος καὶ σωτηρίας ἔρριπτο,
|
|
30
|
30
|
|
Сїи же г~а блsвяхђ, ја%же въꙁвели'чи мњсто свое и^ цр~ковь. и^же пре'жде стра'ха и^ смяте'нїя и^спо'лнъ. ја^вля'ющђ все держи'телю б~ђ, ра'дости и^ весе'лїя и^сполни'ся”
|
οἱ δὲ τὸν Κύριον εὐλόγουν τὸν παραδοξάζοντα τὸν ἑαυτοῦ τόπον, καὶ τὸ μικρῷ πρότερον δέους καὶ ταραχῆς γέμον ἱερὸν τοῦ παντοκράτορος ἐπιφανέντος Κυρίου χαρᾶς καὶ εὐφροσύνης ἐπεπλήρωτο.
|
|
31
|
31
|
|
Тогда` б^о эT дрђ'гъ и^лиѓ^доровыхъ нњ'цыи моля'хђ съ тща'нїемъ ѓ^нїю приꙁва'ти вы'шняго, да живо'тъ пода'сть е^мђ въ послњ'днемъ и^ꙁдыха'нїи лежа'щемђ”
|
ταχὺ δέ τινες τῶν τοῦ ῾Ηλιοδώρου συνήθων ἠξίουν τὸν ᾿Ονίαν ἐπικαλέσασθαι τὸν ῞Υψιστον καὶ τὸ ζῆν χαρίσασθαι τῷ παντελῶς ἐν ἐσχάτῃ πνοῇ κειμένῳ.
|
|
32
|
32
|
|
Помышля'ше же а^рхїере'и да не ко'гда цр~ь помы'слиT лђка'в#ство нњ'кое и^лиѓдора ра'ди на і^ё^деи сътвори'ти. принесе за сп~сенїе мђ'жа же'ртвђ”
|
ὕποπτος δὲ γενόμενος ὁ ἀρχιερεύς, μήποτε διάληψιν ὁ βασιλεὺς σχῇ κακουργίαν τινὰ περὶ τὸν ῾Ηλιόδωρον ὑπὸ τῶν ᾿Ιουδαίων συντετελέσθαι, προσήγαγε θυσίαν ὑπὲρ τῆς τοῦ ἀνδρὸς σωτηρίας.
|
|
33
|
33
|
|
Є$гда же а^рхїере'и моля'шеся, и^ сїи ю%ноши паки ја^ви'шася и^лиѓ^до'рђ в тњх' же ѓ^дњя'нїяX ѓ^блече'ни и^ ставше рњша и^ѓ^нїи жеръцђ хвалђ въꙁда'и, е^го б^о ради г~ь тебњ живо'тъ дарова.
|
ποιουμένου δὲ τοῦ ἀρχιερέως τὸν ἱλασμόν, οἱ αὐτοὶ νεανίαι πάλιν ἐνεφάνησαν τῷ ῾Ηλιοδώρῳ ἐν ταῖς αὐταῖς ἐσθήσεσιν ἐστολισμένοι καὶ στάντες εἶπον· πολλὰς τῷ ᾿Ονίᾳ τῷ ἀρχιερεῖ χάριτας ἔχε, διὰ γὰρ αὐτόν σοι κεχάρισται τὸ ζῆν ὁ Κύριος·
|
|
34
|
34
|
|
ты же бїенъ въꙁвњсти всњмъ вели'чества бж~їя и^ держа'вы” И$ сїя ре'кше неви'дими быша.
|
σὺ δὲ ὑπ᾿ αὐτοῦ μεμαστιγωμένος διάγγελλε πᾶσι τὸ μεγαλεῖον τοῦ Θεοῦ κράτος. ταῦτα δὲ εἰπόντες ἀφανεῖς ἐγένοντο.
|
|
35
|
35
|
|
и^лиѓдоръ же жертвы принеs гв~и и^ въꙁда ѓ^бњты вели'ки, и^ моля'ся живо'тъ дарова'вшемђ” И$ ѓ^нїя прїя'тъ. и^ въꙁврати'ся къ цр~ю съво'и.
|
ὁ δὲ ῾Ηλιόδωρος θυσίαν ἀνενέγκας τῷ Κυρίῳ καὶ εὐχὰς μεγίστας εὐξάμενος τῷ τὸ ζῆν περιποιήσαντι καὶ τὸν ᾿Ονίαν ἀποδεξάμενος, ἀνεστρατοπέδευσε πρὸς τὸν βασιλέα.
|
|
36
|
36
|
|
свњдњтельствова'ше же всњмъ ја%же ви'дњ ѓ^чи'ма дњ'ла ве'лїя б~а”
|
ἐξεμαρτύρει δὲ πᾶσιν ἅπερ ἦν ὑπ᾿ ὄψιν τεθεαμένος ἔργα τοῦ μεγίστου Θεοῦ.
|
|
37
|
37
|
|
Є$гда же цр~ь въпраша'ше и^лиѓ^дора, кт^о бђдетъ ключимъ е^ще е^ді'ною въ і^ерsлимъ посла'ти рече,
|
τοῦ δὲ βασιλέως ἐπερωτήσαντος τὸν ῾Ηλιόδωρον ποῖός τις εἴη ἐπιτήδειος ἔτι ἅπαξ διαπεμφθῆναι εἰς ῾Ιεροσόλυμα, ἔφησεν·
|
|
38
|
38
|
|
а^ще кое^го и%маши вра'га и^ли црsтвђ твое^мђ лая'теля пошли тамо, и^ ја^ꙁве'на е^го прїимеши. а^ще и^ сп~сеTся сего ради зане въ мњстњ то'мъ и%стиннаа бж~їя нњ'кая си'ла”
|
εἴ τινα ἔχεις πολέμιον ἢ πραγμάτων ἐπίβουλον, πέμψον αὐτὸν ἐκεῖ, καὶ μεμαστιγωμένον αὐτὸν προσδέξῃ, ἐάν περ καὶ διασωθείη, διὰ τὸ περὶ τὸν τόπον ἀληθῶς εἶναί τινα Θεοῦ δύναμιν·
|
|
39
|
39
|
|
Сеи б^о ѓ^би'тель на нб~си и^мњ'яи посњти'теl и^ помо'щникъ е^сть мњстђ томђ. и^ грядђщихъ къ ѕл^о творе'нїю поразитъ и^ погђ'битъ”
|
αὐτὸς γὰρ ὁ τὴν κατοικίαν ἐπουράνιον ἔχων, ἐπόπτης ἐστὶ καὶ βοηθὸς ἐκείνου τοῦ τόπου καὶ τοὺς παραγινομένους ἐπὶ κακώσει τύπτων ἀπόλλυσι.
|
|
40
|
40
|
|
И$ ја%же и^лиѓ^дорђ гаꙁофилакїи снабдњ'нїе си'це и^мњется”
|
καὶ τὰ μὲν κατὰ ῾Ηλιόδωρον καὶ τὴν τοῦ γαζοφυλακίου τήρησιν οὕτως ἐχώρησεν.
|
|
Глvа, д~”
|
Κεφάλαιο 4
|
|
1
|
1
|
|
Си'монъ же преDрече'ныя сребреники и^ эTч~ествђ разори'тель лђка'во гл~аше ѓ^ ѓ^нїи. ја%ко самъ и^лиѓ^дора поѓ^щря'ше к си'мъ, и^ то'и бя'ше ражᲆжигатель лђка'въствђ”
|
Ο δὲ προειρημένος Σίμων, ὁ τῶν χρημάτων καὶ τῆς πατρίδος ἐνδείκτης γεγονώς, ἐκακολόγει τὸν ᾿Ονίαν, ὡς αὐτός τε εἴη τὸν ῾Ηλιόδωρον ἐπισεσεικὼς καὶ τῶν κακῶν δημιουργὸς καθεστηκώς,
|
|
2
|
2
|
|
Провиди'тель же гра'да и^ ꙁащити'тель лю'деM, и^ ревни'тель ꙁако'нђ бж~їю дръза'ше гл~ати на совњтђющаго ѓ^ ве'щеX”
|
καὶ τὸν εὐεργέτην τῆς πόλεως καὶ τὸν κηδεμόνα τῶν ὁμοεθνῶν καὶ ζηλωτὴν τῶν νόμων ἐπίβουλον τῶν πραγμάτων ἐτόλμα λέγειν.
|
|
3
|
3
|
|
Вра'жди же в# толи'ко приходя'щи да'же нњ'кои^мъ эT си'мона и^скђшенымъ ё^бїиствомъ сконча'тися”
|
τῆς δὲ ἔχθρας ἐπὶ τοσοῦτον προβαινούσης, ὥστε καὶ διά τινος τῶν ὑπὸ τοῦ Σίμωνος δεδοκιμασμένων φόνους συντελεῖσθαι,
|
|
4
|
4
|
|
Помышля'ше и^ѓ^нїя лю'тое пре'нїе и а^пол#ло'нїя неи^стовъствова'ти, ја%ко ё^доли сљ=рїи и^ финикїи вое^во'ды, пришеDша къ лђка'въствђ си'моновђ, къ цр~ю эTи^де”
|
συνορῶν ὁ ᾿Ονίας τὸ χαλεπὸν τῆς φιλονεικίας καὶ ᾿Απολλώνιον τὸν Μενεσθέως τὸν Κοίλης Συρίας καὶ Φοινίκης στρατηγὸν συναύξοντα τὴν κακίαν τοῦ Σίμωνος,
|
|
5
|
5
|
|
Не быва'яи граDскїи клеве'тникъ, н^о ѓ%бщђю по'лꙁђ вс^е сᲆбою самњмъ всемђ мно'жествђ помышля'ющи”
|
πρὸς τὸν βασιλέα διεκομίσθη οὐ γινόμενος τῶν πολιτῶν κατήγορος, τὸ δὲ συμφέρον κοινῇ καὶ κατ᾿ ἰδίαν παντὶ τῷ πλήθει σκοπῶν·
|
|
6
|
6
|
|
Видяше б^о беZ цр~ева провидњ'нїя не'мощно бы'ти и^ полђчи'ти ми'ръ, е^ще же и^ вещен, ни си'мона мощи ѓ^ста'вити эT бђ'ести е^го”
|
ἑώρα γὰρ ἄνευ βασιλικῆς προνοίας ἀδύνατον εἶναι τυχεῖν εἰρήνης ἔτι τὰ πράγματα καὶ τὸν Σίμωνα παῦλαν οὐ ληψόμενον τῆς ἀνοίας.
|
|
7
|
7
|
|
н^о по селев#кїевњ животњ, и^ въспрїя'тъ црsтва а^нтїѓ'хъ и^же преи^менова'шеся е^пифа'нъ” Жела'ше и^а^со'нъ бра'тᲆ ѓ^нїи а^рхїере'иства
|
Μεταλλάξαντος δὲ τὸν βίον Σελεύκου καὶ παραλαβόντος τὴν βασιλείαν ᾿Αντιόχου τοῦ προσαγορευθέντος ᾿Επιφανοῦς, ὑπενόθευσεν ᾿Ιάσων ὁ ἀδελφὸς ᾿Ονίου τὴν ἀρχιερωσύνην,
|
|
8
|
8
|
|
вни'де къ цр~ю, ѓ^бњщавающи е^мђ сребра талантъ, т~ћ” И$ эT прихоD и%ныхъ тала'нтъ, п~”
|
ἐπαγγειλάμενος τῷ βασιλεῖ δι᾿ ἐντεύξεως ἀργυρίου τάλαντα ἑξήκοντα πρὸς τοῖς τριακοσίοις καὶ προσόδου τινὸς ἄλλης τάλαντα ὀγδοήκοντα.
|
|
9
|
9
|
|
Ксим# же ѓ^бњща'ше і^ и'ныхъ написа'ти р~н” А$ще пода'сться вла'стїю е^го гимнасїя и^ е^фивїя е^мђ поста'вити” И$же въ і^ерsлимњ а^нтїѓ^хїя'нъ преписа'ти”
|
πρὸς δὲ τούτοις ὑπισχνεῖτο καὶ ἕτερα διαγράψαι πεντήκοντα πρὸς τοῖς ἑκατόν, ἐὰν συγχωρηθῇ διὰ τῆς ἐξουσίας αὐτοῦ γυμνάσιον καὶ ἐφηβεῖον αὐτῷ συστήσασθαι καὶ τοὺς ἐν ῾Ιεροσολύμοις ᾿Αντιοχεῖς ἀναγράψαι.
|
|
10
|
10
|
|
Повелњвшђ же цр~ю и^ нача'ло ё^дръжа. а%бїе же на ја^зыческїи ѓ^бы'чаи поDро'дныя своа приводи'ти нача”
|
ἐπινεύσαντος δὲ τοῦ βασιλέως καὶ τῆς ἀρχῆς κρατήσας, εὐθέως ἐπὶ τὸν ῾Ελληνικὸν χαρακτῆρα τοὺς ὁμοφύλους μετῆγε
|
|
11
|
11
|
|
И$ поставленая і^ё^де'ѓмъ чл~колю'бїа цр~ьска і^ѓ^а'нномъ эTц~а е^в#поломїя посыла'вшаго послы дрђж'бы ради и^ съпоборе'нїя к ри'мляномъ и^ прїя'т#” И$ ꙁако'ны граDскихъ пра'вилъ ѓ^ставля'ющи, лђка'вая повелњ'нїя ё^твержа'ше”
|
καὶ τὰ κείμενα τοῖς ᾿Ιουδαίοις φιλάνθρωπα βασιλικὰ διὰ ᾿Ιωάννου τοῦ πατρὸς Εὐπολέμου, τοῦ ποιησαμένου τὴν πρεσβείαν ὑπὲρ φιλίας καὶ συμμαχίας πρὸς τοὺς Ρωμαίους, παρώσατο. καὶ τὰς μὲν νομίμους καταλύων πολιτείας, παρανόμους ἐθισμοὺς ἐκαίνιζεν·
|
|
12
|
12
|
|
дерꙁнђ б^о поD кра'емъ гра'да ё^чи'телницђ поста'вити, и^ держа'вныхъ е^фивовъ въ блDђство поставля'ти”
|
ἀσμένως γὰρ ὑπ᾿ αὐτὴν τὴν ἀκρόπολιν γυμνάσιον καθίδρυσε καὶ τοὺς κρατίστους τῶν ἐφήβων ὑποτάσσων ὑπὸ πέτασον ἦγεν.
|
|
13
|
13
|
|
Бњ же си'це нача'ло и^ въхожDенїе ја^ꙁы'ческа жи'тельства, нечести'ваго ради и^ не а^рхїере'искаго насонова неподо'бнаго бестђдїа нанесе'наго,
|
ἦν δ᾿ οὕτως ἀκμή τις ῾Ελληνισμοῦ καὶ πρόσβασις ἀλλοφυλισμοῦ διὰ τὴν τοῦ ἀσεβοῦς καὶ οὐκ ἀρχιερέως ᾿Ιάσωνος ὑπερβάλλουσαν ἀναγνείαν,
|
|
14
|
14
|
|
ја%ко не ктомђ ѓ%крsтъ ѓ^лтаря жерцы` творя'хђ слђже'нїе” Но ѓ^бнища хра'мъ и^ жертвы не помня'хђся, тща'хђся прича'сᲄницы бы'ти палестрамъ и^ преда'нїи е^го стропти'выхъ”
|
ὥστε μηκέτι περὶ τὰς τοῦ θυσιαστηρίου λειτουργίας προθύμους εἶναι τοὺς ἱερεῖς, ἀλλὰ τοῦ μὲν ναοῦ καταφρονοῦντες καὶ τῶν θυσιῶν ἀμελοῦντες ἔσπευδον μετέχειν τῆς ἐν παλαίστρᾳ παρανόμου χορηγίας μετὰ τὴν τοῦ δίσκου πρόκλησιν,
|
|
15
|
15
|
|
И$ первыя чести нивъчто'же въмњни'ша, е^л#линъскїя сла'вы предо'брње хотя'хђ”
|
καὶ τὰς μὲν πατρῴους τιμὰς ἐν οὐδενὶ τιθέμενοι, τὰς δὲ ῾Ελληνικὰς δόξας καλλίστας ἡγούμενοι.
|
|
16
|
16
|
|
И/хже бл~годая'нїя бњдъна въ прю имњя'ше, і^ и^хъ повелњ'нїя да въꙁлю'бятся” И$ всњмъ сиM хотя'хђ подоби'тися. сихъ бра'нныхъ гђби'тели и^мњхђ
|
ὧν χάριν περιέσχεν αὐτοὺς χαλεπὴ περίστασις, καὶ ὧν ἐζήλουν τὰς ἀγωγὰς καὶ καθάπαν ἤθελον ἐξομοιοῦσθαι, τούτους πολεμίους καὶ τιμωρητὰς ἔσχον·
|
|
17
|
17
|
|
нечествова'ти въ бжsтвеныхъ ꙁако'нњхъ не ё^до'бъ” н^о симъ послњдђя время и^ꙁвњстиT.
|
ἀσεβεῖν γὰρ εἰς τοὺς θείους νόμους οὐ ρᾴδιον, ἀλλὰ ταῦτα ὁ ἀκόλουθος καιρὸς δηλώσει.
|
|
18
|
18
|
|
бывшђ же праꙁникђ а^гоновђ вᲆ тљ=ре и^ цр~ь бысть т^ђ,
|
ἀγομένου δὲ πενταετηρικοῦ ἀγῶνος ἐν Τύρῳ καὶ τοῦ βασιλέως παρόντος,
|
|
19
|
19
|
|
посла` и^а^сонъ сра'мныа мђ'жи нося'щи сребра` дидраhм# т~, въ жрътвђ и^раклеѓ^вђ. и%хже вопраша'хђ принесшїи да не възлагаюT въ жрътвђ ја^ко не достои^тъ. н^о въ и%ныя расходы и^хъ въмњнити,
|
ἀπέστειλεν ᾿Ιάσων ὁ μιαρὸς θεωροὺς ἀπὸ ῾Ιεροσολύμων ᾿Αντιοχεῖς ὄντας παρακομίζοντας ἀργυρίου δραχμὰς τριακοσίας εἰς τὴν τοῦ ῾Ηρακλέους θυσίαν, ἃς καὶ ἠξίωσαν οἱ παρακομίσαντες μὴ χρῆσθαι πρὸς θυσίαν διὰ τὸ μὴ καθήκειν, εἰς ἑτέραν δὲ καταθέσθαι δαπάνην.
|
|
20
|
20
|
|
сїя ё^бо посла` пославшимъ въ жрътвђ и^раклеѓ^вђ. ради принесеныX же да'ны сђть въ дњ'ло кораблемъ тревњтрилнымъ”
|
ἔπεσεν οὖν ταῦτα διὰ μὲν τὸν ἀποστείλαντα εἰς τὴν τοῦ ῾Ηρακλέους θυσίαν, ἕνεκεν δὲ τῶν παρακομιζόντων εἰς τὰς τῶν τριήρων κατασκευάς.
|
|
21
|
21
|
|
По'сланъ же въ е^гљ=петъ а^поллонїи нестеѓ^въ сн~ъ прьвыX ради птоломе'я филомитора цр~я” Є$гда` поꙁна` а^нтїѓ'хъ чю'жда себе потреб# цр~ьскыхъ сътворена, съ крњпкими свои^ми совњтова. приходя'щи эTтђдђ прїиде въ і^ѓп#пїю, и^ эTтђдђ вᲆ і^ерsлиM.
|
ἀποσταλέντος δὲ εἰς Αἴγυπτον ᾿Απολλωνίου τοῦ Μενεσθέως διὰ τὰ πρωτοκλίσια Πτολεμαίου τοῦ Φιλομήτορος Βασιλέως, μεταλαβὼν ᾿Αντίοχος ἀλλότριον αὐτὸν τῶν αὐτῶν γεγονέναι πραγμάτων, τῆς καθ᾿ αὑτὸν ἀσφαλείας ἐφρόντιζεν· ὅθεν εἰς ᾿Ιόππην παραγενόμενος κατήντησεν εἰς ῾Ιεροσόλυμα.
|
|
22
|
22
|
|
величествене эT а^сона и^ града въспрїяT, и^ со свњщами свњтлыми и^ хва'лами в#шелъ еs” И$ эTтђдђ въ фљ=никїю во'и воZврати.
|
μεγαλοπρεπῶς δὲ ὑπὸ τοῦ ᾿Ιάσωνος καὶ τῆς πόλεως παραδεχθείς, μετὰ δᾳδουχίας καὶ βοῶν εἰσπεπόρευται, εἶθ᾿ οὕτως εἰς τὴν Φοινίκην κατεστρατοπέδευσε.
|
|
23
|
23
|
|
и^ потрїеX временеX посла` и^а^сонᲆ менела'я брата кᲆ вышереченомђ сі'монђ нося'щи цр~ю сребреники и^ ѓ^ вещеX нђжныхъ эTвњтъ принести”
|
μετὰ δὲ τριετῆ χρόνον ἀπέστειλεν ᾿Ιάσων Μενέλαον, τὸν τοῦ προσημαινομένου Σίμωνος ἀδελφόν, παρακομίζοντα τὰ χρήματα τῷ βασιλεῖ καὶ περὶ πραγμάτων ἀναγκαίων ὑπομνηματισμοὺς τελέσοντα.
|
|
24
|
24
|
|
Э/н же преDста цр~ю вᲆꙁвели'чи лице вла'сти е^го, и^ себе въꙁврати къ а^рхїере'иствђ полага'ющи паче и^а^со'на талантъ сребра, т~”
|
ὁ δὲ συσταθεὶς τῷ βασιλεῖ καὶ δοξάσας αὐτὸν τῷ προσώπῳ τῆς ἐξουσίας, εἰς ἑαυτὸν κατήντησε τὴν ἀρχιερωσύνην, ὑπερβαλὼν τὸν ᾿Ιάσωνα τάλαντα ἀργυρίου τριακόσια.
|
|
25
|
25
|
|
ПрїяT же эT цр~я за'повњди прїиде, ничтоже б^о и^мњ'ющи досто'ино сщ~енсᲄвђ. дш~ею б^о же'стокъ мђчитель и^ ѕвњра лю'тA гнњвъ и^мњя.
|
λαβὼν δὲ τὰς βασιλικὰς ἐντολὰς παρεγένετο, τῆς μὲν ἀρχιερωσύνης οὐδὲν ἄξιον φέρων, θυμοὺς δὲ ὠμοῦ τυράννου καὶ θηρὸς βαρβάρου ὀργὰς ἔχων.
|
|
26
|
26
|
|
и^а^сонъ же свое^го бра'та плњни, самъ эT и%наго бњглецъ въ а^мани'тъскђю странђ` бысть.
|
καὶ ὁ μὲν ᾿Ιάσων ὁ τὸν ἴδιον ἀδελφὸν ὑπονοθεύσας, ὑπονοθευθεὶς ὑφ᾿ ἑτέρου, φυγὰς εἰς τὴν ᾿Αμμανῖτιν χώραν συνήλαστο.
|
|
27
|
27
|
|
менела'и же начальсᲄво па'ки воспрїа” И$ ѓ^ сребреницехъ же цр~еви ѓ^бњщаныX ничто'же радяше”
|
ὁ δὲ Μενέλαος τῆς μὲν ἀρχῆς ἐκράτει, τῶν δὲ ἐπηγγελμένων τῷ βασιλεῖ χρημάτων οὐδὲν εὐτάκνει· ποιουμένου δὲ τὴν ἀπαίτησιν Σωστράτου τοῦ τῆς ἀκροπόλεως ἐπάρχου,
|
|
28
|
28
|
|
Творя'щђ же състратђ кра'я граDска е^па'рхђ, къ семђ б^о бњ` нося'и дња'нїя прошенъ. е^я'же ради вины ѓ%ба къ цр~ю призва'ни.
|
πρὸς τοῦτον γὰρ ἦν ἡ τῶν φόρων πρᾶξις, δι᾿ ἣν αἰτίαν οἱ δύο ὑπὸ τοῦ βασιλέως προσεκλήθησαν,
|
|
29
|
29
|
|
и^ менела'и эTја^тъ е^сть эT сщ~еньства, и^ предаде лисима'хђ бра'тђ е^го” СъстраT же преведенъ бы'сть въ кљ=пръ”
|
καὶ ὁ μὲν Μενέλαος ἀπέλιπε τῆς ἀρχιερωσύνης διάδοχον Λυσίμαχον τὸν ἑαυτοῦ ἀδελφόν, Σώστρατος δὲ Κράτητα τὸν ἐπὶ τῶν Κυπρίων.
|
|
30
|
30
|
|
И$ е^гда сїя дња'хђся слђчися тарся'номъ и^ малотом# ра'спря въꙁдвигнђти. сего ради и^же а^нтїѓ'хђ цр~ю наложницђ тђ'не да'ша.
|
τοιούτων δὲ συνεστηκότων, συνέβη Ταρσεῖς καὶ Μαλλώτας στασιάζειν διὰ τὸ ᾿Αντιοχίδι τῇ παλλακῇ τοῦ βασιλέως ἐν δωρεᾷ δεδόσθαι.
|
|
31
|
31
|
|
тща'нно же б^о цр~ь прїиде ё^тᲇшити тњх#, ѓ^ставле'н и^ намњстника е^ді'ного эT кня'ѕь своиX а^ндроника.
|
θᾶττον οὖν ὁ βασιλεὺς ἧκε καταστεῖλε τὰ πράγματα, καταλιπὼν τὸν διαδεχόμενον ᾿Ανδρόνικον τῶν ἐν ἀξιώματι κειμένων.
|
|
32
|
32
|
|
мня'ше же менела'и въспрїя'ти себњ вре'мя бл~года'нно, зла'тыя нњ'кїя сосђды эT цр~кве ё^краде дарова а^ндро'никђ” І$ и'на прода в# тљ=рᲆ и^ вᲆ ѓ'креsныа гра'ды.
|
νομίσας δὲ ὁ Μενέλαος εἰληφέναι καιρὸν εὐφυῆ, χρυσώματά τινα τῶν τοῦ ἱεροῦ νοσφισάμενος ἐχαρίσατο τῷ ᾿Ανδρονίκῳ καὶ ἕτερα ἐτύγχανε πεπρακὼς εἴς τε Τύρον καὶ τὰς κύκλῳ πόλεις.
|
|
33
|
33
|
|
и^же е^гда и%стиннᲇише поꙁна ѓ^нїя ѓ^блича'ше е^го саM въ мᲇстᲇ небоя'знене бли'зђ дафнїи и^ аnтиѓ^хїи лежа'щем#
|
ἃ καὶ σαφῶς ἐπεγνωκὼς ὁ ᾿Ονίας, παρήλεγχεν ἀποκεχωρηκὼς εἰς ἄσυλον τόπον ἐπὶ Δάφνης τῆς πρὸς ᾿Αντιόχειαν κειμένης.
|
|
34
|
34
|
|
и^деже менела'и пристђпи кᲆ а^ндроникђ моля'щи, да ѓ^нїю ё^бїеT. ѓ%н же грядя'ше кᲆ ѓ^нїи, и^ даде десни'цђ сᲆ кля'твою совᲇтђя е^мђ ле'сᲄїю” Вечерђ же бы'вшђ лежа'щима и%ма, нападе наn ѓ^та'и прише'дъ, и^ ё^би е^го.
|
ὅθεν ὁ Μενέλαος λαβὼν ἰδίᾳ τὸν ᾿Ανδρόνικον, παρεκάλει χειρώσασθαι τὸν ᾿Ονίαν. ὁ δὲ παραγενόμενος ἐπὶ τὸν ᾿Ονίαν καὶ πεισθεὶς ἐπὶ δόλῳ καὶ δεξιὰς μεθ᾿ ὅρκων δούς, καίπερ ἐν ὑποψίᾳ κείμενος, ἔπεισεν ἐκ τοῦ ἀσύλου προελθεῖν, ὃν καὶ παραχρῆμα παρέκλεισεν οὐκ αἰδεσθεὶς τὸ δίκαιον.
|
|
35
|
35
|
|
е^я'же ради вины` не токмо і^ё^де'и, н^о е^ще` і^ и%нїи ја^зы'цы мно'ѕи прогнᲇва'хђся ё^бїисᲄва ради неправеDнаго и%мже ё^би мђж'а”
|
δι᾿ ἣν αἰτίαν οὐ μόνον ᾿Ιουδαῖοι, πολλοὶ δὲ καὶ τῶν ἄλλων ἐθνῶν ἐδείναζον καὶ ἐδυσφόρουν ἐπὶ τῷ τοῦ ἀνδρὸς ἀδίκῳ φόνῳ.
|
|
36
|
36
|
|
Возвращ#шђ же ся цр~ю эT киликїискиX мњсᲄъ, и^до'ша і^ё^де'и къ а^нтїѓхїи въкђпњ и^ е'ллини, повњда'юще ѓ^ ё^бїиствњ ѓ^нїинњ”
|
τοῦ δὲ βασιλέως ἐπανελθόντος ἀπὸ τῶν κατὰ Κιλικίαν τόπων, ἐνετύγχανον οἱ κατὰ πόλιν ᾿Ιουδαῖοι, συμμισοπονηρούντων καὶ τῶν ῾Ελλήνων ὑπὲρ τοῦ παρὰ λόγον τὸν ᾿Ονίαν ἀπεκτάνθαι.
|
|
37
|
37
|
|
ѓ^скорбися дш~ею а^нтїѓ'хъ ѓ^нїи раd, и^ ё^клонься в# ми'лосᲄь сле'ꙁы и^ꙁлїя. помина'я ѓ^ скончанїи треꙁваго и^ ра'зђмнаго.
|
ψυχικῶς οὖν ὁ ᾿Αντίοχος ἐπιλυπηθεὶς καὶ τραπεὶς εἰς ἔλεον καὶ δακρύσας διὰ τὴν τοῦ μετηλλαχότος σωφροσύνην καὶ πολλὴν εὐταξίαν
|
|
38
|
38
|
|
раꙁъја%ри же ся дш~ею на а^ндроника, и^ перфирђ и^ꙁвлече, и^ хитонъ раздра, по всемђ градђ повелᲇ ѓ^бводи'ти, в неM же ѓ^нїю ё^би, тамоy и^ е^го ё^би, г~ь въꙁдаs е^мђ досᲄо'инђю мђ'кђ.
|
καὶ πυρωθεὶς τοῖς θυμοῖς, παραχρῆμα τὴν τοῦ ᾿Ανδρονίκου πορφύραν περιελόμενος καὶ τοὺς χιτῶνας περιρρήξας, περιαγαγὼν καθ᾿ ὅλην τὴν πόλιν, ἐπ᾿ αὐτὸ τὸν τόπον, οὗπερ εἰς τὸν ᾿Ονίαν ἠσέβησεν, ἐκεῖ τὸν μιαιφόνον ἀπεκόσμησε, τοῦ Κυρίου τὴν ἀξία αὐτῷ κόλασιν ἀποδόντος.
|
|
39
|
39
|
|
мно'гаy сщ~енно грабиᲄельства въ цр~кви эT лисима'ха съдњла съ менелаѓ^вымъ совњтоM, и^зыиде же вњсть внњ`, собрася мно'жество на лисимаха, мно'го ё^же зла'то и^знесено.
|
γενομένων δὲ πολλῶν ἱεροσυλυμάτων κατὰ τὴν πόλιν ὑπὸ τοῦ Λυσιμάχου μετὰ τῆς Μενελάου γνώμης καὶ διαδοθείσης ἔξω τῆς φήμης, ἐπισυνήχθη τὸ πλῆθος ἐπὶ τὸν Λυσίμαχον, χρυσωμάτων ἤδη πολλῶν διενηνεγμένων.
|
|
40
|
40
|
|
наро'дом же вᲆста'ющимъ и^ гнњ'ва и^сполненымъ. ё^готова лисима'хъ ѓ^рђжникъ, Wг~, и^ начаT безакоnными рђка'ми ѓ^бидњти. приведе нњ'коего гђби'теля състарњвшася во'ꙁрастоM и^ раꙁђмоM беꙁђ'мне.
|
ἐπεγειρομένων δὲ τῶν ὄχλων καὶ ταῖς ὀργαῖς διεμπιπλαμένων, καθοπλίσας ὁ Λυσίμαχος πρὸς τρισχιλίους, κατήρξατο χειρῶν ἀδίκων, προηγησαμένου τινὸς τυράννου προβεβηκότος τὴν ἡλικίαν, οὐδὲν δὲ ἧττον καὶ τὴν ἄνοιαν.
|
|
41
|
41
|
|
н^о ја%ко вᲆразђмᲇша насилїе лисима'хово, и^нїи ка'менїе, и^нїи дреко'лїя ѕᲇлная восхитиша, нᲇцыи б^о пепеl на лисима'ха мета'шA
|
συνιδόντες δὲ καὶ τὴν ἐπίθεσιν τοῦ Λυσιμάχου, συναρπάσαντες οἱ μὲν πέτρους, οἱ δὲ ξύλων πάχη, τινὲς δὲ ἐκ τῆς παρακειμένης σποδοῦ δρασσόμενοι, φύρδην ἐνετίνασσον εἰς τοὺς περὶ τὸν Λυσίμαχον·
|
|
42
|
42
|
|
и^ мно'ѕи паки ё^ранени, нᲇцы'и же падо'ша и^ всᲇх же въ бhњ ѓ^браᲄишA. сщ~енно же грабителя блиꙁъ сᲆкро'вища ё^би'ша.
|
δι᾿ ἣν αἰτίαν πολλοὺς μὲν αὐτῶν τραυματίας ἐποίησαν, τινὰς δὲ καὶ κατέβαλον, πάντας δὲ εἰς φυγὴν συνήλασαν, αὐτὸν δὲ τὸν ἱερόσυλον παρὰ τὸ γαζοφυλάκιον ἐχειρώσαντο.
|
|
43
|
43
|
|
ѓ^ сихъ б^о сђдъ на менела'я възDвиго'ша”
|
περὶ δὲ τούτων ἐνέστη κρίσις πρὸς τὸν Μενέλαον.
|
|
44
|
44
|
|
И$ е^гда` прїиде цр~ь въ тљ=ръ на сїю потребђ, принесо'ша словеса` посланїи тр^и мђжа эT сᲄа'реw”
|
καταντήσαντος δὲ τοῦ βασιλέως εἰς Τύρον, ἐπ᾿ αὐτοῦ τὴν δικαιολογίαν ἐποιήσαντο οἱ πεμφθέντες ἄνδρες τρεῖς ὑπὸ τῆς γερουσίας.
|
|
45
|
45
|
|
И$ е^гда` премога'шеся менелай, ѓ^бњща птоломею мно'ги сребреники даᲄи на ё^тњшенїе цр~я”
|
ἤδη δὲ λελειμμένος ὁ Μενέλαος ἐπηγγείλατο χρήματα ἱκανὰ τῷ Πτολεμαίῳ τῷ Δορυμένους πρὸς τὸ πεῖσαι τὸν βασιλέα.
|
|
46
|
46
|
|
Вꙁя же птоломњи, и^ въ нњкїи притворъ эTведе, ја%ко прохлажDа'тися цр~я.
|
ὅθεν ἀπολαβὼν ὁ Πτολεμαῖος εἴς τι περίστυλον ὡς ἀναψύξοντα τὸν βασιλέα μετέθηκε,
|
|
47
|
47
|
|
и^ се'я ве'щи злы'я и^ вины менела'я свободи эT ѓ^клевета'ющихъ” Бњднїи же и^же преD скифы гл~аша эTпђстишася ја%ко неразђмни, і^ и^хъ смр~тїю ѓ^сђди.
|
καὶ τὸν μὲν τῆς ὅλης κακίας Μενέλαον ἀπέλυσε τῶν κατηγορημάτων, τοῖς δὲ ταλαιπώροις, οἵτινες, εἰ καὶ ἐπὶ Σκυθῶν ἔλεγον, ἀπελύθησαν ἂν ἀκατάγνωστοι, τούτοις θάνατον ἐπέκρινε.
|
|
48
|
48
|
|
скоро ё^бо неправеDнђ тщеᲄђ воспрїаша граждане и^ люди и^ сщ~енныя сосђды, прею прогнани сђть”
|
ταχέως οὖν τὴν ἄδικον ζημίαν ὑπέσχον οἱ ὑπὲρ πόλεως καὶ δήμων καὶ τῶν ἱερῶν σκευῶν προαγορεύσαντες.
|
|
49
|
49
|
|
Сея` раd вины и^ тири прогнњ'вани на погребенїе тщивњиши бы'ша”
|
δι᾿ ἣν αἰτίαν καὶ Τύριοι μισοπονηρήσαντες τὰ πρὸς τὴν κηδείαν αὐτῶν μεγαλοπρεπῶς ἐχορήγησαν.
|
|
50
|
50
|
|
менела'и же и^хъ ради дръжавнаго ё^множенїя пребыва'ше во вла'сти, ё^множа'ющися ѕлобњ. и^ великъ бысть налаја^тельство гража'номъ”
|
ὁ δὲ Μενέλαος διὰ τὰς τῶν κρατούντων πλεονεξίας ἔμενεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς ἐπιφυόμενος τῇ κακίᾳ, μέγας τῶν πολιτῶν ἐπίβουλος καθεστώς.
|
|
Глvа, е~”
|
Κεφάλαιο 5
|
|
1
|
1
|
|
Тогоже времени а^нтиѓ'хъ второ'е прехоже'нїе ё^гото'ва въ е^гљ=пет#.
|
Περὶ δὲ τὸν καιρὸν τοῦτον τὴν δευτέραν ἔφοδον ὁ ᾿Αντίοχος εἰς Αἴγυπτον ἐστείλατο.
|
|
2
|
2
|
|
слђчи же ся всњмъ по всемђ гра'дђ ви'дњти въ дн~и м~, риска'ю%щихъ на ко'нехъ въ зла'тыхъ ри'заX и^ въ полцехъ
|
συνέβη δὲ καθ᾿ ὅλην τὴν πόλιν σχεδὸν ἐφ᾿ ἡμέρας τεσσαράκοντα φαίνεσθαι διὰ τοῦ ἀέρος τρέχοντας ἱππεῖς διαχρύσους στολὰς ἔχοντας καὶ λόγχας σπειρηδὸν ἐξωπλισμένους
|
|
3
|
3
|
|
конницы съ копїи въчинени. и^схоже'нїя сътвори'ти эT бли'зђ, и^ щи'томъ въздвигне'нїя и^ ѓме'мниковъ мно'жество, и^ мече'и совлече'нїе, и^ стрњлъ мета'нїя. и^ зла'тымъ ѓ^рђжїемъ блиста'нїя, вся'кихъ бро'неи.
|
καὶ ἴλας ἵππων διατεταγμένας καὶ προσβολὰς γινομένας καὶ καταδρομὰς ἑκατέρων καὶ ἀσπίδων κινήσεις καὶ καμάκων πλήθη καὶ μαχαιρῶν σπασμοὺς καὶ βελῶν βολὰς καὶ χρυσῶν κόσμων ἐκλάμψεις καὶ παντοίους θωρακισμούς.
|
|
4
|
4
|
|
тњмже вси` моля'хђся на бл~го ја^вле'нїе бы'ти”
|
διὸ πάντες ἠξίουν ἐπ᾿ ἀγαθῷ τὴν ἐπιφάνειαν γενέσθαι.
|
|
5
|
5
|
|
Быs же бесњда л#жи'ва, ја%ко живота` и^схожа'ше а^нтиѓ'хъ” Вꙁя'тъ и^а^со'нъ не ма'лоты'сящъ мђжїи вниде въ граD внеꙁа'пђ. и^ гража'не на стњнђ притњка'хђ и^ конецъ вꙁя'тїю гра'да быs менелаи же побњже въ кра'и гра'да”
|
γενομένης δὲ λαλιᾶς ψευδοῦς ὡς μετηλλαχότος τὸν βίον ᾿Αντιόχου παραλαβὼν ὁ ᾿Ιάσων οὐκ ἐλάττους τῶν χιλίων, αἰφνιδίως ἐπὶ τὴν πόλιν συνετελέσατο ἐπίθεσιν· τῶν δὲ ἐπὶ τῷ τείχει συνελασθέντων καὶ τέλος ἤδη καταλαμβανομένης τῆς πόλεως, ὁ Μενέλαος εἰς τὴν ἀκρόπολιν ἐφυγάδευσεν.
|
|
6
|
6
|
|
И$а^сонъ не праща'ше ё^паде'нїя гража'номъ свои^мъ. ни помышля'ше преспњва'нїя на ё^жи'ки лђка'во выᲄи вельми` ча'юще враго'мъ и^ не гража'ноM себњ премњне'нїе прїяти.
|
ὁ δὲ ᾿Ιάσων ἐποιεῖτο σφαγὰς τῶν πολιτῶν τῶν ἰδίων ἀφειδῶς, οὐ συννοῶν τὴν εἰς τοὺς συγγενεῖς εὐημερίαν δυσημερίαν εἶναι τὴν μεγίστην· δοκῶν δὲ πολεμίων καὶ οὐχ ὁμοεθνῶν τρόπαια καταβάλλεσθαι,
|
|
7
|
7
|
|
и^ нача'льства па'ки не въздержа`, конецъ б^о лая'тельствъ свои^хъ съ трђдомъ прїятᲆ. и^ бњглецъ па'ки и^де въ а^мани'ты.
|
τῆς μὲν ἀρχῆς οὐκ ἐκράτησε, τὸ δὲ τέλος τῆς ἐπιβουλῆς αἰσχύνην λαβών, φυγὰς πάλιν εἰς τὴν ᾿Αμμανῖτιν ἀπῆλθε.
|
|
8
|
8
|
|
конецъ зла'го жи'тїя полђчи`, ꙁаключенъ къ а^рета'нђ а^раpскђ мђчителю, бњгающи эT града въ градъ всњмъ ненави'дњнъ. ја%ко эTстђпникъ зако'на и^ гнђша'емъ ја%ко эTч~ества и^ гража'номъ вра'гъ, въ егљ=петъ и^згна'нъ е^сть,
|
πέρας οὖν κακῆς ἀναστροφῆς ἔτυχεν ἐγκλεισθεὶς πρὸς ᾿Αρέταν τὸν τῶν ᾿Αράβων τύρρανον, πόλιν ἐκ πόλεως φεύγων, διωκόμενος ὑπὸ πάντων καὶ στυγούμενος ὡς τῶν νόμων ἀποστάτης καὶ βδελυσσόμενος ὡς πατρίδος καὶ πολιτῶν δήμιος, εἰς Αἴγυπτον ἐξεβράσθη.
|
|
9
|
9
|
|
і^ и^же мно'ги эT ѓ^ч~ества свое^го и^згна`. страньствђя погиба'ше. къ лакедемонїѓмъ эTи^де, ја%ко ё^жи'чества раd прибњжище хотя` и^мњти.
|
καὶ ὁ συχνοὺς τῆς πατρίδος ἀποξενώσας ἐπὶ ξένης ἀπώλετο πρὸς Λακεδαιμονίους ἀναχθεὶς ὡς διὰ τὴν συγγένειαν τευξόμενος σκέπης.
|
|
10
|
10
|
|
и^же мно'гихъ беꙁъгро'бне съкры`, и^ са'мᲆ неѓ^плака'нъ и^ непогребенъ ѓ^ста'ся ни пђтняго погребенїя сподоби'ся, ни эTч~ескомђ гробђ причасти'ся.
|
καὶ ὁ πλῆθος ἀτάφων ἐκρίψας ἀπένθητος ἐγενήθη καὶ κηδείας οὐδ᾿ ἡστινοσοῦν οὔτε πατρῴου τάφου μετέσχε.
|
|
11
|
11
|
|
припаDшим же цр~ю ѓ^ бы'вшихъ ё^сђмнися цр~ь да не і^ё^де'я эTстђпитъ и^ того ради прїи'де эT е^гљ=пта скорбя` дш~ею. взя` града ѓ^рђжника
|
Προσπεσόντων δὲ τῷ βασιλεῖ περὶ τῶν γεγονότων διέλαβεν ἀποστατεῖν τὴν ᾿Ιουδαίαν. ὅθεν ἀναζεύξας ἐξ Αἰγύπτου τεθηριωμένος τῇ ψυχῇ, ἔλαβε τὴν μὲν πόλιν δορυάλωτον,
|
|
12
|
12
|
|
повелњ же страти'гомъ неща'дно напада'ющихъ, и^ по домехъ въсходя'щи ꙁакала'ти.
|
καὶ ἐκέλευσε τοῖς στρατιώταις κόπτειν ἀφειδῶς τοὺς ἐμπίπτοντας καὶ τοὺς εἰς τὰς οἰκίας ἀναβαίνοντας κατασφάζειν.
|
|
13
|
13
|
|
бы'ша б^о паде'нїя ю%ношамъ и^ ста'рцемъ и^ женам# и^ ча'домъ и^стребле'нїя, дв~амъ же и^ ѓ'трокоM смр~ть.
|
ἐγίνοντο δὲ νέων καὶ πρεσβυτέρων ἀναιρέσεις, ἀνδρῶν τε καὶ γυναικῶν καὶ τέκνων ἀφανισμός, παρθένων τε καὶ νηπίων σφαγαί.
|
|
14
|
14
|
|
бњша же токмо въ трехъ дн~ехъ Wп~, ё^бїеныхъ. Wм~, свя'заныхъ, не ме'нши же проданыхъ.
|
ὀκτὼ δὲ μυριάδες ἐν ταῖς πάσαις ἡμέραις τρισὶ κατεφθάρησαν· τέσσαρες μὲν ἐκ χειρῶν νομαῖς, οὐχ ἧττον δὲ τῶν ἐσφαγμένων ἐπράθησαν.
|
|
15
|
15
|
|
н^о ни та` довлњша и^мъ. дръꙁнђ па'ки вни'ти въ цр~ковь всеа земля` ст~њишђ, и^мњяи менела'я въди'теля, и^ зако'нъ эTч~ь быs преда'тель,
|
καὶ οὐκ ἀρκεσθεὶς δὲ τούτοις κατετόλμησεν εἰς τὸ πάσης τῆς γῆς ἁγιώτατον ἱερὸν εἰσελθεῖν, ὁδηγὸν ἔχων τὸν Μενέλαον, τὸν καὶ τῶν νόμων καὶ τῆς πατρίδος προδότην γεγονότα
|
|
16
|
16
|
|
и^ скверными рђка'ми прие^мляше ст~ыя съсђды, и^же эT и'ныX цр~еи бњхђ поста'влена на красотђ мњста и^ сла'вђ и^ честь, и^ скверными рђка'ми възима'я подая'ше.
|
καὶ ταῖς μιαραῖς χερσὶ τὰ ἱερὰ σκεύη λαμβάνων καὶ τὰ ὑπ᾿ ἄλλων βασιλέων ἀνατεθέντα πρὸς αὔξησιν καὶ δόξαν τοῦ τόπου καὶ τιμὴν ταῖς βεβήλοις χερσὶ συσσύρων ἐπεδίδου.
|
|
17
|
17
|
|
премњни'ся мы'слїю а^нтїѓX не помышля'я ја%ко грњхъ ра'ди ѓ^бита'ющиX въ градњ мало прогнњвася влDка, тњмже быs на мњсто презрњнїе
|
καὶ ἐμετεωρίζετο τὴν διάνοιαν ὁ ᾿Αντίοχος, οὐ συνορῶν ὅτι διὰ τὰς ἁμαρτίας τῶν τὴν πόλιν οἰκούντων ἀπώργισται βραχέως ὁ Δεσπότης, διὸ γέγονε περὶ τὸν τόπον παρόρασις.
|
|
18
|
18
|
|
а^щеy не слђчи'ся иM мно'гими грњхи быти ѓ^бъя'тыM. ја%ко и^лиѓ^до'ръ по'сланыи эT селевкїа цр~я къ взяᲄїю съкровища, сеи пришеD внезапђ бїенъ и^ премњниs дрьзостїю.
|
εἰ δὲ μὴ συνέβαινε προσενέχεσθαι πολλοῖς ἁμαρτήμασι, καθάπερ ὁ ῾Ηλιόδωρος ὁ πεμφθεὶς ὑπὸ Σελεύκου τοῦ βασιλέως ἐπὶ τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ γαζοφυλακίου, οὗτος προαχθεὶς παραχρῆμα μαστιγωθεὶς ἀνετράπη τοῦ θράσους.
|
|
19
|
19
|
|
н^о не ра'ди мњста ја^зыk н^о ја^зы'ка ради мњсто г~ь и^збра`”
|
ἀλλ᾿ οὐ διὰ τὸν τόπον τὸ ἔθνος, ἀλλὰ διὰ τὸ ἔθνος τὸν τόπον ὁ Κύριος ἐξελέξατο.
|
|
20
|
20
|
|
Тњмже ё^бо и^ сїе мњсто съприча'стно бы'сть люде'и лђка'выхъ. послњди же бл~годњя'нымъ эT г~а съѓ^бщи'ся, и^же ѓ^ста'вленое во гнњвњ вседръжи'теля, паки въ примњре'нїю вели'каго влDкы съ всею сла'вою и^справися”
|
διόπερ καὶ αὐτὸς ὁ τόπος συμμετασχὼν τῶν τοῦ ἔθνους δυσπετημάτων γενομένων, ὕστερον εὐεργετημάτων ὑπὸ τοῦ Κυρίου ἐκοινώνησε, καὶ ὁ καταληφθεὶς ἐν τῇ τοῦ Παντοκράτορος ὀργῇ πάλιν ἐν τῇ τοῦ μεγάλου Δεσπότου καταλλαγῇ μετὰ πάσης δόξης ἐπανωρθώθη.
|
|
21
|
21
|
|
Тњмже а^нтїѓ'хъ Wа~, и^ и~ со'т#, эTја%тыX эT цр~кве тала'нтъ скорњ'ише въ а^нтїѓ^хїю възвраᲄися чая'и эT горды'ни ꙁемля` плыᲄи, и^ пђчинђ` преше'дъ иꙁы'иде разгордњнїя ра'ди срDца.
|
ὁ γοῦν ᾿Αντίοχος ὀκτακόσια πρὸς τοῖς χιλίοις ἀπενεγκάμενος ἐκ τοῦ ἱεροῦ τάλαντα θᾶττον εἰς ᾿Αντιόχειαν ἐχωρίσθη, οἰόμενος ἀπὸ τῆς ὑπερηφανίας τὴν μὲν γῆν πλωτὴν καὶ τὸ πέλαγος πορευτὸν θέσθαι διὰ τὸν μετεωρισμὸν τῆς καρδίας.
|
|
22
|
22
|
|
ѓ^ста'ви же преDста'тели къ ѓ^ѕлобле'нїю лю'демъ, въ і^ерsли'мњ ё^бо фили'п#па родомъ фриге'нина, ѓ^бы'чаи жесточа'ишїи и^мњяй эT поста'вльшаго.
|
κατέλιπε δὲ καὶ ἐπιστάτας τοῦ κακοῦν τὸ γένος, ἐν μὲν ῾Ιεροσολύμοις Φίλιππον τὸ μὲν γένος Φρύγα, τὸν δὲ τρόπον βαρβαρώτερον ἔχοντα τοῦ καταστήσαντος,
|
|
23
|
23
|
|
въ гаризи'не же а^ндро'ника и^ менела'я и^же ꙁлњ'ише и'ныхᲆ ѓ^ѕлобля'ше гража'нъ.
|
ἐν δὲ Γαριζὶν ᾿Ανδρόνικον, πρὸς δὲ τούτοις Μενέλαον, ὃς χείριστα τῶν ἄλλων ὑπερῄρετο τοῖς πολίταις, ἀπεχθῆ δὲ πρὸς τοὺς πολίτας ᾿Ιουδαίους ἔχων διάθεσιν.
|
|
24
|
24
|
|
прїиде къ гража'номъ і^ё^де'искимᲆ и^мњяй ѕлобы завњтъ” И$ посла` ненавидњна нача'лника а^поллонїя с во'и, Wк~в” повелњ е^мђ всњхъ съвръшеныхъ времены погђби'ти же'ны и^ ю'ноши продая'ти”
|
ἔπεμψε δὲ τὸν μυσάρχην ᾿Απολλώνιον μετὰ στρατεύματος δισμυρίων πρὸς τοῖς δισχιλίοις, προστάξας τοὺς ἐν ἡλικίᾳ πάντας κατασφάξαι, τὰς δὲ γυναῖκας καὶ νεωτέρους πωλεῖν.
|
|
25
|
25
|
|
Се'и же пришедъ въ і^ерsлимъ и^ ми'рне поDсђди'ся даже до дн~е ст~ыя сђбо'ты” И$ тогда` праꙁднђющимъ і^ё^де'ѓмъ въѓ^рђжитися свои^мъ повелњ”
|
οὗτος δὲ παραγενόμενος εἰς ῾Ιεροσόλυμα καὶ τὸν εἰρηνικὸν ὑποκριθείς, ἐπέσχεν ἕως τῆς ἁγίας ἡμέρας τοῦ σαββάτου καὶ λαβὼν ἀργοῦντας τοὺς ᾿Ιουδαίους τοῖς ὑφ᾿ ἑαυτὸν ἐξοπλησίαν παρήγγειλε
|
|
26
|
26
|
|
Вси же въкђпњ и^же на позо'ръ теча'хђ закла` и^ гра'дъ съ ѓ^рђжїи протњкающи людїи мно'жество погђби`”
|
καὶ τοὺς ἐξελθόντας πάντας ἐπὶ τὴν θεωρίαν συνεξεκέντησε καὶ εἰς τὴν πόλιν σὺν τοῖς ὅπλοις εἰσδραμὼν ἱκανὰ κατέστρωσε πλήθη.
|
|
27
|
27
|
|
І$ё'да же мак#каве'и и^же десятыи бы'сть, эTи'де в пђсто мњсто ѕвњрїимъ ѓ%бразомъ живя'ше съ сђщими с ниM, и^ травђ` ја%ко пи'щђ ја^дя'щи пребыва'хђ, въ е^же не причаститися къ ѓ^скверне'нїю”
|
᾿Ιούδας δὲ ὁ Μακκαβαῖος δέκατός που γενηθεὶς καὶ ἀναχωρήσας εἰς τὴν ἔρημον, θηρίων τρόπον ἐν τοῖς ὄρεσι διέζη σὺν τοῖς μετ᾿ αὐτοῦ, καὶ τὴν χορτώδη τροφὴν σιτούμενοι διετέλουν πρὸς τὸ μὴ μετασχεῖν τοῦ μολυσμοῦ.
|
|
Глvа, ѕ~”
|
Κεφάλαιο 6
|
|
1
|
1
|
|
По ма'лњ же вре'мени, посла` цр~ь ста'рца нњкое^го а^џинее^нина понђждати і^ё^де'я, премњни'тися эTч~ескиX преда'нїи и^ бжsтвеныX ꙁакоn не придръжа'тися,
|
ΜΕΤ᾿ οὐ πολὺν δὲ χρόνον ἐξαπέστειλεν ὁ βασιλεὺς γέροντα ᾿Αθηναῖον ἀναγκάζειν τοὺς ᾿Ιουδαίους μεταβαίνειν ἐκ τῶν πατρώων νόμων καὶ τοῖς τοῦ Θεοῦ νόμοις μὴ πολιτεύεσθαι,
|
|
2
|
2
|
|
ѓ^сквер#нити же въ і^ерsлимњ хра'мъ, и^ прои^меновати дїя и^ ѓ^лимъбїю. і^ и^же въ гариꙁи'не ја%коже ѓ^бита'ющїи и^мњхђ мњсто дїя стра'ннаго.
|
μολῦναι δὲ καὶ τὸν ἐν ῾Ιεροσολύμοις νεὼν καὶ προσονομάσαι Διὸς ᾿Ολυμπίου καὶ τὸν ἐν Γαριζίν, καθὼς ἐτύγχανον οἱ τὸν τόπον οἰκοῦντες, Διὸς Ξενίου.
|
|
3
|
3
|
|
стропти'во же и^ всMњ родомъ б^њ нападе'нїя лђкавъства
|
χαλεπὴ δὲ καὶ τοῖς ὅλοις ἦν καὶ δυσχερὴς ἡ ἐπίτασις τῆς κακίας.
|
|
4
|
4
|
|
и^жецр~ковь любодњя'нїя и^ козлогласова'нїя б^њ полна` эT ја^ꙁы'къ и^ живђщихъ со блђдницами, и^ въ сщ~енныX притворехъ женамъ приближа'ющиMся и^ неподо'бная внђтрь вноша'хђ”
|
τὸ μὲν γὰρ ἱερὸν ἀσωτίας καὶ κώμων ἐπεπλήρωτο ὑπὸ τῶν ἐθνῶν ραθυμούντων μεθ᾿ ἑταιρῶν καὶ ἐν τοῖς ἱεροῖς περιβόλοις γυναιξὶ πλησιαζόντων, ἔτι δὲ τὰ μὴ καθήκοντα ἔνδον φερόντων.
|
|
5
|
5
|
|
ѓ^лта'рь же паки полнъ бысть неподо'бныхъ и^хже ꙁако'нъ въꙁбраня'ше
|
τὸ δὲ θυσιαστήριον τοῖς ἀποδιεσταλμένοις ἀπὸ τῶν νόμων ἀθεμίτοις ἐπεπλήρωτο.
|
|
6
|
6
|
|
ниже сђботъ храня'хђ, ни дн~и пра'ꙁдникъ эTч~ь въздержа'хђ” ни просто себе ниᲄоже і^ё^де'я и^менова'ше
|
ἦν δ᾿ οὔτε σαββατίζειν οὔτε πατρῴους ἑορτὰς διαφυλάττειν οὔτε ἁπλῶς ᾿Ιουδαῖον ὁμολογεῖν εἶναι.
|
|
7
|
7
|
|
ведя'хђ же ся з горкою нђждею въ дн~ь рожденїя цр~ева къ жрътвњ” Бы'вши же дїѓнисїѓвђ пра'ꙁникђ, понђжда'хђся і^ё^де'и кисы и^мђще хвали'ти дїѓнисїѓна”
|
ἤγοντο δὲ μετὰ πικρᾶς ἀνάγκης εἰς τὴν κατὰ μῆνα τοῦ βασιλέως γενέθλιον ἡμέραν ἐπὶ σπλαγχνισμόν· γενομένης δὲ Διονυσίων ἑορτῆς ἠναγκάζοντο οἱ ᾿Ιουδαῖοι κισσοὺς ἔχοντες πομπεύειν τῷ Διονύσῳ.
|
|
8
|
8
|
|
шепта'нїе же и^зы'иде въ бли'жняя грады е%ллинъскїя” птоломњю поста'вившђ въ і^ё^деи праꙁнова'ти сїи праꙁникᲆ и^ пожирати.
|
ψήφισμα δὲ ἐξέπεσεν εἰς τὰς ἀστυγείτονας πόλεις ῾Ελληνίδας Πτολεμαίου ὑποτιθεμένου τὴν αὐτὴν ἀγωγὴν κατὰ τῶν ᾿Ιουδαίων ἄγειν καὶ σπλαγνίζειν,
|
|
9
|
9
|
|
не и^зволя'ющихъ прїити` на повелњнїя ја%зы'ческа да ё^бїюT бњ б^о ви'дњти бњдно”
|
τοὺς δὲ μὴ προαιρουμένους μεταβαίνειν ἐπὶ τὰ ῾Ελληνικὰ κατασφάζειν. παρῆν οὖν ὁρᾶν τὴν ἐνεστῶσαν ταλαιπωρίαν.
|
|
10
|
10
|
|
дв^њ бо же'ны ѓ^клеветани сђть ѓ^брњꙁавшїя чада своя, и%мже къ со'сцамᲆ ѓ%троки повњсиша и^ преD наро'домъ проводя'хђ и^хъ по градђ и^ съ стњны свергоша.
|
δύο γὰρ γυναῖκες ἀνηνέχθησαν περιτετμηκυῖαι τὰ τέκνα αὐτῶν· τούτων δὲ ἐκ τῶν μαστῶν κρεμάσαντες τὰ βρέφη καὶ δημοσίᾳ περιαγαγόντες αὐτὰς τὴν πόλιν κατὰ τοῦ τείχους ἐκρήμνισαν.
|
|
11
|
11
|
|
и^нїи же къ ближниM сᲆвокђпля'ющеся пещерамъ, и^ та'ино сђботныи дн~ь празднђ'юще. е^гда` въꙁвњщено бысть филиппђ съж#жени сђть. зане боя'хђся бл~гоѓ^бразне и^мњти славы бл~гочестнаго дн~е.
|
ἕτεροι δὲ πλησίον συνδραμόντες εἰς τὰ σπήλαια λεληθότως ἄγειν τὴν ἑβδομάδα, μηνυθέντες τῷ Φιλίππῳ συνεφλογίσθησαν διὰ τὸ εὐλαβῶς ἔχειν βοηθῆσαι ἑαυτοῖς κατὰ τὴν δόξαν τῆς σεμνοτάτης ἡμέρας.
|
|
12
|
12
|
|
молю ё^бо чтђщихъ кни'гђ сїю не ё^страшатися нанесеныхъ ради. мнњти же мђченїя сїя не къ погђбленїю н^о къ накаꙁанїю ро'да на'шего быти.
|
Παρακαλῶ οὖν τοὺς ἐντυγχάνοντας τῇδε τῇ βίβλῳ, μὴ συστέλλεσθαι διὰ τὰς συμφοράς, λογίζεσθαι δὲ τὰς τιμωρίας μὴ πρὸς ὄλεθρον, ἀλλὰ πρὸς παιδείαν τοῦ γένους ἡμῶν εἶναι·
|
|
13
|
13
|
|
и^б^о не мно'го вре'мя ѓ^ста'вится нечествђю^щимъ, н^о скоро мщенїе воꙁдасᲄься. вели'каго бл~годња'нїя е^сть знаменїе”
|
καὶ γὰρ τὸ μὴ πολὺν χρόνον ἐᾶσθαι τοὺς δυσσεβοῦντας, ἀλλ᾿ εὐθέως περιπίπτειν ἐπιτιμίοις, μεγάλης εὐεργεσίας σημεῖόν ἐστιν.
|
|
14
|
14
|
|
не бо ја%ко на и%ных ја^ꙁы'цеX ждетъ долготръпеливыи влDка, да'же къ срњтенїю и^хъ грњховъ и^ къ и^сполнеенїю мђ'читъ. тако и^ на наs сђди` бы'ти,
|
οὐ γὰρ καθάπερ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ἐθνῶν ἀναμένει μακροθυμῶν ὁ δεσπότης μέχρι τοῦ καταντήσαντας αὐτοὺς πρὸς ἐκπλήρωσιν ἁμαρτιῶν κολάσαι, οὕτω καὶ ἐφ᾿ ἡμῶν ἔκρινεν εἶναι,
|
|
15
|
15
|
|
да не до конца ѓ^сᲄавляеT грњхомъ на'шимъ бы'ти, послњди насъ м#ститъ,
|
ἵνα μὴ πρὸς τέλος ἀφικομένων ἡμῶν τῶν ἁμαρτιῶν ὕστερον ἡμᾶς ἐκδικᾷ.
|
|
16
|
16
|
|
понеже никогда эT насъ млsрдїе свое эTи'метъ. ѓ^блича'ющи б^о въ сђпротивныхъ не ѓ^ста'витъ лю'дїи свои^хъ.
|
διόπερ οὐδέποτε μὲν τὸν ἔλεον αὐτοῦ ἀφ᾿ ἡμῶν ἀφίστησι, παιδεύων δὲ μετὰ συμφορᾶς οὐκ ἐγκαταλείπει τὸν ἑαυτοῦ λαόν.
|
|
17
|
17
|
|
ѓ^баче же къ потръпњнїю и^ сїя намъ да речется малыX ради вниᲄи въ повsњ.
|
πλὴν ἕως ὑπομνήσεως ταῦθ᾿ ἡμῖν εἰρήσθω· δι᾿ ὀλίγων δ᾿ ἐλευστέον ἐπὶ τὴν διήγησιν.
|
|
18
|
18
|
|
е^леа^зарᲆ нњкто эT прежнихъ кни'жникᲆ. мQђ времены прешеD, и^ ли'цемᲆ кра'сенъ. ѓ^творенымъ ё^стомъ насиляе^мъ мя'са свинїя ја%сти”
|
᾿Ελεάζαρός τις τῶν πρωτευόντων γραμματέων, ἀνὴρ ἤδη προβεβηκὼς τὴν ἡλικίαν καὶ τὴν πρόσοψιν τοῦ προσώπου κάλλιστος τυγχάνων, ἀναχανὼν ἠναγκάζετο φαγεῖν ὕειον κρέας.
|
|
19
|
19
|
|
Э/н же съ честїю смр~ть наче нежел^и животъ съ нена'вистїю и^ꙁволяше, во'лею преDи^дя'ше на мђ'кђ
|
ὁ δὲ τὸν μετ᾿ εὐκλείας θάνατον μᾶλλον ἢ τὸν μετὰ μύσους βίον ἀναδεξάμενος, αὐθαιρέτως ἐπὶ τὸ τύμπανον προσῆγε, προπτύσας δὲ
|
|
20
|
20
|
|
плю'ющи. и%м#же ѓ%бразомъ подоба'ше ё^битися и%ныM ᲄръпенїе подая'ше. и^ не ѓ^скверняшеся сътворити неподо'бная живота` ради любве.
|
καθ᾿ ὃν ἔδει τρόπον προσέρχεσθαι τοὺς ὑπομένοντας ἀμύνεσθαι, ὧν οὐ θέμις γεύσασθαι διὰ τὴν πρὸς τὸν ζῆν φιλοστοργίαν.
|
|
21
|
21
|
|
беꙁаконици же ё^млsрді'шася вчиненїи древняго ради к# мђжђ зна'нїя, взе'мше е^гоᲄа'ино моля'хђ принесо'ша мя'са ја%же ја%сти е^мђ подоба'шеся и^ е^го ради ё^гото'вана, лицемњрне же сътвори'ти сїе ја%сти мя'са эT жрътвы цр~емъ повелњныя
|
οἱ δὲ πρὸς τῷ παρανόμῳ σπλαγνισμῷ τεταγμένοι διὰ τὴν ἐκ τῶν παλαιῶν χρόνων πρὸς τὸν ἄνδρα γνῶσιν ἀπολαβόντες αὐτὸν κατ᾿ ἰδίαν παρεκάλουν ἐνέγκατα κρέα, οἷς καθῆκον αὐτῷ χρήσασθαι, δι᾿ αὐτοῦ παρασκευασθέντα, ὑποκριθῆναι δὲ ὡς ἐσθίοντα τὰ ὑπὸ τοῦ βασιλέως προστεταγμένα τῶν ἀπὸ τῆς θυσίας κρεῶν,
|
|
22
|
22
|
|
да сїе съдњла'въ эT смр~ти и^ꙁба'виTся и^ древняя ради дрђжбы полђчи'ти чл~колюбїя.
|
ἵνα τοῦτο πράξας ἀπολυθῇ τοῦ θανάτου καὶ διὰ τὴν ἀρχαίαν πρὸς αὐτοὺς φιλίαν τύχῃ φιλανθρωπίας.
|
|
23
|
23
|
|
ѓ^н же раꙁмышле'нїе бл~го въспрїятᲆ досто'ино во'ꙁраста и^ ста'ростїю ѓ^бдержи'мъ лњпотныа сњдины. и^ эT ѓ^трочества предобраго жи'тїя просвњща'емъ дњя'ньми. такоже и^ ст~омђ и^ бг~озда'нномђ ꙁако'нђ послњдђя, эTвњща` скоро гл~я въврещи'ся волящи въ а'дъ.
|
ὁ δὲ λογισμὸν ἀστεῖον ἀναλαβὼν καὶ ἄξιον τῆς ἡλικίας καὶ τῆς τοῦ γήρως ὑπεροχῆς καὶ τῆς ἐπικτήτου καὶ ἐπιφανοῦς πολιᾶς καὶ τῆς ἐκ παιδὸς καλλίστης ἀναστροφῆς, μᾶλλον δὲ τῆς ἁγίας καὶ θεοκτίστου νομοθεσίας ἀκολούθως ἀπεφῄνατο, ταχέως λέγων προπέμπειν εἰς τὸν ᾅδην.
|
|
24
|
24
|
|
не бо` во'зрастђ нашемђ досто'ино е^сть лицемњрити. да многи эT ю'ныхъ непщђ'юще е^леа^ꙁа'ра, ч~ лTњ, преиᲄи къ жи'тїю и^ноплемен#ныхъ.
|
οὐ γὰρ τῆς ἡμετέρας ἡλικίας ἄξιόν ἐστιν ὑποκριθῆναι, ἵνα πολλοὶ τῶν νέων ὑπολαβόντες ᾿Ελεάζαρον τὸν ἐνενηκονταετῆ μεταβεβηκέναι εἰς ἀλλοφυλισμὸν
|
|
25
|
25
|
|
и^ ѓ^ни` мое^го ради лицемњрїя и^ маловремеnнаго живота` прельстя'тся. и^ сего ради порочнђ ста'росᲄь мою сътворю`
|
καὶ αὐτοὶ διὰ τὴν ἐμὴν ὑπόκρισιν καὶ διὰ τὸν μικρὸν καὶ ἀκαριαῖον ζῆν πλανηθῶσι δι᾿ ἐμέ, καὶ μύσος καὶ κηλῖδα τοῦ γήρως κατακτήσομαι.
|
|
26
|
26
|
|
а^ще б^о н~нњшняя мђки чл~ческїя и^ꙁба'влюся, н^о рђки всемогђщаго ни живъ ни скончаn и^збњжђ.
|
εἰ γὰρ καὶ ἐπὶ τοῦ παρόντος ἐξελοῦμαι τὴν ἐξ ἀνθρώπων τιμωρίαν, ἀλλὰ τὰς τοῦ Παντοκράτορος χεῖρας οὔτε ζῶν οὔτε ἀποθανὼν ἐκφεύξομαι.
|
|
27
|
27
|
|
тMњже ё^бо мђжествене разлђча'ющися живоᲄа` ста'рость досто'инђ ја^влю,
|
διόπερ ἀνδρείως μὲν νῦν διαλλάξας τὸν βίον τοῦ μὲν γήρως ἄξιος φανήσομαι,
|
|
28
|
28
|
|
ю%ношаM же ё^бо ѓ%браꙁᲆ поста'влю. а^ще бо'дрою дш~ею и^ крњпко за чsтныя и^ ст~ыя ꙁако'ны подо'бная смр~ти въꙁнесђ. и^ симъ реченнымъ. съ тщанїемъ на мђкђ влеча'шеся”
|
τοῖς δὲ νέοις ὑπόδειγμα γενναῖον καταλελοιπὼς εἰς τὸ προθύμως καὶ γενναίως ὑπὲρ τῶν σεμνῶν καὶ ἁγίων νόμων ἀπευθανατίζειν. τοσαῦτα δὲ εἰπὼν ἐπὶ τὸ τύμπανον εὐθέως ἦλθε.
|
|
29
|
29
|
|
И$мже ведђщимъ е^го, мало прежде бл~гоживоTнаго въ бњдно жи'тїе пременя'хђ преDреченыхъ ради слове'съ, ја%ко сїи мня'хђ бестрђдїе бы'ти.
|
τῶν δὲ ἀγόντων τὴν μικρῷ πρότερον εὐμένειαν πρὸς αὐτὸν εἰς δυσμένειαν μεταβαλόντων διὰ τὸ τοὺς προειρημένους λόγους, ὡς αὐτοὶ διελάμβανον, ἀπόνοιαν εἶναι,
|
|
30
|
30
|
|
хотя' же ра'нами сконча'тися, въсᲄена` и^ реq” Ги~ и^же и%маши ст~ыи ра'ꙁђмъ, ја^вле'ноты` вњси ја%ко эT смр~ти можаX и^ꙁба'витися, же'стоки теле'сныя потръплю` бо'лњꙁни по дш~и, стра'ха б^о ради твое^го любовїю сїа страждђ
|
μέλλων δὲ ταῖς πληγαῖς τελευτᾶν, ἀναστενάξας εἶπε· τῷ Κυρίῳ τῷ τὴν ἁγίαν γνῶσιν ἔχοντι φανερόν ἐστιν ὅτι δυνάμενος ἀπολυθῆναι τοῦ θανάτου, σκληρὰς ὑποφέρω κατὰ τὸ σῶμα ἀλγηδόνας μαστιγούμενος, κατὰ ψυχὴν δὲ ἡδέως διὰ τὸν αὐτοῦ φόβον ταῦτα πάσχω.
|
|
31
|
31
|
|
И$ сеи ё^бо симъ ѓ%бразомъ живо'тъ сконча`. не то'кмо ю'ношамъ, н^о и^ всњмъ ја^ꙁы'комъ память смр~ти своея, и^ ѓ'браꙁъ си'лы и^ крњпости ѓ^ставля'ющи”
|
καὶ οὗτος οὖν τοῦτον τὸν τρόπον μετήλλαξεν, οὐ μόνον τοῖς νέοις, ἀλλὰ καὶ τοῖς πλείστοις τοῦ ἔθνους τὸν ἑαυτοῦ θάνατον ὑπόδειγμα γεναιότητος καὶ μνημόσυνον ἀρετῆς καταλιπών.
|
|
Глава`, з~”
|
Κεφάλαιο 7
|
|
1
|
1
|
|
Слђчи' же ся седми бра'тїи въкђпњ съ мт~рїю ја%тымъ, понђжда'тися эT цр~я ја%сти проти'вђ правилъ мясъ свиныхъ, бича'ми и^ жи'лами волђ'ями мђчими”
|
ΣΥΝΕΒΗ δὲ καὶ ἑπτὰ ἀδελφοὺς μετὰ τῆς μητρὸς συλληφθέντας ἀναγκάζεσθαι ὑπὸ τοῦ βασιλέως ἀπὸ τῶν ἀθεμίτων ὑείων κρεῶν ἐφάπτεσθαι μάστιξι καὶ νευραῖς αἰκιζομένους.
|
|
2
|
2
|
|
Є$ді'нъ же эT нихъ и^же бњ прьвыи та'ко рече. чт^о имаши въпраша'ти эT насъ, и^ чт^о хо'щеши ё^чи'тися” готови б^о е^смы ё^мрњти, нежели престђпи'ти эTч~ескїя законы”
|
εἶς δὲ αὐτῶν γενόμενος προήγορος οὕτως ἔφη· τί μέλλεις ἐρωτᾶν καὶ μανθάνειν παρ᾿ ἡμῶν; ἕτοιμοι γὰρ ἀποθνῄσκειν ἐσμὲν ἢ παραβαίνειν τοὺς πατρίους νόμους.
|
|
3
|
3
|
|
Раꙁгнњва же ся цр~ь и^ повелњ сковрады и^ коно'би раꙁжещи.
|
ἔκθυμος δὲ γενόμενος ὁ βασιλεὺς προσέταξε τήγανα καὶ λέβητας ἐκπυροῦν.
|
|
4
|
4
|
|
и^мже скоро раꙁжеже'ном# повелњ прьвомђ эT нихъ и^же гл~а раз#сњщи ја^ꙁы'къ, и^ кожђ главнђю съдрати, вы'ше же рђцњ и^ но'ѕњ е^мђ эTсњщи. И$ прочїи е^го бра'тїа и^ мт~и сматря'щи.
|
τῶν δὲ παραχρῆμα ἐκπυρωθέντων, παραχρῆμα τὸν γενόμενον αὐτῶν προήγορον προσέταξε γλωσσοτομεῖν καὶ περισκυθίσαντες ἀκρωτηριάζειν, τῶν λοιπῶν ἀδελφῶν καὶ τῆς μητρὸς συνορώντων.
|
|
5
|
5
|
|
и^ е^гда ё^же неключиM сътворенъ бы'сть, повелњ ѓ^гню` преда'ти. и^ е^ще ды'шђщђ повелњ` пещи` на сковрадњ на не'иже до'лго мђча'шеся” Прочїи въкђпњ съ мт~рїю междђ собо'ю ё^крњпля'хђся ё^мрњти крњпко, рекђщи сице”
|
ἄχρηστον δὲ αὐτὸν τοῖς ὅλοις γενόμενον ἐκέλευσε τῇ πυρᾷ προσάγειν ἔμπνουν καὶ τηγανίζειν. τῆς δὲ ἀτμίδος ἐφ᾿ ἱκανὸν διαδιδούσης τοῦ τηγάνου, ἀλλήλους παρεκάλουν σὺν τῇ μητρὶ γενναίως τελευτᾶν λέγοντες οὕτως·
|
|
6
|
6
|
|
Гь~ б~ъ ё^зритъ и%стиннђ. и^ ё^тњшится ѓ^ насъ” І/мже ѓ^браꙁомъ преD лицем# въ свњдњтельство пњсни просвњти мољ=сїя гл~я, и^ ѓ^ рабњхъ свои^хъ ё^тњшится.
|
ὁ Κύριος ὁ Θεὸς ἐφορᾷ καὶ ταῖς ἀληθείαις ἐφ’ ἡμῖν παρακαλεῖται, καθάπερ διὰ τῆς κατὰ πρόσωπον ἀντιμαρτυρούσης ᾠδῆς διεσάφησε Μωυσῆς λέγων· καὶ ἐπὶ τοῖς δούλοις αὐτοῦ παρακληθήσεται.
|
|
7
|
7
|
|
ё^мрьшђ ё^бо прьвомђ. симъ ѓ%бразомъ и^ врота'го и^зводя'хђ на порђга'нїе. и^ ко'жђ съ главы` е^го съ вла'сы съдра'ша, въпраша'хђ, а^ще ја%сть преже неже ё^мђчится все тњло по ё'даX”
|
μεταλλάξαντος δὲ τοῦ πρώτου τὸν τρόπον τοῦτον, τὸν δεύτερον ἦγον ἐπὶ τὸν ἐμπαιγμὸν καὶ τὸ τῆς κεφαλῆς δέρμα σὺν ταῖς θριξὶ περισύραντες ἐπηρώτων· εἰ φάγεσαι πρὸ τοῦ τιμωρηθῆναι τὸ σῶμα κατὰ μέλος;
|
|
8
|
8
|
|
ѓn же эTвњща эTч~ескиM гла'сомъ реq, н^и. тњмже и^ се'и порядђ прїја%ть мђче'нїе ја%ко и^ прьвыи”
|
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς τῇ πατρίῳ φωνῇ εἶπεν· οὐχί· διόπερ καὶ οὗτος τὴν ἑξῆς ἔλαβε βάσανον ὡς ὁ πρῶτος.
|
|
9
|
9
|
|
въ послњднеM же и^здыханїи быs, и^ реq” Ты б^о ѓ^каа^н#нњиши эT настоја%щаго живота` наs погђбля'еши. цр~ь же мира сконча'ныX насъ свои^хъ ради ꙁако'нъ въздви'гнетъ въ воскрsенїе живота` вњчнаго
|
ἐν ἐσχάτῃ δὲ πνοῇ γενόμενος εἶπε· σὺ μὲν ἀλάστωρ ἐκ τοῦ παρόντος ἡμᾶς ζῆν ἀπολύεις, ὁ δὲ τοῦ κόσμου βασιλεὺς ἀποθανόντας ἡμᾶς ὑπὲρ τῶν αὐτοῦ νόμων εἰς αἰώνιον ἀναβίωσιν ζωῆς ἡμᾶς ἀναστήσει.
|
|
10
|
10
|
|
Посем# третїи порђга'шеся, и^ ја%зыk испрошенъ а^бїе възда'сть, и^ рђки дрьꙁостне простре, и^ мђжествене рече.
|
μετὰ δὲ τοῦτον ὁ τρίτος ἐνεπαίζετο καὶ τὴν γλῶσσαν αἰτηθεὶς ταχέως προέβαλε καὶ τὰς χεῖρας εὐθαρσῶς προέτεινε
|
|
11
|
11
|
|
эT нб~си сїя притяжа'хъ и^ е^го ради ꙁако'на призира'ю сїя. и^ эT него сїя паки ё^пова'ю въспрїяти”
|
καὶ γενναίως εἶπεν· ἐξ οὐρανοῦ ταῦτα κέκτημαι καὶ διὰ τοὺς αὐτοῦ νόμους ὑπερορῶ ταῦτα καὶ παρ᾿ αὐτοῦ ταῦτα πάλιν ἐλπίζω κομίσασθαι·
|
|
12
|
12
|
|
тако да цр~ь і^ и^же с ниM ё^ди'вля'хђся ю%ношестњ дш~и, ја%ко нивъчто'же полага'ше мђки,
|
ὥστε αὐτὸν τὸν βασιλέα καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ ἐκπλήσσεσθαι τὴν τοῦ νεανίσκου ψυχήν, ὡς ἐν οὐδενὶ τὰς ἀλγηδόνας ἐτίθετο.
|
|
13
|
13
|
|
и^ се'и ᲄако скончася Такоy и^ четвертаго мђча'хђ мђчители.
|
καὶ τούτου δὲ μεταλλάξαντος, τὸν τέταρτον ὡσαύτως ἐβασάνιζον αἰκιζόμενοι.
|
|
14
|
14
|
|
и е^гда` ё^же бы'сᲄь къ смр~ти, та'ко рече. ё^бива'емыи эT чл~къ ё^пова'нїа ча'етъ эT б~а, паки и^мъ въскреснђти” Тебњ б^о въскрsнїе въ живо'тъ не бђдетъ”
|
καὶ γενόμενος πρὸς τὸ τελευτᾶν οὕτως ἔφη· αἱρετὸν μεταλλάσσοντα ὑπ᾿ ἀνθρώπων τὰς ὑπὸ τοῦ Θεοῦ προσδοκᾶν ἐλπίδας πάλιν ἀναστήσεσθαι ὑπ᾿ αὐτοῦ· σοὶ μὲν γὰρ ἀνάστασις εἰς ζωὴν οὐκ ἔσται.
|
|
15
|
15
|
|
Привед#ше же и^ пя'таго мђчиша, и^ ѓнъ възрњвъ нань рече
|
ἐχομένως δὲ τὸν πέμπτον προσάγοντες ᾐκίζοντο.
|
|
16
|
16
|
|
власть въ чл~цехъ и%маши тлњненъ сыи е^же хо'щеши твори'ши. не мниy родђ нашемђ эT б~а ѓ^ста'витися.
|
ὁ δὲ πρὸς αὐτὸν ἰδὼν εἶπεν· ἐξουσίαν ἐν ἀνθρώποις ἔχων φθαρτὸς ὤν, ὃ θέλεις ποιεῖς· μὴ δόκει δὲ τὸ γένος ἡμῶν ὑπὸ τοῦ Θεοῦ καταλελεῖφθαι.
|
|
17
|
17
|
|
ты же тръпи` и^ зри` велїю дръжа'вђ е^го. ка'котебе и^ сњмя твое ё^мђчитъ”
|
σὺ δὲ καρτέρει καὶ θεώρει τὸ μεγαλεῖον αὐτοῦ κράτος, ὡς σὲ καὶ τὸ σπέρμα σου βασανίσει.
|
|
18
|
18
|
|
ПосеM приведо'ша шестаго и^ тои ё^мрњти начина'ющи ᲄако реq, не прельщаися сђетно. мы б^о себе ради сїя стражDемъ съгрњша'юще къ б~ђ нашемђ, и^ досто'ина ё^дивле'нїя бысть”
|
μετὰ δὲ τοῦτον ἦγον τὸν ἕκτον, καὶ μέλλων ἀποθνήσκειν ἔφη· μὴ πλανῶ μάτην, ἡμεῖς γὰρ δι᾿ ἑαυτοὺς ταῦτα πάσχομεν ἁμαρτάνοντες εἰς τὸν ἑαυτῶν Θεόν, διὸ ἄξια θαυμασμοῦ γέγονε.
|
|
19
|
19
|
|
ты же не мнишися пови'ненъ бы'ти, бг~оборъствовати начаl е^си.
|
σὺ δὲ μὴ νομίσῃς ἀθῷος ἔσεσθαι θεομαχεῖν ἐπιχειρήσας.
|
|
20
|
20
|
|
приведшиy мт~рь ди'внђю и^ бл~ги памяти досто'инђ. ја^же погиба'ющихᲆ седмь сн~овъ е^ді'наго дн~е и^ вре'мени ви'дящи, бл~годш~не приноша'ше ё^пова'нїа г~а ради.
|
ὑπεραγόντως δὲ ἡ μήτηρ θαυμαστὴ καὶ μνήμης ἀγαθῆς ἀξία, ἥτις ἀπολλυμένους υἱοὺς ἑπτὰ συνορῶσα μιᾶς ὑπὸ καιρὸν ἡμέρας εὐψύχως ἔφερε διὰ τὰς ἐπὶ Κύριον ἐλπίδας.
|
|
21
|
21
|
|
ко'жDо же и^хъ ё^тњша'ше эTч~ескимъ гласом# крњпко, и^сполнена мђдросᲄи. и^ женьская помышле'нїя мђжескою дш~ею възнося'щи рече к нимъ.
|
ἕκαστον δὲ αὐτῶν παρεκάλει τῇ πατρίῳ φωνῇ γενναίῳ πεπληρωμένη φρονήματι καὶ τὸν θῆλυν λογισμὸν ἄρσενι θυμῷ διεγείρασα, λέγουσα πρὸς αὐτούς·
|
|
22
|
22
|
|
не вњмъ како вᲆ чрево мое ја^ви'стеся, ниже б^о аZ дх~ъ и^ дш~ђ дахъ вамъ и^ живо'тъ. и^ ко'ждо ё^ды не а^ꙁъ соꙁда'хъ,
|
οὐκ οἶδ᾿ ὅπως εἰς τὴν ἐμὴν ἐφάνητε κοιλίαν, οὐδὲ ἐγὼ τὸ πνεῦμα καὶ τὴν ζωὴν ὑμῖν ἐχαρισάμην, καὶ τὴν ἑκάστου στοιχείωσιν οὐκ ἐγὼ διερρύθμισα.
|
|
23
|
23
|
|
н^о мира творецъ съꙁда'выи родъ чл~чь и^ всњх# и^спытђя роже'нїе и^ дх~ъ, ваM жи'ꙁненъ паки съ млsтїю въꙁдастᲆ ја%ко нн~њ сами себе презира'ете ради зако'на е^го”
|
τοιγαροῦν ὁ τοῦ κόσμου κτίστης, ὁ πλάσας ἀνθρώπου γένεσιν καὶ πάντων ἐξευρὼν γένεσιν καὶ τὸ πνεῦμα καὶ τὴν ζωὴν ὑμῖν πάλιν ἀποδώσει μετ᾿ ἐλέους, ὡς νῦν ὑπερορᾶται ἑαυτοὺς διὰ τοὺς αὐτοῦ νόμους.
|
|
24
|
24
|
|
А$нтїѓ'х же непщђяй ё^ничижи'ти поно'сенъ ви'дњ гла'съ е^ще же ю^нњ'ишђ сђща не то'кмо словесы` моля'шеся, н^о и^ съ клятвою ё^крњпля'ше богата и^ бл~жена сътвори'ти и^ преведена, эT ѓ^ч~ескихъ закон#. и^ дрђга бы'ти и^ вещи требђю^щая е^мђ въꙁда'ти.
|
ὁ δὲ ᾿Αντίοχος οἰόμενος καταφρονεῖσθαι καὶ τὴν ὀνειδίζουσαν ὑφορώμενος φωνήν, ἔτι τοῦ νεωτέρου περιόντος, οὐ μόνον διὰ λόγων ἐποιεῖτο τὴν παράκλησιν, ἀλλὰ καὶ δι᾿ ὅρκων ἐπίστου ἅμα πλουτιεῖν καὶ μακαριστὸν ποιήσειν μεταθέμενον ἀπὸ τῶν πατρίων νόμων καὶ φίλον ἕξειν καὶ χρείας ἐμπιστεύσειν.
|
|
25
|
25
|
|
н^о на сїя е^гда ю'ноша никакоже ё^клоня'шеся възва` цр~ь мт~рь и^ совњтоваше е'и да ю'ноши сътворитъ на сп~сенїе.
|
τοῦ δὲ νεανίου μηδαμῶς προσέρχοντος, προσκαλεσάμενος ὁ βασιλεὺς τὴν μητέρα παρῄνει τοῦ μειρακίου γενέσθαι σύμβουλον ἐπὶ σωτηρίᾳ.
|
|
26
|
26
|
|
е^гда же мно'гими е^го словесы` бысть ё^молена. ѓ^бњща` совњтова'ти сн~ђ свое^мђ.
|
πολλὰ δὲ αὐτοῦ παραινέσαντος ἐπεδέξατο πείσειν τὸν υἱόν.
|
|
27
|
27
|
|
приклони'вшися е^мђ посмњяся жестокђ мђчи'телю” сице рече эTч~ескимъ гласомъ, сн~е поми'лђи мя носи'вшђю т^я въ чревњ џ~, мsць. и^ дои^вшђю т^я лњта г~, и^ въскорми'вшђю т^я и^ приведшђю въ во'зрастъ се'и.
|
προσκύψασα δὲ αὐτῷ, χλευάσασα τὸν ὠμὸν τύραννον οὕτως ἔφησε τῇ πατρῴᾳ φωνῇ· υἱέ, ἐλέησόν με τὴν ἐν γαστρὶ περιενέγκασάν σε μῆνας ἐννέα καὶ θηλάσασάν σε ἔτη τρία καὶ ἐκθρέψασάν σε καὶ ἀγαγοῦσαν εἰς τὴν ἡλικίαν ταύτην καὶ τροφοφορήσασαν.
|
|
28
|
28
|
|
молю' тя ча'до да зри'ши на' нб~о и^ зе'млю, и^ на вся` ја%же в нихъ сђть, и^ ё^раꙁђмњ'еши ја%ко эT не сђщихъ сътвори` сїя б~ъ, и^ чл~чь роD та'коже бы'ти.
|
ἀξιῶσε, τέκνον, ἀναβλέψαντα εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς πάντα ἰδόντα, γνῶναι ὅτι ἐξ οὐκ ὄντων ἐποίησεν αὐτὰ ὁ Θεὸς καὶ τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος οὕτως γεγένηται.
|
|
29
|
29
|
|
не ё^бо'ися плоторастерꙁа'теля сего, н^о досᲄо'и^нъ бывъ бра'тїи твоей въспрїими` смр~ть. да въ млsти съ бра'тїею твое'ю въспрїимђ т^я.
|
μὴ φοβηθῇς τὸν δήμιον τοῦτον, ἀλλὰ τῶν ἀδελφῶν ἄξιος γενόμενος, ἐπίδεξαι τὸν θάνατον, ἵνα ἐν τῷ ἐλέει σὺν τοῖς ἀδελφοῖς σου κομίσωμαί σε.
|
|
30
|
30
|
|
е^ще же сїя е'й гл~ющи, ю%ноша реq. кого потерпиᲄе не послђшаю повелњнїи цр~евыхᲆ. н^о повелњнїя зако'на слђшаю да'ннаго эTц~емъ нашим#, мољ=сїѓмъ.
|
ἔτι δὲ ταύτης καταλεγούσης ὁ νεανίας εἶπε· τίνα μένετε; οὐχ ὑπακούω τοῦ προστάγματος τοῦ βασιλέως, τοῦ δὲ προστάγματος ἀκούω τοῦ νόμου τοῦ δοθέντος τοῖς πατράσιν ἡμῶν διὰ Μωυσέως.
|
|
31
|
31
|
|
тыy вся'коя ѕло'бы ѓ^брњта'тель бывый на і^ё^де'а, не ё^бњжи'ши рђкђ бж~їю.
|
σὺ δὲ πάσης κακίας εὑρετὴς γενόμενος εἰς τοὺς ῾Εβραίους, οὐ μὴ διαφύγῃς τὰς χεῖρας τοῦ Θεοῦ.
|
|
32
|
32
|
|
Мы' бо ꙁа грњхи` наша сїя стражDемᲆ
|
ἡμεῖς γὰρ διὰ τὰς ἑαυτῶν ἁμαρτίας πάσχομεν.
|
|
33
|
33
|
|
а^ще же ради ја%ꙁве'нїя и^ наказа'нїя живы'и г~ь мало прогнњвася. н^о па'ки примњрится рабо'мъ свои^мъ
|
εἰ δὲ χάριν ἐπιπλήξεως καὶ παιδείας ὁ ζῶν Κύριος ἡμῶν βραχέως ἐπώργισται, καὶ πάλιν καταλλαγήσεται τοῖς ἑαυτοῦ δούλοις.
|
|
34
|
34
|
|
ты же ЭO непрпDбныи и^ всњхъ чл~къ сквернавњ'ишїи, не въздвиѕа'ися сђе^тно кичася т#щетнымъ ё^пова'нїемъ, на бнsыя ѓ'троки възнося рђкђ.
|
σὺ δέ, ὦ ἀνόσιε καὶ πάντων ἀνθρώπων μιαρώτατε, μὴ μάτην μετεωρίζου φρυαττόμενος ἀδήλοις ἐλπίσιν, ἐπὶ τοὺς δούλους αὐτοῦ ἐπαιρόμενος χεῖρα·
|
|
35
|
35
|
|
не ё^бо вседръжи'теля и^ всевидца б~а сђда и^ꙁбњглъ е^си.
|
οὕπω γὰρ τὴν τοῦ Παντοκράτορος ἐπόπτου Θεοῦ, κρίσιν ἐκπέφευγας.
|
|
36
|
36
|
|
бра'тїя б^о моя мало нн~њ болњꙁни потръпњша по ꙁавњтђ бж~їю вњчнаго живота` полђчи'ша. ты же сђдомъ бж~їимъ пра'вымъ горды'ня твоея мђки въспрїимеши въꙁда'нїе.
|
οἱ μὲν γὰρ νῦν ἡμέτεροι ἀδελφοὶ βραχὺν ὑπενέγκαντες πόνον ἀεννάου ζωῆς ὑπὸ διαθήκην Θεοῦ πεπτώκασι· σὺ δὲ τῇ τοῦ Θεοῦ κρίσει δίκαια τὰ πρόστιμα τῆς ὑπερηφανίας ἀποίσῃ.
|
|
37
|
37
|
|
аZ же ја%ко и^ бра'тїя моя дш~ђ и^ тњло мое предаю ꙁа эTч~ескїя ꙁако'ны, възыва'ющи б~а і^и^л~ю въско'рњ млsтива бы'ти. тебе же смђще'нїемъ и^ бие^нїемъ и^сповњда'ти, ꙁане е^ді'нъ то'кмо б~ъ е^сть.
|
ἐγὼ δὲ καθάπερ οἱ ἀδελφοί μου καὶ σῶμα καὶ ψυχὴν προδίδωμι περὶ τῶν πατρίων νόμων, ἐπικαλούμενος τὸν Θεὸν ἵλεων ταχὺ τῷ ἔθνει γενέσθαι καὶ σὲ μετὰ ἐτασμῶν καὶ μαστίγων ἐξομολογήσασθαι, διότι μόνος αὐτὸς Θεός ἐστιν,
|
|
38
|
38
|
|
на мнњ и^ братїи моеи престанетъ вседръжителя гнњвъ, нанесеныи праведно всемђ родђ на'шемђ”
|
ἐν ἐμοὶ δὲ καὶ τοῖς ἀδελφοῖς μου στῆναι τὴν τοῦ Παντοκράτορος ὀργὴν τὴν ἐπὶ τὸ σύμπαν ἡμῶν γένος δικαίως ἐπηγμένην.
|
|
39
|
39
|
|
Тогда` цр~ь раꙁъја^ри'ся ја%ростїю нань паче всњхъ горчае, нанесенаго ради посмњха горкаго.
|
ἔκθυμος δὲ γενόμενος ὁ βασιλεύς, τούτῳ παρὰ τοὺς ἄλλους χειρίστως ἀπήντησε πικρῶς φέρων ἐπὶ τῷ μυκτηρισμῷ.
|
|
40
|
40
|
|
и^ се'и ё^бо чи'сто премњни'ся, по всемђ на г~а ё^пова'я.
|
καὶ οὗτος οὖν καθαρὸς τὸν βίον μετήλλαξε παντελῶς ἐπὶ τῷ Κυρίῳ πεποιθώς.
|
|
41
|
41
|
|
послњди же сн~овъ и^ мт~и сконча'ся.
|
ἐσχάτη δὲ τῶν υἱῶν ἡ μήτηρ ἐτελεύτησε.
|
|
42
|
42
|
|
тњмже ѓ^ жрътвахъ и^ ѓ^ находя'щиX ѕло'бахъ толи'ко и^звњстися”
|
τὰ μὲν οὖν περὶ τοὺς σπλαγνισμούς καὶ τὰς ὑπερβαλλούσας αἰκίας ἐπὶ τοσοῦτον δεδηλώσθω.
|
|
Глvа, и~”
|
Κεφάλαιο 8
|
|
1
|
1
|
|
И$ ё'да же маккаве'и і^ и'же с ниM внидоша та'ино въ се'ла, и^ призыва'хђ сроDники. и^ пребыва'ющихъ въ і^ё^де'исᲄвњ прїемляхђ. и^ събра`ша Wѕ~ мђж'їи,
|
ΙΟΥΔΑΣ δὲ ὁ Μακκαβαῖος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ παρεισπορευόμενοι λεληθότως εἰς τὰς κώμας προσεκαλοῦντο τοὺς συγγενεῖς καὶ τοὺς μεμενηκότας ἐν τῷ ᾿Ιουδαϊσμῷ προσλαβόμενοι συνήγαγον εἰς ἑξακισχιλίους.
|
|
2
|
2
|
|
и^ призы`вахђ г~а призрити на' люди эT всњхъ попира'емыхᲆ. ѓ^чисти же и^ храмъ эT нечестивыхъ чл~къ ѓ^скверняемыи.
|
καὶ ἐπεκαλοῦντο τὸν Κύριον ἐπιδεῖν ἐπὶ τὸν ὑπὸ πάντων καταπατούμενον λαόν, οἰκτεῖραι δὲ καὶ τὸν ναὸν τὸν ὑπὸ τῶν ἀσεβῶν ἀνθρώπων βεβηλωθέντα,
|
|
3
|
3
|
|
помиловати же і^ ѓ^пђстњныи граD, и^ хотящїи ра'вно ѓ%трокомъ бы'ти” и^ гласъ кро'ви вопїю'щихъ к тебᲇ ё^слы'ши.
|
ἐλεῆσαι δὲ καὶ τὴν καταφθειρομένην πόλιν καὶ μέλλουσαν ἰσόπεδον γίνεσθαι καὶ τῶν καταβοώντων πρὸς αὐτὸν αἱμάτων εἰσακοῦσαι,
|
|
4
|
4
|
|
помяни же и^ зако'нопрестђпныхъ погђбленїя и%мже ѓ%троки непови'н#ныя погђби'ша, и^ бы'вшиX хђленїи на и^мя твое, и^ възненави'дњ лђкавъства”
|
μνησθῆναι δὲ καὶ τῆς τῶν ἀναμαρτήτων νηπίων παρανόμου ἀπωλείας καὶ περὶ τῶν γενομένων εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ βλασφημιῶν καὶ μισοπονηρῆσαι.
|
|
5
|
5
|
|
Бысᲄь же въ събра'нїю маккаве'и, и^ непостоа'ненъ ја^ꙁы'комъ бысть. гнњвъ б^о гн~ь въ ми'лость ѓ^братися,
|
γενόμενος δὲ ἐν συστήματι ὁ Μακκαβαῖος ἀνυπόστατος ἤδη τοῖς ἔθνεσιν ἐγίνετο, τῆς ὀργῆς τοῦ Κυρίου εἰς ἔλεον τραπείσης.
|
|
6
|
6
|
|
и^ напада'хђ на веси и^ грады беꙁъвњстно и^ сожига'хђ. и^ бл~говременна мњста възимающе, не ма'ла паденїя чл~коM сътвори'ша.
|
πόλεις δὲ καὶ κώμας ἀπροσδοκήτως ἐρχόμενος ἐνεπίμπρα καὶ τοὺς ἐπικαίρους τόπους ἀπολαμβάνων οὐκ ὀλίγους τῶν πολεμίων ἐνίκα τροπούμενος
|
|
7
|
7
|
|
на'ипаче вᲆ но'щи сїе съдњла'нїе быва'ше. и^ бесњда мђж'ества е^го прохожда'ше всюдђ”
|
μάλιστα τὰς νύκτας πρὸς τὰς τοιαύτας ἐπιβουλὰς συνεργοὺς ἐλάμβανε. καὶ λαλιά τις τῆς εὐανδρίας αὐτοῦ διεχεῖτο πανταχῆ.
|
|
8
|
8
|
|
Ви'дя же филиппъ пома'лђ грядђща мђжA въ кори'сть, ча'стње же въ бл~годн~ьствїе слђчи'ся е^мђ преспњвати. къ птоломею вое^во'дњ ё^до'ли сљ=рїи і^ финикїи, писа` помощи` цр~ьскомђ повелњнїю.
|
Συνορῶν δὲ ὁ Φίλιππος κατὰ μικρὸν εἰς προκοπὴν ἐρχόμενον τὸν ἄνδρα, πυκνότερον δὲ ἐν ταῖς εὐημερίαις προβαίνοντα, πρὸς Πτολεμαῖον τὸν Κοίλης Συρίας καὶ Φοινίκης στρατηγὸν ἔγραψεν ἐπιβοηθεῖν τοῖς τοῦ βασιλέως πράγμασιν.
|
|
9
|
9
|
|
ѓ%н же скоро посла никано'ра сн~а патроклова прьвњ'ишихъ дрђгъ даде е^мђ эT пам#филїискыхъ ја^зы'кᲆ ѓ^рђженыX во'инъ, Wк~, да весь і^ё^де'искїи роD и^збїюT. посла' же и^ горгїя мђжа стратига и^ въ бранехъ преё^чена”
|
ὁ δὲ ταχέως προχειρισάμενος Νικάνορα τὸν τοῦ Πατρόκλου τῶν πρώτων φίλων ἀπέστειλεν ὑποτάξας παμφύλων ἔθνη οὐκ ἐλάττους τῶν δισμυρίων τὸ σύμπαν τῶν ᾿Ιουδαίων ἐξᾶραι γένος· συνέστησε δὲ αὐτῷ καὶ Γοργίαν ἄνδρα στρατηγὸν καὶ ἐν πολεμικαῖς χρείαις πεῖραν ἔχοντα.
|
|
10
|
10
|
|
Поста'ви же ника'норъ да'нь цр~ю и^же ри'мляномᲆ даа'ше, Wв~, талантъ эT плњненїя і^ё^де'и испо'лнити”
|
διεστήσατο δὲ ὁ Νικάνωρ τὸν φόρον τῷ βασιλεῖ τοῖς Ρωμαίοις ὄντα ταλάντων δισχιλίων ἐκ τῆς τῶν ᾿Ιουδαίων αἰχμαλωσίας ἐκπληρώσειν.
|
|
11
|
11
|
|
А/бїе же въ помо'рьскїя гра'ды посла` созыва'ющи на кђпленїе і^ё^де'ѓv связневъ, ѓ^бњща'ющися, ч~, ё%зниковᲆ на талантᲆ да'ти. не зря'щи на м#щенїе послњдђ'ющее е^мђ эT вседръжителя”
|
εὐθέως δὲ εἰς τὰς παραθαλασσίους πόλεις ἀπέστειλε προσκαλούμενος ἐπ᾿ ἀγορασμὸν ᾿Ιουδαϊκῶν σωμάτων, ὑπισχνούμενος ἐνενήκοντα σώματα ταλάντου παραχωρήσειν, οὐ προσδεχόμενος τὴν παρὰ τοῦ Παντοκράτορος μέλλουσαν παρακολουθήσειν ἐπ᾿ αὐτῷ δίκην.
|
|
12
|
12
|
|
І$ё'дњ же възвњщено б^њ ѓ^ пришествїи никаноровњ, презира'юще свое ѓ^полченїе пришествїа е^го ради,
|
τῷ δὲ ᾿Ιούδᾳ προσέπεσε περὶ τῆς τοῦ Νικάνορος ἐφόδου· καὶ μεταδόντος αὐτοῦ τοῖς σὺν αὐτῷ τὴν παρουσίαν τοῦ στρατοπέδου,
|
|
13
|
13
|
|
ё^жасшеся и^ не вњ'роваша бж~їю эTм#щенїю, эTбњго'ша во и^но мњсто.
|
οἱ δειλανδροῦντες καὶ ἀπιστοῦντες τὴν τοῦ Θεοῦ δίκην διεδίδρασκον καὶ ἐξετόπιζον ἑαυτούς.
|
|
14
|
14
|
|
и^нїи же ѓ^ста'вшая вс^я продая'хђ, въкђпњ же г~а моля'хђ да и^зба'витъ иX эT нечесᲄи'ваго никанора, и^же преже неже полђчи прода'де,
|
οἱ δὲ τὰ περιλελειμμένα πάντα ἐπώλουν, ὁμοῦ δὲ τὸν Κύριον ἠξίουν ρύσασθαι τοὺς ὑπὸ τοῦ δυσσεβοῦς Νικάνορος πρὶν συντυχεῖν πεπραμένους·
|
|
15
|
15
|
|
и^ а^ще не и^хъ ради н^о ради ꙁавњта и^же бысть къ эTц~емъ и^хъ. и^ призванїа ради честнаго и^ великолњпаго и^мени е^го на нихъ”
|
καὶ εἰ μὴ δι᾿ αὐτούς, ἀλλὰ διὰ τὰς πρὸς τοὺς πατέρας αὐτῶν διαθήκας καὶ ἕνεκεν τῆς ἐπ᾿ αὐτοὺς ἐπικλήσεως τοῦ σεμνοῦ καὶ μεγαλοπρεποῦς ὀνόματος αὐτοῦ.
|
|
16
|
16
|
|
Собра же меккаве'и и^же ѓ%крsтъ его, Wѕ~. моля'ше да не ё^жаснђтся эT сђпроᲄивникъ. ниже да ё^страшаTся безако'нно грядђщиX на ся враговъ мно'жество. н^о крњп#ко проти'витися
|
συναγαγὼν δὲ ὁ Μακκαβαῖος τοὺς περὶ αὐτὸν ὄντας τὸν ἀριθμὸν ἐξακισχιλίους παρεκάλει μὴ καταπλαγῆναι τοὺς πολεμίους, μηδὲ εὐλαβεῖσθαι τὴν τῶν ἀδίκως παραγινομένων ἐπ᾿ αὐτοὺς ἐθνῶν πολυπληθίαν, ἀγωνίσασθαι δὲ γενναίως
|
|
17
|
17
|
|
преD ѓ^чи'ма и^мњ'ющи досади'теlства, и^же мњсᲄо ст~ое и%ми вᲆ зло ѓ^бращено. и^ посмњя'нїа града и^ ѓ^скверненїе е^ще же и^ прароди'тельскїя за'повњди попра'нїе.
|
πρὸ ὀφθαλμῶν λαβόντας τὴν ἀνόμως εἰς τὸν ἅγιον τόπον συντελεσμένην ὑπ᾿ αὐτῶν ὕβριν καὶ τὸν τῆς ἐμπεπαιγμένης πόλεως αἰκισμόν, ἔτι δὲ τὴν τῆς προγονικῆς πολιτείας κατάλυσιν.
|
|
18
|
18
|
|
ѓ^ни б^о ѓ^рђжїемъ надњюTся, рњша дръзостне. мы же на вседръжи'теля б~а могђщаго и^ грядђщихъ на на'съ и^ весь ми'ръ е^ді'нымъ манове'нїемъ ниꙁложи'ти надњ'емся.
|
οἱ μὲν γὰρ ὅπλοις πεποίθασιν ἅμα καὶ τόλμαις, ἔφησεν, ἡμεῖς δὲ ἐπὶ τῷ παντοκράτορι Θεῷ, δυναμένῳ καὶ τοὺς ἐρχομένους ἐφ᾿ ἡμᾶς καὶ τὸν ὅλον κόσμον ἐν ἑνὶ νεύματι καταβαλεῖν, πεποίθαμεν.
|
|
19
|
19
|
|
накаꙁа' же и^хъ ѓ^ застђпленїи бы'вшихᲆ въ прародителехъ. і^ е^же поD сенахеримом#, рп~е тысящь ја%ко погибо'ша.
|
προσαναλεξάμενος δὲ αὐτοῖς καὶ τὰς ἐπὶ τῶν προγόνων γενομένας ἀντιλήψεις καὶ τὴν ἐπὶ Σενναχηρείμ, ἑκατὸν ὀγδοήκοντα πέντε χιλιάδες ὡς ἀπώλοντο,
|
|
20
|
20
|
|
и^ въ вављ=лонњ к нимъ гала'товъ ѓ^полченїе быvшее, ја%ко вс^и вᲆ бра'нь прїидо'шA и%хже б^њ, Wи~, съ македо'няны, эT ниX же, Wд~, македо'няn эTчая'шаs. по семъ сїи, Wи~. р~к. тисящᲆ поби'ша по'мощи ради да'нныя и^мъ эT нб~си, и^ полꙁђ мно'гђ взя'ша”
|
καὶ τὴν ἐν τῇ Βαβυλωνίᾳ τὴν πρὸς αὐτοὺς Γαλάτας παράταξιν γενομένην, ὡς οἱ πάντες ἐπὶ τὴν χρείαν ἦλθον ὀκτακισχίλιοι σὺν Μακεδόσι τετρασχιλίοις, τῶν Μακεδόνων ἀπορουμένων, οἱ ὀκτακισχίλιοι τὰς δώδεκα μυριάδας ἀπώλεσαν διὰ τὴν γενομένην αὐτοῖς ἀπ᾿ οὐρανοῦ βοήθειαν καὶ ὠφέλειαν πολλὴν ἔλαβον.
|
|
21
|
21
|
|
СиX ра'ди въспомяновенїи дръꙁостныX поста'ви и^ готовыхъ ё^мрњти ꙁако'нъ раd и^ эTч~ества” Четверо ча'стне же во'и посᲄа'ви,
|
ἐφ᾿ οἷς εὐθαρσεῖς αὐτοὺς παραστήσας καὶ ἑτοίμους ὑπὲρ τῶν νόμων καὶ τῆς πατρίδος ἀποθνήσκειν, τετραμερές τι τὸ στράτευμα ἐποίησε.
|
|
22
|
22
|
|
в#чини же и^ бра'тїю свою вое^водами по сᲄране чі'на, сі'мона і^ и^ѓ^си'фа і^ и^ѓ^наџа'на. поDда же комђждо иX ты'сящђ и^ пя'ть сотъ.
|
τάξας καὶ τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ προηγουμένους ἑκατέρας τάξεως, Σίμωνα καὶ ᾿Ιώσηφον καὶ ᾿Ιωνάθαν, ὑποτάξας ἑκάστῳ χιλίους πρὸς τοῖς πεντακοσίοις,
|
|
23
|
23
|
|
е^ще же и^ е^лїа^ꙁара чести` ст~ђю кни'гђ, и^ дасть зна'менїе по'мощи бж~їа, и^ въ перво'м# стрњтенїи самъ вое^во'да срњтеся съ никаноромъ.
|
ἔτι δὲ καὶ ᾿Ελεάζαρον, παραγνοὺς τὴν ἱερὰν βίβλον καὶ δοὺς σύνθημα Θεοῦ βοηθείας τῆς πρώτης σπείρας αὐτὸς προηγούμενος, συνέβαλε τῷ Νικάνορι.
|
|
24
|
24
|
|
бысть же и^мъ всемогђщїи съпоборник#, и^ ё^би'ша воиn бо'ле, Wџ~. ја%звеныхъ же и^ безъё%дныX бо'льшђю ча'сть сᲆтвори'ша во'и никаноровыхъ, всњх же в# бњгъство понђди'ша.
|
γενομένου δὲ αὐτοῖς τοῦ Παντοκράτορος συμμάχου, κατέσφαξαν τῶν πολεμίων ὑπὲρ τοὺς ἐνακισχιλίους, τραυματίας δὲ καὶ τοῖς μέλεσιν ἀναπήρους τὸ πλεῖστον μέρος τῆς τοῦ Νικάνορος στρατιᾶς ἐποίησαν, πάντας δὲ φυγεῖν ἠνάγκασαν.
|
|
25
|
25
|
|
сребреники ѓ^ бы'вшеM кђпленїю и^хъ взя'ша.
|
τὰ δὲ χρήματα τῶν παραγεγονότων ἐπὶ τὸν ἀγορασμὸν αὐτῶν ἔλαβον· συνδιώξαντες δὲ αὐτοὺς ἐφ᾿ ἱκανὸν ἀνέλυσαν ὑπὸ τῆς ὥρας συγκλειόμενοι.
|
|
26
|
26
|
|
гони'ша же и^хъ ѕњлно и^ поби'ша, ё^ста' же и^хъ эT времени заключены” бњ б^о преже сђботы сея ради вины не медлњша гоня'ще иX.
|
ἦν γὰρ ἡ πρὸ τοῦ σαββάτου, δι᾿ ἣν αἰτίαν οὐκ ἐμακροθύμησαν κατατρέχοντες αὐτούς.
|
|
27
|
27
|
|
ѓ^рђжїя же иX и^ коры'сти събира'ющи, сђботђ дњяхђ блsвящи і^ и^сповњда'ю^щися гв~и сп~съшаго иX въ дн~ь сїи, и^ нача'ло млsти въчини'вшаго и^мъ.
|
ὁπλολογήσαντες δὲ αὐτοὺς καὶ τὰ σκῦλα ἐκδύσαντες τῶν πολεμίων περὶ τὸ σάββατον ἐγίνοντο, περισσῶς εὐλογοῦντες καὶ ἐξομολογούμενοι τῷ Κυρίῳ τῷ διασώσαντι αὐτοὺς εἰς τὴν ἡμέραν ταύτην, ἀρχὴν ἐλέους τάξαντος αὐτοῖς.
|
|
28
|
28
|
|
по сђботњ же не'мощнымъ и^ сиротаM и^ вдовамъ и^ ѓ^би'димымъ раздњли'ша коры'сти, про'чая же съ ѓ%троки свои^ми раздњли'ша.
|
μετὰ δὲ τὸ σάββατον τοῖς ᾐκισμένοις καὶ ταῖς χήραις καὶ ὀρφανοῖς μερίσαντες ἀπὸ τῶν σκύλων, τὰ λοιπὰ αὐτοὶ καὶ τὰ παιδία ἐμερίσαντο.
|
|
29
|
29
|
|
сїи и^ съдњја%вшїи ѓ^бщђю мл~твђ сътвори'ша, млрsдаго г~а мл~ящи въ конецъ примњритися рабомъ свои^мъ”
|
ταῦτα δὲ διαπραξάμενοι καὶ κοινὴν ἱκετίαν ποιησάμενοι, τὸν ἐλεήμονα Κύριον ἠξίουν εἰς τέλος καταλλαγῆναι τοῖς αὐτοῦ δούλοις.
|
|
30
|
30
|
|
И$ сђщихъ съ тимоџе'ѓмъ и^ вакхидомъ ја%ша и^ ё^би'ша боле Wк~. и^ тверды'ня вы'шняя въздержа'ша, и^ многA плњне'нїя раꙁдњли'ша равночастне себњ, и^ не'мощнымᲆ и^ сиротаM и^ вдоваM е^ще же и^ презви'теромъ съᲄвори'ша.
|
καὶ τοῖς περὶ Τιμόθεον καὶ Βακχίδην συνερίσαντες ὑπὲρ τοὺς δισμυρίους αὐτῶν ἀνεῖλον καὶ ὀχυρωμάτων ὑψηλῶν εὖ μάλα ἐγκρατεῖς ἐγένοντο καὶ λάφυρα πλεῖστα ἐμερίσαντο ἰσομοίρους ἑαυτοὺς καὶ τοῖς ᾐκισμένοις καὶ ὀρφανοῖς καὶ χήραις, ἔτι δὲ καὶ πρεσβυτέροις ποιήσαντες.
|
|
31
|
31
|
|
събравше же ѓ^рђжїя и^хъ прилњжне вся положи'ша в мњстехъ бл~говре'мен#ныхъ” Про'чая же коры'сти вᲆ і^ерsлимъ принесо'ша.
|
ὁπλολογήσαντες δὲ αὐτοὺς ἐπιμελῶς πάντα συνέθηκαν εἰς τοὺς ἐπικαίρους τόπους, τὰ δὲ λοιπὰ τῶν σκύλων ἤνεγκαν εἰς ῾Ιεροσόλυμα.
|
|
32
|
32
|
|
и^ филархина тимоџе'ѓва ё^би'ша мђжа непреподо'бнњиша, и^же мно'гихъ і^ё^де'ѓв# ѓ^ѕло'бльша.
|
τὸν δὲ φυλάρχην τῶν περὶ Τιμόθεον ἀνεῖλον, ἀνοσιώτατον ἄνδρα καὶ πολλὰ τοὺς ᾿Ιουδαίους ἐπιλελυπηκότα.
|
|
33
|
33
|
|
праꙁнђю'щи же дн~и побњды въ эTч~ествњ, ꙁаже'гшаго сщ~енныя врата, калистена ја^ша ёбњгшаго въ е^ді'нђ кђщицђ и^ досто'инђю м#здђ нечестїю е^го възда'ша.
|
ἐπινίκια δὲ ἄγοντες ἐν τῇ πατρίδι τοὺς ἐμπρήσαντας τοὺς ἱεροὺς πυλῶνας. Καλλισθένην καί τινας ἄλλους, ὑφῆψαν εἰς ἓν οἰκίδιον πεφευγότας, οἵτινες ἄξιον τῆς δυσσεβείας ἐκομίσαντο μισθόν.
|
|
34
|
34
|
|
преклятњ'ишїи же никано'ръ и^же ты'сђща кђпцовъ на прода'нїе і^ё^деѓвъ приведъ,
|
ὁ δὲ τρισαλιτήριος Νικάνωρ, ὁ τοὺς χιλίους ἐμπόρους ἐπὶ τὴν πράσιν τῶν ᾿Ιουδαίων ἀγαγών,
|
|
35
|
35
|
|
смиренъ помощїю гн~ею эT мни'мыхъ е^мђ малыхᲆ быᲄи. славы эTложъ ри'ꙁы, по' ꙁеMли бњглъцевымъ ѓ%бразомъ пђста себе сътворъ, е^ді'нъ прїиде въ а^нътїѓхїю. велико нечестїе ѓ^ погђбленїи свое^го во'ю наслњдова.
|
ταπεινωθεὶς ὑπὸ τῶν κατ᾿ αὐτὸν νομιζομένων ἐλαχίστων εἶναι, τῇ τοῦ Κυρίου βοηθείᾳ τὴν δοξικὴν ἀποθέμενος ἐσθῆτα, διὰ τῆς μεσογείου, δραπέτου τρόπον, ἔρημον ἑαυτὸν ποιήσας, ἧκεν εἰς ᾿Αντιόχειαν ὑπεράγαν δυσημερήσας ἐπὶ τῇ τοῦ στρατοῦ διαφθορᾷ.
|
|
36
|
36
|
|
і^ и^же ѓ^бњща ри'мляномъ да'нь възда'ти эT плњне'нїя і^ерsлимъска. проповњдаше нн~њ защиᲄителя б~а и^мњти і^ё^де'ѓмъ. и^ сего ради неја^звеным# быти і^ё^деѓм#, ꙁане послњдоваша закономъ эT того поста'вленымъ”
|
καὶ ὁ τοῖς Ρωμαίοις ἀναδεξάμενος φόρον ἀπὸ τῆς τῶν ἐν ῾Ιεροσολύμοις αἰχμαλωσίας κατορθώσασθαι, κατήγγελλεν ὑπέρμαχον ἔχειν τὸν Θεὸν τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ διὰ τὸν τρόπον τοῦτο ἀτρώτους εἶναι τοὺς ᾿Ιουδαίους, διὰ τὸ ἀκολουθεῖν τοῖς ὑπ᾿ αὐτοῦ προστεταγμένοις νόμοις.
|
|
Глvа, џ~”
|
Κεφάλαιο 9
|
|
1
|
1
|
|
Тогоже времени а^нтїѓ'хъ бещестїемъ ѓ^братися эT перси'ды,
|
ΠΕΡΙ δὲ τὸν καιρὸν ἐκεῖνον ἐτύγχανεν ᾿Αντίοχος ἀναλελυκὼς ἀκόσμως ἐκ τῶν κατὰ τὴν Περσίδα τόπων.
|
|
2
|
2
|
|
вшедъ б^о въ гл~емыи персиполисъ, и^ нача` расхища'ти храM и^ граD ѓ^бъдержа'тїи тњмже множесᲄво ё^стремляю^щиXся съ ѓ^рђжїи въ по'мощъ, в# бњгъ ѓ^брати'ша. и^ тако слђчи'ся а^нтиѓхђ бњжати эT поселя'нъ и^ ѓ^браᲄися сраменъ.
|
εἰσεληλύθει γὰρ εἰς τὴν λεγομένην Περσέπολιν καὶ ἐπεχείρησεν ἱεροσυλεῖν καὶ τὴν πόλιν συνέχειν. διὸ δὴ τῶν πληθῶν ὁρμησάντων ἐπὶ τὴν τῶν ὅπλων βοήθειαν ἐτράπησαν, καὶ συνέβη τροπωθέντα τὸν ᾿Αντίοχον ὑπὸ τῶν ἐγχωρίων ἀσχήμονα τὴν ἀναζυγὴν ποιήσασθαι.
|
|
3
|
3
|
|
пришедшђ же е^мђ къ е^квата'нђ, възвњсᲄи'ся е^мђ бы'вшаа ѓ^ никано'ре и^ тимоџе'ю”
|
ὄντι δὲ αὐτῷ κατ᾿ ᾿Εκβάτανα προσέπεσε τὰ κατὰ Νικάνορα καὶ τοὺς περὶ Τιμόθεον γεγονότα.
|
|
4
|
4
|
|
възнесе же ся ја%ростїю мня'ся ѕло'бђ е^го нанести на і^ё^дея эTбњгшихъ ради” тњмже повелњ а^рматилатђ беспреста'ни бњжа'ти ше'ствїе. нбsномђ сђдђ понђжда'ющђ е^го. сице б^о гордели'ве реq, многомђжїе і^ё^де'иское пришедъ сътворю вът#ще.
|
ἐπαρθεὶς δὲ τῷ θυμῷ ᾤετο καὶ τὴν τῶν πεφυγαδευκότων αὐτὸν κακίαν εἰς τοὺς ᾿Ιουδαίους ἐναπερείσασθαι, διὸ συνέταξε τὸν ἁρματηλάτην ἀδιαλείπτως ἐλαύνοντα κατανύειν τὴν πορείαν, τῆς ἐξ οὐρανοῦ δὴ κρίσεως συνούσης αὐτῷ· οὕτω γὰρ ὑπερηφάνως εἶπε· πολυάνδριον ᾿Ιουδαίων ῾Ιεροσόλυμα ποιήσω παραγενόμενος ἐκεῖ.
|
|
5
|
5
|
|
вседрᲆжитель же г~ь б~ъ і^и^л~евъ пораꙁи` е^го неи^сцњлною и^ неꙁри'мою ја%звою” Внеꙁапђ же и^ꙁмњншђся е^го сло'вђ јать е^го внђтреняя лютая болњꙁнь, и^ гръко мђча'шеся”
|
ὁ δὲ πανεπόπτης Κύριος ὁ Θεὸς τοῦ ᾿Ισραὴλ ἐπάταξεν αὐτὸν ἀνιάτῳ καὶ ἀοράτῳ πληγῇ· ἄρτι δὲ αὐτοῦ καταλήξαντος τὸν λόγον, ἔλαβεν αὐτὸν ἀνήκεστος τῶν σπλάγχνων ἀλγηδὼν καὶ πικραὶ τῶν ἔνδον βάσανοι,
|
|
6
|
6
|
|
ѕњло праведне многими и^ чю'ждими раꙁличїи и^ныхъ ё^тробы мђчившаго. ѓ%н же ника'коже гордыня своея` преста`
|
πάνυ δικαίως τὸν πολλαῖς καὶ ξενιζούσαις συμφοραῖς ἑτέρων σπλάγχνα βασανίσαντα.
|
|
7
|
7
|
|
е^щеy велича'нїа и^сполня'шеs более ѓ'гнедышђще ја%ростїю на і^ё^де'а. и^ заповњда ё^скори'ти шесᲄвїе, слђчися е^мђ ё^стромлене и^дђщђ пасти эT колесница, и^ злымъ паде'нїеM паDша вся ё%ды плоти съкрђши.
|
ὁ δ᾿ οὐδαμῶς τῆς ἀγερωχίας ἔληγεν· ἔτι δὲ καὶ τῆς ὑπερηφανίας ἐπεπλήρωτο, πῦρ πνέων τοῖς θυμοῖς ἐπὶ τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ κελεύων ἐποξύνειν τὴν πορείαν. συνέβη δὲ καὶ πεσεῖν αὐτὸν ἀπὸ τοῦ ἅρματος φερομένου ροίζῳ καὶ δυσχερεῖ πτώματι περιπεσόντα πάντα τὰ μέλη τοῦ σώματος ἀποστρεβλοῦσθαι.
|
|
8
|
8
|
|
ѓ%н же е^ще мняи волна'мъ морскимъ повелњвати горды'ня ради паче чл~къ” и^ множество великихъ горъ мняся въ мњри'лехъ и^змњрити. на ꙁеMли быs в носи'лњ ноша'шеся. ја^вленђ бж~їю силђ всњмъ покаꙁђя.
|
ὁ δ᾿ ἄρτι δοκῶν τοῖς τῆς θαλάσσης κύμασιν ἐπιτάσσειν διὰ τὴν ὑπὲρ ἄνθρωπον ἀλαζονείαν καὶ πλάστιγγι τὰ τῶν ὀρέων οἰόμενος ὕψη στήσειν, κατὰ γῆν γενόμενος ἐν φορείῳ παρεκομίζετο, φανερὰν τοῦ Θεοῦ πᾶσι τὴν δύναμιν ἐνδεικνύμενος,
|
|
9
|
9
|
|
ја%коже эT телеси е^го червемъ кипњти. и^ живђщђ въ бо'лњꙁнехъ плоти е^го и^ꙁлїяхђ смра'дъ, эT смрада же е^го и^ гно'я вси вои гнђша'хђся”
|
ὥστε καὶ ἐκ τοῦ σώματος τοῦ δυσσεβοῦς σκώληκας ἀναζεῖν, καὶ ζῶντος ἐν ὀδύναις καὶ ἀλγηδόσι τὰς σάρκας αὐτοῦ διαπίπτειν, ὑπὸ δὲ τῆς ὀσμῆς αὐτοῦ πᾶν τὸ στρατόπεδον βαρύνεσθαι τῇ σαπρίᾳ.
|
|
10
|
10
|
|
і^ и^же мало прежде нбsныX ѕвњꙁдъ коснђтися мня'щаго, е^гоже никто можа'ше носи'ти смрада ради лютаго.
|
καὶ τὸν μικρῷ πρότερον τῶν οὐρανίων ἄστρων ἅπτεσθαι δοκοῦντα παρακομίζειν οὐδεὶς ἐδύνατο διὰ τὸ τῆς ὀσμῆς ἀφόρητον βάρος.
|
|
11
|
11
|
|
эTсюдђ ё^бо нача` тя'гость мно'гїя горды'ня своея поꙁнава'ти дх~овною наё^ченъ ја%ывою. м#гновенїемъ е^ді'нњмъ болњзни своея пребыва'нїе прїемлюще”
|
ἐνταῦθα οὖν ἤρξατο τὸ πολὺ τῆς ὑπερηφανίας λήγειν ὑποτεθραυσμένος καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἔρχεσθαι θείᾳ μάστιγι κατὰ στιγμὴν ἐπιτεινόμενος ταῖς ἀλγηδόσι.
|
|
12
|
12
|
|
И$ е^гда ниже самъ смрада свое^го носи'ти можа'ше, тако реq. пра'ведно е^сть повинђтися б~ђ. и^ не смр~тна сђща равне б~а мђдръствова'ти го'рде.
|
καὶ μηδὲ τῆς ὀσμῆς αὐτοῦ δυνάμενος ἀνέχεσθαι ταῦτ᾿ ἔφη· δίκαιον ὑποτάσσεσθαι τῷ Θεῷ καὶ μὴ θνητὸν ὄντα ἰσόθεα φρονεῖν ὑπερηφάνως.
|
|
13
|
13
|
|
моля'ше же ся скверныи къ никогда поми'ловавшемђ е^го влDце, ᲄако гл~я.
|
ηὔχετο δὲ ὁ μιαρὸς πρὸς τὸν οὐκέτι αὐτὸν ἐλεήσοντα Δεσπότην, οὕτω λέγων
|
|
14
|
14
|
|
ст~ыи граD е^гоже спњшахся пришеD въ пра'хъ ѓ^братити, и^ гробища соꙁда'ти свободна ѓ^ста'влю
|
τὴν μὲν ἁγίαν πόλιν, ἣν σπεύδων παρεγίνετο ἰσόπεδον ποιῆσαι καὶ πολυάνδριον οἰκοδομῆσαι, ἐλευθέραν ἀναδεῖξαι·
|
|
15
|
15
|
|
і^ё^деѓ'въ, и^хже хотњхъ ниже погребенїю сподобиᲄи но пти'цамъ и^ ꙁвњремъ на растеръза'нїе предати съ младенцы. и^ всXњ и^хъ равно а^џине'ѓмъ сътвори'ти
|
τοὺς δὲ ᾿Ιουδαίους, οὓς διεγνώκει μηδὲ ταφῆς ἀξιῶσαι οἰωνοβρώτους δὲ σὺν τοῖς νηπίοις ἐκρίψειν θηρίοις, πάντας αὐτοὺς ἴσους ᾿Αθηναίους ποιήσειν·
|
|
16
|
16
|
|
храм же ст~ыи е^гоже прежде плени предобрњ'ишими да'ры ё^краси'ти и&, и^ сщ~е'нныя сосђды мно'го множице'ю возда'ти и^ подоба'ющая къ жертваM эT свои^хъ расхоD даровати.
|
ὃν δὲν πρότερον ἐσκύλευσεν ἅγιον νεὼν καλλίστοις ἀναθήμασι κοσμήσειν καὶ τὰ ἱερὰ σκεύη πολυπλάσια πάντα ἀποδώσειν, τὰς δὲ ἐπιβαλλούσας πρὸς τὰς θυσίας συντάξεις ἐκ τῶν ἰδίων προσόδων χορηγήσειν·
|
|
17
|
17
|
|
къ сиM же і^ё^де'я бы'ти на вся'комъ мњстњ вселе'нныя, проходи'ти и^ проповњда'ти бж~їю дръжа'вђ.
|
πρὸς δὲ τούτοις καὶ ᾿Ιουδαῖον ἔσεσθαι καὶ πάντα τόπον οἰκητὸν ἐπελεύσεσθαι καταγγέλλοντα τὸ τοῦ Θεοῦ κράτος.
|
|
18
|
18
|
|
н^о ника'коже преста бо'лњꙁнь, на'иде б^о на'нь пра'вым# бж~їимъ сђ'доM. на себе же не ё^пова`. писа` къ і^ё^де'ѓмъ симъ ѓ%браꙁомъ посланїе моли'твеныи чинᲆ мђще. и^мњше же ся си'це”
|
οὐδαμῶς δὲ ληγόντων τῶν πόνων, ἐπεληλύθει γὰρ ἐπ᾿ αὐτὸν δικαία ἡ τοῦ Θεοῦ κρίσις, τὰ κατ᾿ αὐτὸν ἀπελπίσας, ἔγραψε πρὸς τοὺς ᾿Ιουδαίους τὴν ὑπογεγραμμένην ἐπιστολήν, ἱκετηρίας τάξιν ἔχουσαν, περιέχουσαν δὲ οὕτως·
|
|
19
|
19
|
|
Предо'брыM гражаномъ і^ё^деѓ'мъ, ѕњло радова'тися и^ ꙁдравъствова'ти, и^ бл~годњи^ствовати” Цр~ь и^ стратигъ а^нтїѓX.
|
«Τοῖς χρηστοῖς ᾿Ιουδαίοις τοῖς πολίταις πολλὰ χαίρειν καὶ ὑγιαίνειν καὶ εὖ πράττειν βασιλεὺς καὶ στρατηγὸς ᾿Αντίοχος.
|
|
20
|
20
|
|
А$ще бл~го можете и^ чада ва'ша, и^ своя поꙁнана ваM сђть, молюs б^о б~ђ величесᲄва раd на' нб~о ё^пова'нїе и^мыи
|
εἰ ἔρρωσθε καὶ τὰ τέκνα καὶ τὰ ἴδια κατὰ γνώμην ἐστὶν ὑμῖν, εὔχομαι μὲν τῷ Θεῷ τὴν μεγίστην χάριν, εἰς οὐρανὸν τὴν ἐλπίδα ἔχων,
|
|
21
|
21
|
|
и^ аZ в немощи лежа` вашея чесᲄи и^ бл~гораꙁђмїя въспоминая любеꙁне, воз#вращаяся эT перси'д#скихъ мњстъ, и^ впадо'хъ в болеꙁнь тяжкђ нђжно и^мњхъ радити ѓ^бщаго ради всњх# ё^тверже'нїя.
|
κἀγὼ δὲ ἀσθενῶς διεκείμην, ὑμῶν τὴν τιμὴν καὶ τὴν εὔνοιαν ἂν ἐμνημόνευον φιλοστόργως. ἐπανάγων ἐκ τῶν περὶ τὴν Περσίδα τόπων καὶ περιπεσὼν ἀσθενείᾳ δυσχέρειαν ἐχούσῃ, ἀναγκαῖον ἡγησάμην φροντίσαι τῆς κοινῆς πάντων ἀσφαλείας.
|
|
22
|
22
|
|
и^ не нерадя ѓ^ сихъ ја^же ѓ^ мнњ, н^о ё^пова'нїе много и^мњ'ющи ё^бњжа'ти недђга,
|
οὐκ ἀπογινώσκων τὰ κατ᾿ ἐμαυτόν, ἀλλὰ ἔχων πολλὴν ἐλπίδα ἐκφεύξεσθαι τὴν ἀσθένειαν,
|
|
23
|
23
|
|
ꙁряy ја%ко и^ эTц~ъ мои въ ѓ^нњхъ временех# въ вы'шнихъ мњстехъ вое^ва`, покаꙁа` и^же по немъ прїиметъ нача'л#ство,
|
θεωρῶν δὲ ὅτι καὶ ὁ πατήρ, καθ᾿ οὓς καιροὺς εἰς τοὺς ἄνω τόπους ἐστρατοπέδευσεν, ἀνέδειξε τὸν διαδεξόμενον,
|
|
24
|
24
|
|
да а^ще чт^о проти'вно слђчится, и^л^и въꙁвњсти'тся чт^о бњ'дно, вњдђще сїя и^же въ страна'хъ е^мђже ѓ^ста'вишася ве'щи не смђтя'тся.
|
ὅπως ἐάν τι παράδοξον ἀποβαίνῃ ἢ καὶ προσαγγελθῇ τι δυσχερές, εἰδότες οἱ κατὰ τὴν χώραν ᾧ καταλέλειπται τὰ πράγματα, μὴ ἐπιταράσσωνται.
|
|
25
|
25
|
|
къ си'м же помышля'а прилежа'щихъ си'лныхъ. и^ съсњдъ црsтвїю временемъ придръжа'щих#, и^ прїемлющихъ эTшедшее. прїях# сы'на а^нтїѓ'ха цр~я, е^гоже мно'гащи въсᲄњка'ющаго на вы'шняя е^пар#хїа мно'гимъ вашимъ препорђчахъ и^ составля'хъ. писа'х же к немђ ја%же подъпи'сана сђть”
|
πρὸς δὲ τούτοις κατανοῶν τοὺς παρακειμένους δυνάστας καὶ γειτνιῶντας τῇ βασιλείᾳ τοῖς καιροῖς ἐπέχοντας καὶ προσδεχομένους τὸ ἀποβησόμενον, ἀναδέδειχα τὸν υἱόν μου ᾿Αντίοχον βασιλέα, ὃν πολλάκις ἀνατρέχων εἰς τὰς ἐπάνω σατραπείας τοῖς πλείστοις ὑμῶν παρακατετιθέμην καὶ συνίστων· γέγραφα δὲ πρὸς αὐτὸν τὰ ὑπογεγραμμένα.
|
|
26
|
26
|
|
Молю ё^бо ваs и^ прошђ, помяните бл~готворенїе ѓ'бщее, да кождо же съдръжиT бл~гораꙁђмїе къ мнњ и^ сн~ђ.
|
παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς καὶ ἀξιῶ, μεμνημένους τῶν εὐεργεσιῶν κοινῇ καὶ κατ᾿ ἰδίαν, ἕκαστον συντηρεῖν τὴν οὖσαν εὔνοιαν εἰς ἐμὲ καὶ τὸν υἱόν μου·
|
|
27
|
27
|
|
ё^пова'ю б^о е^го кротце и^ чл~колюбне послњдђюща мое^мђ прои^ꙁволе'нїю, ѓ^бще с вами быти.
|
πέπεισμαι γὰρ αὐτὸν ἐπιεικῶς καὶ φιλανθρώπως παρακολουθοῦντα τῇ ἐμῇ προαιρέσει συμπεριενεχθήσεσθαι ὑμῖν».
|
|
28
|
28
|
|
мђже ё^бїица же ё^бо и^ хђлникъ ꙁлњ'ишая пострада, јако сеи и^ныхъ преложи на стра'н#нђю, на гора'хъ лю'тою смр~тїю и^счеꙁе`”
|
῾Ο μὲν οὖν ἀνδροφόνος καὶ βλάσφημος τὰ χείριστα παθών, ὡς ἑτέρους διέθηκεν, ἐπὶ ξένης ἐν τοῖς ὄρεσιν οἰκτίστῳ μόρῳ κατέστρεψε τὸν βίον.
|
|
29
|
29
|
|
Принесе же тњло е^го фили'п#пъ съвръстникъ е^го. и^же боя'щися сн~а а^нтїѓ'ха къ птоломе'ю филомиторђ въ е^гљ=петъ эTи^де”
|
παρεκομίζετο δὲ τὸ σῶμα Φίλιππος ὁ σύντροφος αὐτοῦ, ὃς καὶ διευλαβηθεὶς τὸν υἱὸν ᾿Αντιόχου, πρὸς Πτολεμαῖον τὸν Φιλομήτορα εἰς Αἴγυπτον διεκομίσθη.
|
|
Глvа, і~”
|
Κεφάλαιο 10
|
|
1
|
1
|
|
Маккаве'и і^ и'же с ниM бњхђ гм~ъ себе защища'ющи храM же и^ граD воспрїяT,
|
ΜΑΚΚΑΒΑΙΟΣ δὲ καὶ οἱ σὺν αὐτῷ, τοῦ Κυρίου προάγοντος αὐτούς, τὸ μὲν ἱερὸν ἐκομίσαντο καὶ τὴν πόλιν,
|
|
2
|
2
|
|
ка'пища и%хже и^ноплеме'нницы потоrжищехᲆ ё^строи'ша, е^ще` же и^ требища раскопа`.
|
τοὺς δὲ κατὰ τὴν ἀγορὰν βωμοὺς ὑπὸ τῶν ἀλλοφύλων δεδημιουργημένους, ἔτι δὲ τεμένη καθεῖλον.
|
|
3
|
3
|
|
и^ ѓ^чищше хра'м#, и%нъ ѓ'лтарь сътвори'ша. и раж#жегше ка'менїе и^ възеMше ѓ%гнь принесо'ша жрътвђ по дво'ю лњтђ и^ мsць, ѕ~” и^ џимїамы и^ свњщницы и^ хлњбы пре'дъложенїя сътвори'ша
|
καὶ τὸν νεὼν καθαρίσαντες ἕτερον θυσιαστήριον ἐποίησαν καὶ πυρώσαντες λίθους καὶ πῦρ ἐκ τούτων λαβόντες, ἀνήνεγκαν θυσίαν μετὰ διετῆ χρόνον καὶ θυμίαμα καὶ λύχνους καὶ τῶν ἄρτων τὴν πρόθεσιν ἐποιήσαντο.
|
|
4
|
4
|
|
ихже ради съᲄворенїи. моля'хђ г~а, паDше ниw, да не кᲄомђ си'цевыа ѕло'бы слђча'тся и^мъ. н^о а^ще когда` и^ съгрњшатъ эT него съ кротостїю наказђ'ются, и^ не варва'ромъ и^ хђлным# ја^зы'комъ предадя'тся”
|
ταῦτα δὲ ποιήσαντες ἠξίωσαν τὸν Κύριον πεσόντες ἐπὶ κοιλίαν μηκέτι περιπεσεῖν τοιούτοις κακοῖς, ἀλλ᾿ ἐάν ποτε καὶ ἁμάρτωσιν, ὑπ᾿ αὐτοῦ μετ᾿ ἐπιεικείας παιδεύεσθαι καὶ μὴ βλασφήμοις καὶ βαρβάροις ἔθνεσι παραδίδοσθαι.
|
|
5
|
5
|
|
Во'нь же дн~ь храмъ эT и^ноплемен#никъ ѓ^скврᲆнися. слђчися в то'и же дн~ь ѓ^чищенїю быти храма. к~е го дн~е мsца, и^же е^сть хаслевъ”
|
ἐν ᾗ δὲ ἡμέρᾳ ὁ νεὼς ὑπὸ ἀλλοφύλων ἐβεβηλώθη, συνέβη κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν τὸν καθαρισμὸν γενέσθαι τοῦ ναοῦ, τῇ πέμπτῃ καὶ εἰκάδι τοῦ αὐτοῦ μηνός, ὅς ἐστι Χασελεῦ.
|
|
6
|
6
|
|
И$ съ веселїемъ праꙁнова'хђ дн~їи, и~. по ѓ%бразђ сњни помина'ющи. ја%ко преже мала'го времени празнDика сњн#наго въ горахᲆ и^ въ пещерахъ ѕвњрїимъ ѓ%бразомъ бњша пасо'ми.
|
καὶ μετ᾿ εὐφροσύνης ἦγον ἡμέρας ὀκτὼ σκηνωμάτων τρόπον, μνημονεύοντες ὡς πρὸ μικροῦ χρόνου τὴν τῶν σκηνῶν ἑορτὴν ἐν τοῖς ὄρεσι καὶ ἐν τοῖς σπηλαίοις θηρίων τρόπον ἦσαν νεμόμενοι.
|
|
7
|
7
|
|
џирса ради и^ вњтвїи ꙁеленыхᲆ е^ще же и^ фини'къ и^мᲇ'ющиX пњснь приноша'хђ да'вшемђ ѓ^чистити мњсто свое”
|
διὸ θύρσους καὶ κλάδους ὡραίους, ἔτι δὲ φοίνικας ἔχοντες ὕμνους ἀνέφερον τῷ εὐοδώσαντι καθαρισθῆναι τὸν ἑαυτοῦ τόπον.
|
|
8
|
8
|
|
И$ повелњша ѓ%бъщђю за'повњдь и^ повелњнїя всемђ ја^зы'кђ і^ё^де'искђ по вся` лњта праꙁнова'ти дн~и сїа”
|
ἐδογμάτισαν δὲ μετὰ κοινοῦ προστάγματος καὶ ψηφίσματος παντὶ τῷ τῶν ᾿Ιουδαίων ἔθνει κατ᾿ ἐνιαυτὸν ἄγειν τάσδε τὰς ἡμέρας.
|
|
9
|
9
|
|
И$ а^нтїѓ'хъ ё^бо и^же прои^менова'шеся е^пифа'нъ скон#ча'нїе ᲄа'ко и^мњ”
|
καὶ τὰ μὲν τῆς ᾿Αντιόχου τοῦ προσαγορευθέντος ᾿Επιφανοῦς τελευτῆς οὕτως εἶχε.
|
|
10
|
10
|
|
Нн~њ же эT е^ё^паᲄорA сн~а а^нтїѓ'ха нечестива'го бы'в#шая речемъ, съкраща'ющи лђка'вая и^же въ бра'неX сътворена сђть.
|
Νυνὶ δὲ τὰ κατὰ τὸν Εὐπάτορα ᾿Αντίοχον, υἱὸν δὲ τοῦ ἀσεβοῦς γενόμενον δηλώσομεν, αὐτὰ συντέμνοντες τὰ τῶν πολέμων κακά.
|
|
11
|
11
|
|
се'й б^о воспрїя црsтвїе и^ поста'ви наD дњтельми црsкими, лисїя нњ'коего ё^доли сљ=рїискїя и^ финикїискїя во'и протарха.
|
αὐτὸς γὰρ παραλαβὼν βασιλείαν ἀνέδειξεν ἐπὶ τῶν πραγμάτων Λυσίαν τινά, Κοίλης δὲ Συρίας καὶ Φοινίκης στρατηγὸν πρώταρχον.
|
|
12
|
12
|
|
п#толоме'и же нарица'емыи макронъ пра'веDное съблюда'ти и%де въ і^ё^де'ю бы'вшея ради ѓ^биды, и^ покђша'шеся ја%же к ни'мъ ми'рно проводи'ти.
|
Πτολεμαῖος γὰρ ὁ καλούμενος Μάκρων τὸ δίκαιον συντηρεῖν προηγούμενος εἰς τοὺς ᾿Ιουδαίους διὰ τὴν γεγονυῖαν εἰς αὐτοὺς ἀδικίαν ἐπειρᾶτο τὰ πρὸς αὐτοὺς εἰρηνικῶς διεξάγειν.
|
|
13
|
13
|
|
эTнюдђже ѓ^клевета'нъ эT дрђгъ къ е^ё^паᲄорђ. и^ по всемђ преда'тель слы'ша, сего ради кљ=пра въвњренаго эT филомитора ѓ^стави, и^ кᲆ а^нтїѓ'хђ е^пифа'нђ эTи'де съ бл~горо'дᲆствомъ и^ вла'стїю эT а^џимїя, ја%доM животъ сконча`”
|
ὅθεν κατηγορούμενος ὑπὸ τῶν φίλων πρὸς τὸν Εὐπάτορα καὶ προδότης παρέκαστα ἀκούων διὰ τὸ τὴν Κύπρον ἐμπιστευθέντα ὑπὸ τοῦ Φιλομήτορος ἐκλιπεῖν καὶ πρὸς ᾿Αντίοχον τὸν ᾿Επιφανῆ ἀναχωρῆσαι μήτ᾿ εὐγενῆ τὴν ἐξουσίαν ἔχων, ὑπ᾿ ἀθυμίας φαρμακεύσας ἑαυτὸν ἐξέλιπε τὸν βίον.
|
|
14
|
14
|
|
Горгїя же е^гда` быs вое^вода мњстомъ прїятымъ и^ по всемђ і^ё^де'и ратова'ше”
|
Γοργίας δὲ γενόμενος στρατηγὸς τῶν τόπων ἐξενοτρόφει καὶ παρέκαστα πρὸς τοὺς ᾿Ιουδαίους ἐπολεμοτρόφει.
|
|
15
|
15
|
|
С ниM же и^дђме'ане в#зима'хђ въ времена твеrдыня, наё^ча'хђ і^ё^деѓ'въ прибњга'ющихъ эT і^ерsлима прїима'ти, и^ ратова'ти начина'хђ”
|
ὁμοῦ δὲ τούτῳ καὶ οἱ ᾿Ιδουμαῖοι ἐγκρατεῖς ἐπικαίρων ὀχυρωμάτων ὄντες ἐγύμναζον τοὺς ᾿Ιουδαίους, καὶ τοὺς φυγαδευθέντας ἀπὸ ῾Ιεροσολύμων προσλαβόμενοι πολεμοτροφεῖν ἐπεχείρουν.
|
|
16
|
16
|
|
Сђщїи же съ маккавеѓ'мъ сътвори'ша мл~твђ и^ моля'щи б~а съпобо'рника иM бы'ти, на и^дђмеискїя твердыни ё^стреми'шася.
|
οἱ δὲ περὶ τὸν Μακκαβαῖον ποιησάμενοι λιτανείαν καὶ ἀξιώσαντες τὸν Θεὸν σύμμαχον αὐτοῖς γενέσθαι, ἐπὶ τὰ τῶν ᾿Ιδουμαίων ὀχυρώματα ὥρμησαν,
|
|
17
|
17
|
|
и%мже прилњжа'щимъ мђжествене ё^дръжа'ни бы'ша мњста`” Всњхъ же на стᲇнахъ ратђ'ющихъ ё^би'ша боле нежели два`десять ти'сящъ.
|
οἷς καὶ προσβαλόντες εὐρώστως ἐγκρατεῖς ἐγένοντο τῶν τόπων πάντας τε τοὺς ἐπὶ τῷ τείχει μαχομένους ἠμύναντο κατέσφαζόν τε τοὺς ἐμπίπτοντας, ἀνεῖλον δὲ οὐχ ἦττον τῶν δισμυρίων.
|
|
18
|
18
|
|
и^збњгшиX же нњкои^хъ бо'ле Wџ~, въ два' пирги тверды и^ запа'сны и вс^я къ браненїю и^мђща”
|
συμφυγόντων δὲ οὐκ ἔλαττον τῶν ἐνακισχιλίων εἰς δύο πύργους ὀχυροὺς εὖ μάλα καὶ πάντα τὰ πρὸς πολιορκίαν ἔχοντας,
|
|
19
|
19
|
|
Мак#каве'и же къ и^хъ поборенїю ѓ^ста'ви си'мона і^ и^ѓ'сифа, е^ще же и^ закхе'я, і^ и'же с нимъ доволных#, саM же эTи'де”
|
ὁ Μακκαβαῖος εἰς ἐπείγοντας τόπους ἀπολιπὼν Σίμωνα καὶ ᾿Ιώσηφον, ἔτι δὲ καὶ Ζακχαῖον καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ ἱκανοὺς πρὸς τὴν τούτων πολιορκίαν, αὐτὸς ἐχωρίσθη.
|
|
20
|
20
|
|
Сђщїи же съ си'моноM прельсти'шася эT нњ'кои^хъ и^же въ столпњхъ сребра` ради. и^ Wо~, дидра'гмъ воспрїимши ѓ^ста'виша нњ'кои^хъ и^ꙁбњжа'ти”
|
οἱ δὲ περὶ τὸν Σίμωνα φιλαργυρήσαντες ὑπό τινων τῶν ἐν τοῖς πύργοις ἐπείσθησαν ἀργυρίῳ· ἑπτάκις δὲ μυριάδας δραχμὰς λαβόντες εἴασάν τινας διαρρυῆναι.
|
|
21
|
21
|
|
Въꙁвњсти же ся мак#каве'ю ѓ^ бы'вшеM и^ собра` нача'лники люде'и и^ повњда на ниX ја%ко сребра' ради прода'ша бра'тїю и^ сђпоста'ти и^хъ эTпђстиша.
|
προσαγγελθέντος δὲ τῷ Μακκαβαίῳ περὶ τοῦ γεγονότος, συναγαγὼν τοὺς ἡγουμένους τοῦ λαοῦ κατηγόρησεν ὡς ἀργυρίου πεπράκασι τοὺς ἀδελφούς, τοὺς πολεμίους κατ᾿ αὐτῶν ἀπολύσαντες.
|
|
22
|
22
|
|
бы'вшиX ё^бо преда'тель ё^би, и^ внезапђ два` столпы раꙁдрђши.
|
τούτους μὲν οὖν προδότας γενομένους ἀπέκτεινε καὶ παραχρῆμα τοὺς δύο πύργους κατελάβετο.
|
|
23
|
23
|
|
ѓ^рђжїи же вс^я сђща'я въ двђ` твердыняхъ рђка'ми ё^спᲇва'я погђби бо'ле, Wк~”
|
τοῖς δὲ ὅπλοις τὰ πάντα ἐν ταῖς χερσὶν εὐοδούμενος ἀπώλεσεν ἐν τοῖς δυσὶν ὀχυρώμασι πλείους τῶν δισμυρίων.
|
|
24
|
24
|
|
Тимоџе'и же и^же преy эT і^ё^де'и бысть пораженᲆ, созва` во'и странныхъ мно'жество, і^ и'же въ а^сїи ко'н#никъ собра` не ма'ло прїиде, ја^ко ѓ^рђжїем# і^ё^де'ю прїя'ти”
|
Τιμόθεος δὲ ὁ πρότερον ἡττηθεὶς ὑπὸ τῶν ᾿Ιουδαίων συναγαγὼν ξένας δυνάμεις παμπληθεῖς καὶ τοὺς τῆς ᾿Ασίας γενομένους ἵππους συναθροίσας οὐκ ὀλίγους, παρῆν ὡς δορυάλωτον ληψόμενος τὴν ᾿Ιουδαίαν.
|
|
25
|
25
|
|
Мак#кавеи же і^ и'же с ниM, приближа'ющися е^мђ къ мл~твᲇ бж~їи ѓ^братишася, главы` земле'ю посыпа'юще и^ чресла` вретищами препоясавше
|
οἱ δὲ περὶ τὸν Μακκαβαῖον συνεγγίζοντος αὐτοῦ, πρὸς ἱκετείαν τοῦ Θεοῦ ἐτράπησαν γῇ τὰς κεφαλὰς καταπάσαντες καὶ τὰς ὀσφύας σάκκοις ζώσαντες,
|
|
26
|
26
|
|
преD ѓ%лтарем# ниць паDше. моля'хђ ми'лостива и^мъ бы'ти. враждова'ти же враждђю'щимъ на нихъ и^ сђпоста'томъ сђпроти'виTся, ја%ко ꙁако'нъ реq”
|
ἐπὶ τὴν ἀπέναντι τοῦ θυσιαστηρίου κρηπῖδα προσπεσόντες, ἠξίουν ἵλεων αὐτοῖς γενόμενν ἐχθρεῦσαι τοῖς ἐχθροῖς αὐτῶν καὶ ἀντικεῖσθαι τοῖς ἀντικειμένοις, καθὼς ὁ νόμος διασαφεῖ.
|
|
27
|
27
|
|
Бы'вши же по моли'твᲇ воспрїя`ша ѓ^рђжїя далече эT гра'да и^ꙁшеDше, приблиQше же ся ра'тникоM в себњ бы'ша”
|
γενόμενοι δὲ ἀπὸ τῆς δεήσεως, ἀναλαβόντες τὰ ὅπλα προῆγον ἀπὸ τῆς πόλεως ἐπὶ πλεῖον· συνεγγίσαντες δὲ τοῖς πολεμίοις ἐφ᾿ ἑαυτῶν ἦσαν.
|
|
28
|
28
|
|
Слн~цђ же воZсїява'ющђ ѓ^бо'и же совокђпи'шася” Сїи же и^мђще бл~гополђченїе и^ побњ'ды бла'гость прибњжи'ща ради ја%же къ г~ђ. ѓ^ни же вое^водђ бра'ни по'мощїю и^мња'хђ”
|
ἄρτι δὲ τῆς ἀνατολῆς διαδεχομένης προσέβαλον ἑκάτεροι, οἱ μὲν ἔγγυον ἔχοντες εὐημερίας καὶ νίκης μετ᾿ ἀρετῆς τὴν ἐπὶ τὸν Κύριον καταφυγήν, οἱ δὲ καθηγεμόνα τῶν ἀγώνων ταττόμενοι τὸν θυμόν.
|
|
29
|
29
|
|
Пребывающи же бра'ни ја^ви'шAся сђпоста'томъ эT нб~си мђжїи, е~, на ко'нехᲆ ꙁла'ты ё%ꙁды и^мђще бл~голњпне правя'ще і^ё^де'ѓвъ. эT ниX же два`
|
γενομένης δὲ καρτερᾶς μάχης, ἐφάνησαν τοῖς ὑπεναντίοις ἐξ οὐρανοῦ ἐφ᾿ ἵππων χρυσοχαλίνων ἄνδρες πέντε διαπρεπεῖς, καὶ ἀφηγούμενοι τῶν ᾿Ιουδαίων,
|
|
30
|
30
|
|
мак#каве'я средњ и^мњ'ющи, ѓ^рђжїи свои'ми ꙁащища'ющи здрава сохраня'хђ. на сђпосᲄаты же сᲄреляnми и кера'внами мета'хђ. и%мже смњсишася невњдњнїемъ сњча'хђся мятежа и^сполнени.
|
οἳ καὶ τὸν Μακκαβαῖον μέσον λαβόντες καὶ σκεπάζοντες ταῖς ἑαυτῶν πανοπλίαις ἄτρωτον διεφύλαττον, εἰς δὲ τοὺς ὑπεναντίους τοξεύματα καὶ κεραυνοὺς ἐξερρίπτουν· διὸ συγχυθέντες ἀορασίᾳ κατεκόπτοντο ταραχῆς πεπληρωμένοι.
|
|
31
|
31
|
|
ё^би'ша же ся” Wк~ и^ пять сотъ пњшець, кон#никъ же х~”
|
κατεσφάγησαν δὲ δισμύριοι πρὸς τοῖς πεντακοσίοις, ἱππεῖς δὲ ἑξακόσιοι.
|
|
32
|
32
|
|
Тимоџе'и же ё^бо побњже въ гаꙁарђ гл~емђю твердыню бл~голᲇпнђю стра'жђ, вое^вод#ствђ'ющђ же т^ђ хереё`”
|
αὐτὸς δὲ ὁ Τιμόθεος συνέφυγεν εἰς Γάζαρα λεγόμενον ὀχύρωμα, εὖ μάλα φρούριον, στρατηγοῦντος ἐκεῖ Χαιρέου.
|
|
33
|
33
|
|
Мак#каве'и же і^ и^же с ниM бњхђ веселя'щеся, ѓ^быидоша сᲄра'жђ дн~и д~.
|
οἱ δὲ περὶ τὸν Μακκαβαῖον ἄσμενοι περιεκάθισαν τὸ φρούριον ἡμέρας τέσσαρας.
|
|
34
|
34
|
|
сђщїи же внђтрь твердыни мњста ё^пова'юще паче мњры хђляхђ и^ словеса` неподобна и^зноша'хђ”
|
οἱ δὲ ἔνδον τῇ ἐρυμνότητι τοῦ τόπου πεποιθότες ὑπεράγαν ἐβλασφήμουν καὶ λόγους ἀθεμίτους προΐεντο.
|
|
35
|
35
|
|
ЈА/влъшђ же ся, к~е дн~и, ю%ноши и^же съ мак#каве'ѓмъ бњхђ, раз#жегшеся ја%ростїю власфимїи ради, приближишаs къ стњнњ, ѕвњроѓ%бразною ја%ростїю в#паDшаго иM раз#сњкоша
|
ὑποφαινούσης δὲ τῆς πέμπτης ἡμέρας, εἴκοσι νεανίαι τῶν περὶ τὸν Μακκαβαῖον πυρωθέντες τοῖς θυμοῖς διὰ τὰς βλασφημίας, προσβαλόντες τῷ τείχει ἀρρενωδῶς καὶ θηριώδει θυμῷ τὸν ἐμπίπτοντα ἔκοπτον.
|
|
36
|
36
|
|
і^нїи же сиM подобне вᲆсходя'ще съ нђжDею къ и^же внђтръ зажгоша сᲄолпы. и^ вожег#ше ѓ%гнь и^ злорекђщиX живыX сож#гоша,
|
ἕτεροι δὲ ὁμοίως προσαναβάντες ἐν τῷ περισπασμῷ πρὸς τοὺς ἔνδον, ἐνεπίμπρων τοὺς πύργους καὶ πυρὰς ἀνάψαντες ζῶντας τοὺς βλασφήμους κατέκαιον. οἱ δὲ τὰς πύλας διέκοπτον, εἰσδεξάμενοι δὲ τὴν λοιπὴν τάξιν προκατελάβοντο τὴν πόλιν.
|
|
37
|
37
|
|
и^нїи же врата разсњко'ша, въспрїявшеy прочїи чинъ, взя'ша граD. и^ тимоџе'а съкровеннаh в нᲇ'коеM р#вњ заклаша, и^ брата е^го хереа^на, и^ а^пол#лофана.
|
καὶ τὸν Τιμόθεον ἀποκεκρυμμένον ἔν τινι λάκκῳ κατέσφαξαν καὶ τὸν τούτου ἀδελφὸν Χαιρέαν καὶ τὸν ᾿Απολλοφάνην.
|
|
38
|
38
|
|
сїяy сотворше со пњсньми і^ и^сповњдан#ми блsвяхђ г~а бл~годњтеля ве'лїя и^ побњдода'теля і^и^л~еви”
|
ταῦτα δὲ διαπραξάμενοι μεθ᾿ ὕμνων καὶ ἐξομολογήσεων εὐλόγουν τῷ Κυρίῳ τῷ μεγάλως εὐεργετοῦντι τὸν ᾿Ισραὴλ καὶ τὸ νῖκος αὐτοῖς διδόντι.
|
|
Глvа, а~і”
|
Κεφάλαιο 11
|
|
1
|
1
|
|
По ма'лњ же вре'мени, лисїя приѓ^браꙁныи цр~еви и^ сроDник# и^ дњтелемъ преDста'тель, ѕњ'лотя'жце помышля'я ѓ^ бы'вшихъ,
|
ΜΕΤ᾿ ὀλίγον δὲ παντελῶς χρόνον Λυσίας ἐπίτροπος τοῦ βασιλέως καὶ συγγενὴς καὶ ἐπὶ τῶν πραγμάτων λίαν βαρέως φέρων ἐπὶ τοῖς γεγονόσι,
|
|
2
|
2
|
|
събра`, Wп~, и^ ко'нники всњ, прїиде въ і^ё^дею ча'ющи гра'дъ е^л#линомъ ѓ^бита'нїе сътвори'ти,
|
συναθροίσας περὶ τὰς ὀκτὼ μυριάδας καὶ τὴν ἵππον πᾶσαν, παρεγένετο ἐπὶ τοὺς ᾿Ιουδαίους λογιζόμενος τὴν μὲν πόλιν ῞Ελλησιν οἰκητήριον ποιήσειν,
|
|
3
|
3
|
|
хра'м# же сребро даненъ сътвори'ти ја%коже и^ про'чїихъ ја%ꙁы'къ ка'пища, и^ по вся` лњта пременяти нача'ло жре'чества,
|
τὸ δὲ ἱερὸν ἀργυρολόγητον, καθὼς τὰ λοιπὰ τῶν ἐθνῶν τεμένη, πρατὴν δὲ τὴν ἀρχιερωσύνην κατ᾿ ἔτος ποιήσειν,
|
|
4
|
4
|
|
ника'коже помышля'я бж~їю держа'вђ, н^о ё^пова'я тма'мъ пњшецъ и^ в тисящахъ ко'нникъ, и^ въ п~, сло'новъ.
|
οὐδαμῶς ἐπιλογιζόμενος τὸ τοῦ Θεοῦ κράτος, πεφρενωμένος δὲ ταῖς μυριάσι τῶν πεζῶν καὶ ταῖς χιλιάσι τῶν ἱππέων καὶ τοῖς ἐλέφασι τοῖς ὀγδοήκοντα.
|
|
5
|
5
|
|
въшеD въ і^ё^де'ю и^ приближи'ся къ веџсђсђ сђщемђ в# тњснњ сᲄра'нњ, і^ерsлима же эTстоя'ше ја%ко ста'дей пять, и^ сїе ѓ^скорбля'ше.
|
εἰσελθὼν δὲ εἰς τὴν ᾿Ιουδαίαν καὶ συνεγγίσας Βαιθσούρᾳ, ὄντι μὲν ἐρυμνῷ χωρίῳ, ἀπὸ δὲ ῾Ιεροσολύμων ἀπέχοντι ὡσεὶ σταδίους πέντε, τοῦτο ἔθλιβεν.
|
|
6
|
6
|
|
ја%коже поꙁна мак#кавеи і^ и'же с ни'мъ ратђ'юща е^готверды'ня. съ пла'чеM и^ слеꙁа'ми моля'хђ га съ всњмъ наро'домъ бл~гаго а^гг~ла посла'ти къ сп~сенїю і^и^л~я”
|
ὡς δὲ μετέλαβον οἱ περὶ τὸν Μακκαβαῖον πολιορκοῦντα αὐτὸν τὰ ὀχυρώματα, μετ᾿ ὀδυρμῶν καὶ δακρύων ἱκέτευον σὺν τοῖς ὄχλοις τὸν Κύριον ἀγαθὸν ἄγγελον ἀποστεῖλαι πρὸς σωτηρίαν τῷ ᾿Ισραήλ.
|
|
7
|
7
|
|
Сам# же мак#кавеи вꙁя` ѓ^рђж'їе первње про'чиX ё^тверди вкђпњ съ собо'ю бњдђ поDя'ти, помощи браᲄїи свое'и. вкђпњ же съ ё^се'рдїемъ ё^стреми'шася и^зы'ити иZ ерsлима,
|
αὐτὸς δὲ πρῶτος ὁ Μακκαβαῖος ἀναλαβὼν τὰ ὅπλα προετρέψατο τοὺς ἄλλους, ἅμα αὐτῷ διακινδυνεύοντας ἐπιβοηθεῖν τοῖς ἀδελφοῖς αὐτῶν· ὁμοῦ δὲ καὶ προθύμως ἐξώρμησαν.
|
|
8
|
8
|
|
ја^ви'ся преDводя` иX ко'н#никъ въ ѓ^де'жDи бњ'лњ, въѓ^рђженᲆ въ ꙁла'то храбръствђя”
|
αὐτόθι δὲ καὶ πρὸς τοῖς ῾Ιεροσολύμοις ὄντων, ἐφάνη προηγούμενος αὐτῶν ἔφιππος ἐν λευκῇ ἐσθῆτι, πανοπλίαν χρυσῆν κραδαίνων.
|
|
9
|
9
|
|
Въкђпњ же вс^и блsвиша млsрдаго г~а. и^ воZмого'ша дш~ами, не ᲄо'чїю чл~къ н^о и^ ѕвњреи лютњ'ише, и^ стњ'ны желњзны съкрђша'ти сђще гото'ви
|
ὁμοῦ δὲ πάντες εὐλόγησαν τὸν ἐλεήμονα Θεὸν καὶ ἐπερρώσθησαν ταῖς ψυχαῖς, οὐ μόνον ἀνθρώπους ἀλλὰ καὶ θῆρας τοὺς ἀγριωτάτους καὶ σιδηρᾶ τείχη τιτρώσκειν ὄντες ἕτοιμοι,
|
|
10
|
10
|
|
и^дя'хђ въ ё^тва'ре, съ нб~си и^мњ'ющи гн~ю млsть съпоборствђ'ющђ и^мъ.
|
προῆγον ἐν διασκευῇ τὸν ἀπ᾿ οὐρανοῦ σύμμαχον ἔχοντες, ἐλεήσαντος αὐτοὺς τοῦ Κυρίου.
|
|
11
|
11
|
|
л#воѓ%браꙁно же ё^стремльшеся на сђпоста'ты. простро'ша эT ни'хъ Wа~і, пњшеw и^ ко'нникъ Wа~ и^ ѕ~ со'тъ,
|
λεοντηδὸν δὲ ἐντινάξαντες εἰς τοὺς πολεμίους κατέστρωσαν αὐτοὺς χιλίους πρὸς τοῖς μυρίοις, ἱππεῖς δὲ ἑξακοσίους πρὸς τοῖς χιλίοις· τοὺς δὲ πάντας ἠνάγκασαν φυγεῖν.
|
|
12
|
12
|
|
всњхъ же понђди'ша бњжа'ти. мно'ѕи же эT ниX ја%звенїи на'ѕи ё^цњлњша, и^ саM же лисїя стђдно бњжащи ё^иде”
|
οἱ πλείονες δὲ αὐτῶν τραυματίαι γυμνοὶ διεσώθησαν, καὶ αὐτὸς δὲ ὁ Λυσίας αἰσχρῶς φεύγων διεσώθη.
|
|
13
|
13
|
|
Не беꙁђма же сы'и внятъ бы'вшее на'нь пораже'нїе. и^ ё^раꙁђмњ непобњднымъ бы'ти е^вреѓ^мъ. вс^емогђщеи бж~їеи помощи съпоборъствђ'ющи и^мъ, посла` к ни'мъ
|
οὐκ ἄνους δὲ ὑπάρχων, πρὸς ἑαυτὸν ἀντιβάλλων τὸ γεγονὸς περὶ ἑαυτὸν ἐλάσσωμα καὶ συννοήσας ἀνικήτους εἶναι τοὺς ῾Εβραίους, τοῦ πάντα δυναμένου Θεοῦ συμμαχοῦντος αὐτοῖς, προσαποστείλας
|
|
14
|
14
|
|
совњтђя смири'тися ѓ^ всњхъ правеDныхъ, ја%ко и^ цр~я ё^вњща'ти и^ понђди'ти дрђ'га иM бы'ти”
|
ἔπεισε συλλύσεσθαι ἐπὶ πᾶσι τοῖς δικαίοις, καὶ διότι καὶ τὸν βασιλέα πείσειν φίλον αὐτοῖς ἀναγκάζειν γενέσθαι.
|
|
15
|
15
|
|
И$ꙁво'ли же маккаве'и ѓ^ всњхъ ѓ^ ниX же моли полеꙁная радя” Є$ли'ка б^о мак#каве'и въꙁдаде лисїю написђя ѓ^ і^ё^де'ѓхъ ѓ^ста'ви цр~ь.
|
ἐνέπνευσε δὲ ὁ Μακκαβαῖος ἐπὶ πᾶσιν, οἷς ὁ Λυσίας παρεκάλει, τοῦ συμφέροντος φροντίζων· ὅσα γὰρ ὁ Μακκαβαῖος ἐπέδωκε τῷ Λυσίᾳ διὰ γραπτῶν περὶ τῶν ᾿Ιουδαίων, συνεχώρησεν ὁ βασιλεύς.
|
|
16
|
16
|
|
бњша же писа'нїя і^ё^де'ѓмъ посла'нныя эT лисїя и^мђще ѓ%браꙁъ си'цев#” Лисїа, мно'жествђ і^ё^де'искђ ра'доватися.
|
ἦσαν γὰρ αἱ γεγραμμέναι τοῖς ᾿Ιουδαίοις ἐπιστολαί, παρὰ μὲν Λυσίου περιέχουσαι τὸν τρόπον τοῦτον· «Λυσίας τῷ πλήθει τῶν ᾿Ιουδαίων χαίρειν.
|
|
17
|
17
|
|
і^ѓ^а'ннъ и^ а^вессало'мъ, и^же посла'ни сђть эT ваs да'ющи писа'нїя проша'хђ эTвњта ѓ^ нихъ наꙁнамена'ннаго”
|
᾿Ιωάννης καὶ ᾿Αβεσσαλὼμ οἱ πεμφθέντες παρ᾿ ὑμῶν, ἐπιδόντες τὸν ὑπογεγραμμένον χρηματισμόν, ἠξίουν περὶ τῶν δι᾿ αὐτοῦ σημαινομένων.
|
|
18
|
18
|
|
е^ли'ка же ё^бо подоба'ше цр~ю принести и^ꙁвњстиX. и^ ја%же б^њ въспрїята эTпђсти.
|
ὅσα μὲν οὖν ἔδει καὶ τῷ βασιλεῖ πρσενεχθῆναι, διεσάφησα· ἃ δὲ ἦν ἐνδεχόμενα, συνεχώρησεν.
|
|
19
|
19
|
|
а^ще б^о въ ве'щеX бл~гораꙁђмїе съблюдете и^ въ про'чїе и^скђшђся пови'ненъ вамъ бл~гихъ бы'ти.
|
ἐὰν μὲν οὖν συντηρήσητε τὴν εἰς τὰ πράγματα εὔνοιαν, καὶ εἰς τὸ λοιπὸν πειράσομαι παραίτιος ὑμῖν ἀγαθῶν γενέσθαι.
|
|
20
|
20
|
|
ѓ^ сиX же по ча'сти ꙁаповњдаю си'мᲆ, і^ и'же эT мене посла'ни сђть побесњдовати с ва'ми,
|
ὑπὲρ δὲ τῶν κατὰ μέρος ἐντέταλμαι τούτοις τε καὶ τοῖς παρ᾿ ἐμοῦ διαλεχθῆναι ὑμῖν.
|
|
21
|
21
|
|
здравъствђ'ите” Лњта рм~и, мsца диѓ^скори дн~я к~д”
|
ἔρρωσθε. ἔτους ἑκατοστοῦ τεσσαρακοστοῦ ὀγδόου, Διοσκορινθίου τετράδι καὶ εἰκάδι».
|
|
22
|
22
|
|
Црsка же посланїя съдержа'шеся си'це” Цр~ь а^нтїѓX, лисїи бра'тђ ра'доватися,
|
῾Η δὲ τοῦ βασιλέως ἐπιστολὴ περιεῖχεν οὕτως· «Βασιλεὺς ᾿Αντίοχος τῷ ἀδελφῷ Λυσίᾳ χαίρειν.
|
|
23
|
23
|
|
эTц~ђ нашемђ въ боги премњншђся, хотящђ и^же въ цр~ьствїи сђщихъ несмяте'нныX бы'ти, къ своинстве'номђ прилњжа'нїю.
|
τοῦ πατρὸς ἡμῶν εἰς θεοὺς μεταστάντος, βουλόμενοι τοὺς ἐκ τῆς βασιλείας ἀταράχους ὄντας γενέσθαι πρὸς τὴν τῶν ἰδίων ἐπιμέλειαν,
|
|
24
|
24
|
|
слы'шахомъ і^ё^де'и не бл~говолящихъ эTц~а мое^го повелњнїи е^же премᲇни'тися на е^л#лин#скїа ꙁако'ны. н^о и^ꙁволяюT держа'ти своя ꙁа'повњди. и^ моле'нїа ради дарђются и^мъ ꙁако'ны и^хъ.
|
ἀκηκοότες τοὺς ᾿Ιουδαίους μὴ συνευδοκοῦντας τῇ τοῦ πατρὸς ἐπὶ τὰ ῾Ελληνικὰ μεταθέσει, ἀλλὰ τὴν ἑαυτῶν ἀγωγὴν αἱρετίζοντας καὶ διὰ τοῦτο ἀξιοῦντας συγχωρηθῆναι αὐτοῖς τὰ νόμιμα αὐτῶν·
|
|
25
|
25
|
|
хотящи же и^ сїя ја^ꙁы'кђ бес мяте'нїа бы'ти, сђди'хомъ тогда и^мъ хра'м# съꙁда'ти, и держа'тися по прароди'тельскомђ и^хъ ꙁако'нђ”
|
αἱρούμενοι οὖν καὶ τοῦτο τὸ ἔθνος ἐκτὸς ταραχῆς εἶναι, κρίνομεν τό τε ἱερὸν αὐτοῖς ἀποκατασταθῆναι καὶ πολιτεύεσθαι κατὰ τὰ ἐπὶ τῶν προγόνων αὐτῶν ἔθη.
|
|
26
|
26
|
|
Бл~го ё^бо сътвори'ши аще послеши к ни'мъ и^ десни'цђ даси. ја%ко да поꙁна'вши наше прои^ꙁоле'нїе бл~годђшни бђ'дђт#, и^ любе'ꙁни пребђ'дђтъ къ на'шемђ ꙁастђпле'нїю”
|
εὖ οὖν ποιήσεις διαπεμψάμενος πρὸς αὐτοὺς καὶ δοὺς δεξιάς, ὅπως εἰδότες τὴν ἡμετέραν προαίρεσιν εὔθυμοί τε ὦσι καὶ ἡδέως διαγίνωνται πρὸς τὴν τῶν ἰδίων ἀντίληψιν».
|
|
27
|
27
|
|
Къ і^ё^де'ѓмъ же црsка посланїя си'цева бњ” Цр~ь а^нтїѓX ста'рцемъ і^ё^де'искимъ и^ про'чимъ і^ё^де'ѓмъ ра'доватися.
|
Πρὸς δὲ τὸ ἔθνος ἡ τοῦ βασιλέως ἐπιστολὴ τοιαύτη ἦν· «Βασιλεὺς ᾿Αντίοχος τῇ γερουσίᾳ τῶν ᾿Ιουδαίων καὶ τοῖς ἄλλοις ᾿Ιουδαίοις χαίρειν.
|
|
28
|
28
|
|
а^ще ꙁдраvствђете да бђ'детъ ја%коже хо'щемъ, и^ сами же ꙁдравствђемъ”
|
εἰ ἔρρωσθε, εἴη ἂν ὡς βουλόμεθα· καὶ αὐτοὶ δὲ ὑγιαίνομεν.
|
|
29
|
29
|
|
и^з#ја^ви наM менелаи, хотњсте эTшеDши ваM бы'ти съ нашими.
|
ἐνεφάνισεν ἡμῖν ὁ Μενέλαος βούλεσθαι κατελθόντας ὑμᾶς γίνεσθαι πρὸς τοῖς ἰδίοις.
|
|
30
|
30
|
|
эTходя'щимъ ё^бо да'же до дн~е, л~, мsца ћанџїя дади'м же десни'цђ беꙁбояꙁни
|
τοῖς οὖν καταπορευομένοις μέχρι τριακάδος Ξανθικοῦ ὑπάρξει δεξιὰ μετὰ τῆς ἀδείας
|
|
31
|
31
|
|
бы'ти і^ё^де'ѓмъ свои^ми расхо'ды и^ ꙁако'ны ја%ко и^ преже. и^ ни е^ді'нъ и^хъ ни пое^ді'номђ ѓ%браꙁђ стђжитъ ѓ^ нераꙁђмњнихъ”
|
χρῆσθαι τοὺς ᾿Ιουδαίους τοῖς ἑαυτῶν δαπανήμασι καὶ νόμοις, καθὰ καὶ τὸ πρότερον, καὶ οὐδεὶς αὐτῶν κατ᾿ οὐδένα τρόπον παρενοχληθήσεται περὶ τῶν ἠγνοημένων.
|
|
32
|
32
|
|
Посла'хомъ же и^ менела'а ё^тњша'юща ваs
|
πέπομφα δὲ καὶ τὸν Μενέλαον παρακαλέσοντα ὑμᾶς.
|
|
33
|
33
|
|
ꙁрдавъствђите” Лњта, рм~и. ћанџїа мsца е~і дн~я
|
ἔρρωσθε. ἔτους ἑκατοστοῦ τεσσαρακοστοῦ ὀγδόου, Ξανθικοῦ πέμπτῃ καὶ δεκάτῃ».
|
|
34
|
34
|
|
посла'ша же и^ ри'мляне к ниM посланїе и^мᲇющи си'це” Ки'ндъ меMмїискїи, и^ ти'тъ манїискїи, ста'рцы риMстїи лю'демъ і^ё^де'искимъ ра'доватися”
|
῎Επεμψαν δὲ καὶ οἱ Ρωμαῖοι πρὸς αὐτοὺς ἐπιστολὴν ἔχουσαν οὕτως· «Κόϊντος Μέμμιος, Τίτος Μάνλιος, πρεσβῦται Ρωμαίων, τῷ δήμῳ τῶν ᾿Ιουδαίων χαίρειν.
|
|
35
|
35
|
|
ѓ^ нихъ же лисїя сроDникъ цр~евъ эTпђсти вамъ, и^ м^ы събл~говоля'емъ
|
ὑπὲρ ὧν Λυσίας ὁ συγγενὴς τοῦ βασιλέως συνεχώρησεν ὑμῖν, καὶ ἡμεῖς συνευδοκοῦμεν.
|
|
36
|
36
|
|
ја%же сђди цр~ю эTвњща'ти, скорње посли'те кого съꙁира'ти ѓ^ сихъ, да поста'вимъ ја%коже подоба'етъ вамъ” Мы б^о и^демъ ко а^нтїѓхїи.
|
ἃ δὲ ἔκρινε προσανενεχθῆναι τῷ βασιλεῖ, πέμψατέ τινα παραχρῆμα ἐπισκεψάμενοι περὶ τούτων, ἵνα ἐκθῶμεν ὡς καθήκει ὑμῖν· ἡμεῖς γὰρ προσάγομεν πρὸς ᾿Αντιόχειαν.
|
|
37
|
37
|
|
сего ради ё^скори'те и^ посли'те нњ'кои^хᲆ да и^ мы ё^вњмы кое^я е^сте во'ля,
|
διὸ σπεύσατε καὶ πέμψατέ τινας, ὅπως καὶ ἡμεῖς ἐπιγνῶμεν ὁποίας ἐστὲ γνώμης.
|
|
38
|
38
|
|
ꙁдравъствђ'ите” Лњта рм~и, е~і дн~я мsца ћанџїя”
|
ὑγιαίνετε. ἔτους ἑκατοστοῦ τεσσαρακοστοῦ, Ξανθικοῦ πέμπτῃ καὶ δεκάτῃ».
|
|
Глvа, в~і”
|
Κεφάλαιο 12
|
|
1
|
1
|
|
Бы'вшимъ же ꙁавњтомъ сиM, лисїя эTи^де къ цр~ю” Іёде'и же ѓ^ ꙁемле тяжа'нїю бы'ша”
|
ΓΕΝΟΜΕΝΩΝ τῶν συνθηκῶν τούτων, ὁ μὲν Λυσίας ἀπῄει πρὸς τὸν βασιλέα, οἱ δὲ ᾿Ιουδαῖοι περὶ τὴν γεωργίαν ἐγίνοντο.
|
|
2
|
2
|
|
ѓ^ста'вшимъ же по мњстом# вое^во'даM, тимоџеи и^ а^пол#лонїи сн~ъ генеѓ^в#, е^ще же и^е^рони'мъ и^ димофо'нъ, к си'м же и^ никано'ръ кљ=прїа'рхъ, не ѓ^ставля'хђ и^хъ бл~гостояти и^ ја%же въ молча'нїю бы'ти”
|
τῶν δὲ κατὰ τόπον στρατηγῶν Τιμόθεος καὶ ᾿Απολλώνιος ὁ τοῦ Γενναίους, ἔτι δὲ ῾Ιερώνυμος καὶ Δημοφῶν, πρὸς δὲ τούτοις Νικάνωρ ὁ Κυπριάρχης οὐκ εἴων αὐτοὺς εὐσταθεῖς καὶ τὰ τῆς ἡσυχίας ἄγειν.
|
|
3
|
3
|
|
И$ѓ^п#пїане же толи'ко сътвори'ша нече'стїе. моли'ша і^ё^де'и с ни'ми живђщих#, вни'ти въ прDеставленыя эT нихъ ладїи съ жена'ми и^ ча'ды, ја%ко ни еді'нњи вра'ждњ межDђ и^ми настоя'щи,
|
᾿Ιοππῖται δὲ τηλικοῦτο συνετέλεσαν τὸ δυσσέβημα· παρακαλέσαντες τοὺς σὺν αὐτοῖς οἰκοῦντας ᾿Ιουδαίους ἐμβῆναι εἰς τὰ παρασταθέντα ὑπ᾿ αὐτῶν σκάφη σὺν γυναιξὶ καὶ τέκνοις ὡς μηδεμιᾶς ἐνεστώσης πρὸς αὐτοὺς δυσμενείας,
|
|
4
|
4
|
|
по ѓ%бщђ б^о повеленїю грDаскђ. и^ сїя въспрїя'вши и^мъ ја%ко въ ми'ръ хотя'ще, ничтоже прозрњвше хотящихъ. эTве'ꙁши и^хъ погрђꙁи'ша бо'ле двђ соT”
|
κατὰ δὲ τὸ κοινὸν τῆς πόλεως ψήφισμα, καὶ τούτων ἐπιδεξαμένων ὡς ἂν εἰρηνεύειν θελόντων καὶ μηδὲν ὕποπτον ἐχόντων, ἐπαναχθέντας αὐτοὺς ἐβύθισαν ὄντας οὐκ ἔλαττον τῶν διακοσίων.
|
|
5
|
5
|
|
Поꙁна же і^ё'да бы'вшђю на сроDники своя поги'бель, въꙁвњсти мђжемъ и^же с ниM, и^ приꙁыва'я пра'веднаго сђдїю б~а.
|
μεταλαβὼν δὲ ᾿Ιούδας τὴν γεγονυῖαν εἰς τοὺς ὁμοεθνεῖς ὠμότητα, παραγγείλας τοῖς περὶ αὐτὸν ἀνδράσι
|
|
6
|
6
|
|
прїиде къ скверноё^бїицаM бра'тїи еh. и^ присᲄа'нища но'щїю пожже, и^ ла'дїа попали. і^ и^збњгшихъ же эT ѓ^гня` ꙁакла`.
|
καὶ ἐπικαλεσάμενος τὸν δίκαιον κριτὴν Θεόν, παρεγένετο ἐπὶ τοὺς μιαιοφόνους τῶν ἀδελφῶν· καὶ τὸν μὲν λιμένα νύκτωρ ἐνέπρησε καὶ τὰ σκάφη κατέφλεξε, τοὺς δὲ ἐκεῖ συμφυγόντας ἐξεκέντησε.
|
|
7
|
7
|
|
стра'нњ же ꙁаклю'чшися эTи^де. ја%коже па'ки прїиде и^ всњхъ и^ѓpпїя'нъ и^ско'рени и^ гража'нъство”
|
τοῦ δὲ χωρίου συγκλεισθέντος, ἀνέλυσεν ὡς πάλιν ἥξων καὶ τὸ σύμπαν τῶν ᾿Ιοππιτῶν ἐκριζῶσαι πολίτευμα.
|
|
8
|
8
|
|
Съраꙁђмњ же и^ ѓ^ и^же въ а^мнїи живђщимъ і^ё^де'ѓмъ симъ ѓ%бразомъ сътвори'ти хотя'щихъ,
|
μεταλαβὼν δὲ καὶ τοὺς ἐν ᾿Ιαμνείᾳ τὸν αὐτὸν ἐπιτελεῖν βουλομένους τρόπον τοῖς παροικοῦσιν ᾿Ιουδαίοις,
|
|
9
|
9
|
|
и^ а^мни'теn но'щїю ја%тъ и^ зажже приста'нище съ столпомъ, ја%коже ја^ви'тися заряM ѓ^гня` въ і^ерsлимњ ста'дїи сђщи, см~”
|
καὶ τοῖς ᾿Ιαμνίταις νυκτὸς ἐπιβαλὼν ὑφῆψε τὸν λιμένα σὺν τῷ στόλῳ, ὥστε φαίνεσθαι τὰς αὐγὰς τοῦ φέγγους εἰς τὰ ῾Ιεροσόλυμα, σταδίων ὄντων διακοσίων τεσσαράκοντα.
|
|
10
|
10
|
|
эTтђ'дђ же эTшеDшимъ џ~ ста'дїи, пђть творя'хђ на тимоџея” Срњтошася с ниM аравя'не множае, Wе~ мђжїи, и^ конникъ, е~ сTо.
|
᾿Εκεῖθεν δὲ ἀποσπασθέντων σταδίους ἐννέα, ποιουμένων τὴν πορείαν ἐπὶ τὸν Τιμόθεον, προσέβαλον ῎Αραβες αὐτῷ οὐκ ἐλάττους τῶν πεντακισχιλίων, ἱππεῖς δὲ πεντακόσιοι.
|
|
11
|
11
|
|
е^гда же браn ѕњлотворя'шеся. и^ по'моu бж~їя преспњяше ја%же ѓ^ і^ё^дњ. прочїи а^равя'не ѓ^долњни, проша'хђ эT і^ё'ды десницђ себњ да'ти, ѓ^бњща'юще па'стве да'тися. и^ въ прочихъ пользевати иX”
|
γενομένης δὲ καρτερᾶς μάχης καὶ τῶν περὶ τὸν ᾿Ιούδαν διὰ τὴν παρὰ τοῦ Θεοῦ βοήθειαν εὐημερησάντων, ἐλαττωθέντες οἱ νομάδες ῎Αραβες ἠξίουν δοῦναι τὸν ᾿Ιούδαν δεξιὰν αὐτοῖς, ὑπισχνούμενοι καὶ βοσκήματα δώσειν καὶ ἐν τοῖς λοιποῖς ὠφελήσειν αὐτούς.
|
|
12
|
12
|
|
і^ё'да же съразђмњ ја%ко и%стинно въ мно'гихъ иX ключи'мыхъ ѓ^бњща ми'ръ да'ти иM. вꙁя'вши же десни'цђ эTи^доша въ странђ свою`”
|
᾿Ιούδας δὲ ὑπολαβὼν ὡς ἀληθῶς ἐν πολλοῖς αὐτοὺς χρησίμους, ἐπεχώρησεν εἰρήνην ἄξειν πρὸς αὐτούς· καὶ λαβόντες δεξιὰς εἰς τὰς σκηνὰς αὐτῶν ἐχωρίσθησαν.
|
|
13
|
13
|
|
Э$бъя' же и^ нњ'кои гра'дъ е^фирђньскъ твердъ и^ стњна'ми ѓ^гражден#, и^же эT все`смњшеныX ја%зы'къ ѓ^бита'шеся е^мђже и^мя каспинъ”
|
᾿Επέβαλε δὲ καὶ ἐπί τινα πόλιν γεφυροῦν ὀχυρὰν καὶ τείχεσι περιπεφραγμένην καὶ παμμειγέσιν ἔθνεσι κατοικουμένην, ὄνομα δὲ Κάσπιν.
|
|
14
|
14
|
|
Сђщїи же внђтри надњ'ющеся на крњпосᲄь стnњ и^ ё^готова'нїе бра'шенъ. беZбоя^зненотворяхђ і^ё'де прокля'тїе и^ хђленїе гл~ющии ја%же не подоба'етъ”
|
οἱ δ᾿ ἔνδον πεποιθότες τῇ τῶν τειχέων ἐρυμνότητι τῇ τε τῶν βρωμάτων παραθέσει, ἀναγωγότερον ἐχρῶντο τοῖς περὶ τὸν ᾿Ιούδαν λοιδοροῦντες καὶ προσέτι βλασφημοῦντες καὶ λαλοῦντες ἃ μὴ θέμις.
|
|
15
|
15
|
|
Сђщїи же съ і^ё'дою призыва'юще вели'каго нача'лника мира. и^же безъ ѓ%вновъ и^ миха'ническихъ а^рган#, вᲆ времена і^сђса раздрђши е^рихо'нъ” Нападо'ша ѕвњроѓ%бразно стенњ
|
οἱ δὲ περὶ τὸν ᾿Ιούδαν ἐπικαλεσάμενοι τὸν μέγαν τοῦ κόσμου δυνάστην, τὸν ἄτερ κριῶν καὶ μηχανῶν ὀργανικῶν κατακρημνίσαντα τὴν ῾Ιεριχὼ κατὰ τοὺς ᾿Ιησοῦ χρόνους, ἐνέσεισαν θηριωδῶς τῷ τείχει.
|
|
16
|
16
|
|
и^ взя'ша граD бж~їимъ хотњнїемъ беꙁ#числена закланїя сътвори'ша” ја%коже прилњжа'щемђ приста'нищђ широта и^мђщи ста'дїи дв^њ, і^ ё^бїеныхъ кро'ви и^сполнена ја^ви'ся.
|
καταλαβόμενοί τε τὴν πόλιν τῇ τοῦ Θεοῦ θελήσει, ἀμυθήτους ἐποιήσαντο σφαγάς, ὥστε τὴν παρακειμένην λίμνην, τὸ πλάτος ἔχουσαν σταδίων δύο, κατάρρυτον αἵματι πεπληρωμένην φαίνεσθαι.
|
|
17
|
17
|
|
эTтђдђ эTи^до'ша сᲄа'дїи, з~ соT и^ н~, и^ прїидо'ша в хара'кђ къ гл~емымъ тђвїиномъ і^ёде'ѓмъ”
|
᾿Εκεῖθεν δὲ ἀποσπάσαντες σταδίους ἑπτακοσίους πεντήκοντα διήνυσαν εἰς τὸν Χάρακα πρὸς τοὺς λεγομένους Τουβιήνους ᾿Ιουδαίους.
|
|
18
|
18
|
|
И$ тимоџе'я же въ мњстехъ не ја%ша. н^и е^ді'но же дњло съвръшивъ възвратися. ѓ^ставльше стра'жђ въ нњкое^мъ мњсте ѕњлотвердњ.
|
καὶ Τιμόθεον μὲν ἐπὶ τῶν τόπων οὐ κατέλαβον, ἄπρακτόν τε ἀπὸ τῶν τόπων ἐκλελυκότα, καταλελοιπότα δὲ φρουρὰν ἔν τινι τόπῳ καὶ μάλα ὀχυράν.
|
|
19
|
19
|
|
досиџе'и же и^ съсипа'тръ и^же бњхђ вое^воды съ мак#каве'ѓм#, и^зшедше погђби'ша эT тимоџе'я ѓ^ста'вшихъ въ ᲄверды'ни боле Wі~ мђжїи.
|
Δοσίθεος δὲ καὶ Σωσίπατρος τῶν περὶ τὸν Μακκαβαῖον ἡγεμόνων ἐξοδεύσαντες ἀπώλεσαν τοὺς ὑπὸ Τιμοθέου καταλειφθέντας ἐν τῷ ὀχυρώματι πλείους τῶν μυρίων ἀνδρῶν.
|
|
20
|
20
|
|
и^ мак#каве'и же въчини во'я своя и^ поста'ви и^хъ по'лкъ противђ поlка. и^ на ᲄимоџе'я пои'де и^мњ'ющи съ собо'ю, р~к пњшецъ, ко'нникъ же, Wв~ и е~ соT.
|
ὁ δὲ Μακκαβαῖος διατάξας τὴν ἑαυτοῦ στρατιὰν σπειρηδόν, κατέστησεν αὐτοὺς ἐπὶ τῶν σπειρῶν καὶ ἐπὶ τὸν Τιμόθεον ὥρμησεν ἔχοντα περὶ αὐτὸν μυριάδας δώδεκα πεζῶν, ἱππεῖς δὲ χιλίους πρὸς τοῖς πεντακοσίοις.
|
|
21
|
21
|
|
поꙁна' же тимоџе'и прише'ствїе і^ё'дино, повелњ же'ны и^ дњти и^ про'чая ё^готованїя въвести` въ тверды'ню нарица'емђю карнїю. б^њ б^о непобори'мо и^ въсходђ невозмо'жно мњста ради тњсноты`”
|
τὴν δὲ ἔφοδον μεταλαβὼν ᾿Ιούδα, ὁ Τιμόθεος προσεξαπέστειλε τὰς γυναῖκας καὶ τὰ τέκνα καὶ τὴν ἄλλην ἀποσκευὴν εἰς τὸ λεγόμενον Καρνίον· ἦν γὰρ δυσπολιόρκητον καὶ δυσπρόσιτον τὸ χωρίον διὰ τὴν τῶν πάντων τῶν τόπων στενότητα.
|
|
22
|
22
|
|
Є$гда' же по'лкъ і^ё'дыn прьвыи ја^ви'ся, и^ бысть ё%жасъ на сђпоста'ты эT вс^еви'дящаго сᲄрахA бж~їя, и^ въ бњгъство ё^стремишася е^ді'нъ эT дрђга'го. ја%ко множицею эT своиX ё^стра'шатися, и^ ѓ^рђжїи свои^ми ё^да'рени ѓ^слабляхђся
|
ἐπιφανείσης δὲ τῆς ᾿Ιούδα σπείρας πρώτης καὶ γενομένου δέους ἐπὶ τοὺς πολεμίους, φόβου τε ἐκ τῆς τοῦ πάντα ἐφορῶντος ἐπιφανείας γενομένου ἐπ᾿ αὐτούς, εἰς φυγὴν ὥρμησαν ἄλλος ἀλλαχῇ φερόμενος, ὥστε πολλάκις ὑπὸ τῶν ἰδίων βλάπτεσθαι καὶ ταῖς τῶν ξιφῶν ἀκμαῖς ἀναπείρεσθαι.
|
|
23
|
23
|
|
Творя'ше же і^ё'да гоненїе прилњжно ё^бива'юще иноплеме'нникъ, и^ простре эT нихъ Wл~, мђжїи.
|
ἐποιεῖτο δὲ τὸν διωγμὸν εὐτονώτερον ᾿Ιούδας συγκεντῶν τοὺς ἀλιτηρίους διέφθειρέ τε εἰς μυριάδας τρεῖς ἀνδρῶν.
|
|
24
|
24
|
|
сам же тимоџе'и впаде въ странђ` досиџе'я и^ сосипа'тра, и^ многомъ моле'нїемᲆ моля'ше да жи'въ эTпђ'стится. зане` мно'гихъ ё^бо сро'дники и^ нњкоиX бра'тїю и^мњя'ше. и^ си'хъ ѓ%бесловесити слђчится, а^ще ё^мретъ.
|
αὐτὸς δὲ ὁ Τιμόθεος ἐμπεσὼν τοῖς περὶ τὸν Δοσίθεον καὶ Σωσίπατρον, ἠξίου μετὰ πολλῆς γοητείας ἐξαφεῖναι σῷον αὐτὸν διὰ τὸ πλειόνων μὲν γονεῖς, ὧν δὲ ἀδελφοὺς ἔχειν καὶ τούτους ἀλογηθῆναι συμβήσεται, εἰ ἀποθάνοι.
|
|
25
|
25
|
|
вњрђющим же и^мъ мно'гихъ проше'нїи здра'ва е^го пђсти'ша бра'тїи раd сп~сенїя.
|
πιστώσαντος δὲ αὐτοῦ διὰ πλειόνων τὸν ὁρισμὸν ἀποκαταστήσειν τούτους ἀπημάντους, ἀπέλυσαν αὐτὸν ἕνεκα τῆς τῶν ἀδελφῶν σωτηρίας.
|
|
26
|
26
|
|
и^ꙁы'иде мак#каве'и въ карнїю и^ въ таргатїю и^ ё^би`, Wк~е”
|
᾿Εξελθὼν δὲ ἐπὶ τὸ Καρνίον καὶ τὸ ᾿Αταργατεῖον κατέσφαξε μυριάδας σωμάτων δύο καὶ πεντακισχιλίους.
|
|
27
|
27
|
|
ПосиX же погђбле'нїю, ѓ^брати і^ё^да во'и на е^фро'нъ граD твердъ, в неMже живя'ше лисїя и^ мно'жество ра'зныX ја^зы'къ. ю%ноша же си'лнїи стоя'ще предъ стњна'ми крњпко браня'хђ” в неM же бњхђ а^ргани, и^ прочїи во'искїи ѓ^рђжїя.
|
μετὰ δὲ τὴν τούτων τροπὴν καὶ ἀπώλειαν ἐπεστράτευσεν ᾿Ιούδας καὶ ἐπὶ ᾿Εφρὼν πόλιν ὀχυράν, ἐν ᾗ κατῴκει Λυσίας καὶ πάμφυλα πλήθη· νεανίαι δὲ πρὸ τῶν τειχῶν καθεστῶτες ρωμαλέοι ἀπεμάχοντο εὐρώστως, ἔνθα δὲ ὀργάνων καὶ βελῶν πολλαὶ παραθέσεις ὑπῆρχον
|
|
28
|
28
|
|
приꙁва'вше же си'лнаго съ дръжа'вою съкрђша'ющаго ра'тныхъ си'лы, взяша же градъ поD рђкђ. и^ ё^би'ша и^же внђтрь Wк~е.
|
ἐπικαλεσάμενοι δὲ τὸν Δυνάστην τὸν μετὰ κράτους συντρίβοντα τὰς τῶν πολεμίων ἀλκάς, ἔλαβον τὴν πόλιν ὑποχείριον καὶ κατέστρωσαν τῶν ἔνδον εἰς μυριάδας δύο καὶ πεντακισχιλίους.
|
|
29
|
29
|
|
и^ эTшеDше эTтђдђ и^ ё^сᲄреми'шася на скиgск# градъ, эTстоящъ эT і^ерsлима ста'деи х~”
|
ἀναζεύξαντες δὲ ἐκεῖθεν ὥρμησαν ἐπὶ Σκυθῶν πόλιν ἀπέχουσαν ἀπὸ ῾Ιεροσολύμων σταδίους ἐξακοσίους.
|
|
30
|
30
|
|
Свњдњтельсᲄвова'вшиM же живђщимъ та'мо і^ё^деѓ^мъ ѓ^ скиgскихъ гража'нехъ, ја%ко и^мњ'ютъ бл~гораꙁђмїе и^ въ вся дн~и и^ времена` неключимыя творя'хђ
|
ἀπομαρτυρησάντων δὲ τῶν ἐκεῖ κατοικούντων ᾿Ιουδαίων, ἣν οἱ Σκυθοπολῖται ἔσχον πρὸς αὐτοὺς εὔνοιαν καὶ ἐν τοῖς τῆς ἀτυχίας καιροῖς ἥμερον ἀπάντησιν ἐποιοῦντο.
|
|
31
|
31
|
|
бл~годаре'нїе и^мъ и^ ё^тᲇше'нїе. и въ прочїю поlꙁђ родђ бњша съ помощни. и^ прїидо'ша въ і^ерsлимъ дн~е великаго праꙁдника седми'цаM насᲄоја%щи.
|
εὐχαρηστήσαντες αὐτοῖς καὶ προσπαρακαλέσαντες καὶ εἰς τὰ λοιπὰ πρὸς τὸ γένος εὐμενεῖς εἶναι, παρεγένοντο εἰς ῾Ιεροσόλυμα τῆς τῶν ἑβδομάδων ἑορτῆς οὔσης ὑπογύου.
|
|
32
|
32
|
|
и^ по гл~емїи же пенди'костїи, и^доша проти'вђ горгїа страти'га и^дђме'иска”
|
Μετὰ δὲ τὴν λεγομένην Πεντηκοστὴν ὥρμησαν ἐπὶ Γοργίαν τὸν τῆς ᾿Ιδουμαίας στρατηγόν.
|
|
33
|
33
|
|
и^ꙁы'иде же с пњшцы трема ты'сящами, и^ ко'нникъ, у~.
|
ἐξῆλθε δὲ μετὰ πεζῶν τρισχιλίων, ἱππέων δὲ τετρακοσίων,
|
|
34
|
34
|
|
и^ сътвори'ша бра'нь и^ слђчи'ся па'сти маломъ эT і^ё^де'и.
|
καὶ παραταξαμένων συνέβη πεσεῖν ὀλίγους τῶν ᾿Ιουδαίων.
|
|
35
|
35
|
|
досиџе'и же нњкто эT вакино'ра ко'нниk мђжъ крњпокъ горгїю придержа'ше. ја%ть е^го за хлами'дђ и^ ведя'ше чsтно и^ хотя'ше нњкто эT ко'нникъ џракїиских#, притекъ ја^ти жива проклято'го горгїю и^ рамо рас#сњче, ё^бњжа' же горгїя въ мари'сђ.
|
Δοσίθεος δέ τις τῶν τοῦ Βακήνορος, ἔφιππος ἀνὴρ καὶ καρτερός, εἴχετο τοῦ Γοργίου καὶ λαβόμενος τῆς χλαμύδος ἦγεν αὐτὸν εὐρώστως καὶ βουλόμενος τὸν κατάρατον λαβεῖν ζωγρίαν, τῶν ἱππέων Θρακῶν τινος ἐπενεχθέντος αὐτῷ καὶ τὸν ὦμον καθελόντος διέφυγεν ὁ Γοργίας εἰς Μαρισά.
|
|
36
|
36
|
|
во'и же горъгїевы на мно'ѕњ браняхђся и^ ё^трђж#шеся. приꙁва` і^ё^да г~а помо'щникA и^ вое^во'дђ бра'ни быти.
|
τῶν δὲ περὶ τὸν ῎Εσδριν ἐπὶ πλεῖον μαχομένων καὶ κατακόπων ὄντων, ἐπικαλεσάμενος ὁ ᾿Ιούδας τὸν Κύριον σύμμαχον φανῆναι καὶ προοδηγὸν τοῦ πολέμου,
|
|
37
|
37
|
|
нача` гласоM эTч~ескимъ съ пњсньми и^ во'племъ въз#пи`, и^ нечая'нне на во'я горгїевы нападе.
|
καταρξάμενος τῇ πατρίῳ φωνῇ τὴν μεθ᾿ ὕμνων κραυγήν, ἀναβοήσας καὶ ἐνσείσας ἀπροσδοκήτως τοῖς περὶ τὸν Γοργίαν, τροπὴν αὐτῶν ἐποιήσατο.
|
|
38
|
38
|
|
і^ё^да же собра` во'и прїиде въ градъ ѓ^дола'мъ” И$ е^гда седмыи дн~ь прїиде по ѓ^бы'чаю ѓ^чище'нїя” в томъ мњсте сђбо'тђ сотвори'ша.
|
᾿Ιούδας δὲ ἀναλαβὼν τὸ στράτευμα ἦγεν εἰς ᾿Οδολλὰμ πόλιν· τῆς δὲ ἑβδομάδος ἐπιβαλλούσης, κατὰ τὸν ἐθισμὸν ἁγνισθέντες αὐτόθι τὸ σάββατον διήγαγον.
|
|
39
|
39
|
|
наё^трїи же прїиде съ свои^ми і^ё'да да телеса` простертыхъ возметъ и^ с роди'тели положитъ въ гробњхъ эTч~ескихъ”
|
τῇ δὲ ἐχομένῃ ἦλθον οἱ περὶ τὸν ᾿Ιούδαν καθ᾿ ὃν τρόπον τὸ τῆς χρείας ἐγεγόνει, τὰ τῶν προπεπτωκότων σώματα ἀνακομίσασθαι καὶ μετὰ τῶν συγγενῶν ἀποκαταστῆσαι εἰς τοὺς πατρῴους τάφους.
|
|
40
|
40
|
|
ѓ^брњто'ша же поD риꙁами ё^бїеныX эT даровъ и%дольскихъ, ѓ^ них же закоn запреща'ше і^ё^деѓM” Всњмъ же ја%вњ бысть ја%ко сея ради вины` падо'ша”
|
εὗρον δὲ ἑκάστου τῶν τεθνηκότων ὑπὸ τοὺς χιτῶνας ἱερώματα τῶν ἀπὸ ᾿Ιαμνείας εἰδώλων, ἀφ᾿ ὧν ὁ νόμος ἀπείργει τοὺς ᾿Ιουδαίους· τοῖς δὲ πᾶσι σαφὲς ἐγένετο διὰ τήνδε τὴν αἰτίαν τούσδε πεπτωκέναι.
|
|
41
|
41
|
|
Вс^и ё^бо блsвиша правыи сђдъ гн~ь ја^кота'ина соᲄвори` ја^влена.
|
πάντες οὖν εὐλογήσαντες τὰ τοῦ δικαιοκρίτου Κυρίου τοῦ τὰ κεκρυμμένα φανερὰ ποιοῦντος,
|
|
42
|
42
|
|
и^ къ моле'нїю ѓ^браᲄи'вшеся моли'ша да сътворе'ныи грњхъ не воспомяне'тся” І$ё'да же крњпча'ише моля'ше люди снабдњти себе беꙁъ грњха`, ѓ^чи'ма ви'дящи бы'в#шая грњхъ ради”
|
εἰς ἱκετείαν ἐτράπησαν ἀξιώσαντες τὸ γεγονὸς ἁμάρτημα τελείως ἐξαλειφθῆναι. ὁ δὲ γενναῖος ᾿Ιούδας παρεκάλεσε τὸ πλῆθος συντηρεῖν ἑαυτοὺς ἀναμαρτήτους εἶναι, ὑπ᾿ ὄψιν ἑωρακότας τὰ γεγονότα διὰ τὴν τῶν προπεπτωκότων ἁμαρτίαν.
|
|
43
|
43
|
|
И$ сътворъ эT мђжїи събра'нїе ё^тва'рїи ја%ко Wв~ дра'гмъ сребра`, и^ посла` въ іерsлиM принести` за грњхи мрт~выхъ жрътвђ. предобре и^ ё^годне творя` ѓ^ воскр~сенїи помишля'я”
|
ποιησάμενός τε κατ᾿ ἀνδραλογίαν κατασκευάσματα εἰς ἀργυρίου δραχμὰς δισχιλίας, ἀπέστειλεν εἰς ῾Ιεροσόλυμα προσαγαγεῖν περὶ ἁμαρτίας θυσίαν, πάνυ καλῶς καὶ ἀστείως πράττων ὑπὲρ ἀναστάσεως διαλογιζόμενος·
|
|
44
|
44
|
|
А$ще б^о паDшихъ въста'нїя не ча'етъ, на'ипаq ё^бо были` срамоты` ѓ^ мр~твыхъ моли'тися.
|
εἰ γὰρ μὴ τοὺς προπεπτωκότας ἀναστῆναι προσεδόκα, περισσὸν ἂν ἦν καὶ ληρῶδες ὑπὲρ νεκρῶν προσεύχεσθαι.
|
|
45
|
45
|
|
посемъ зря'и съ бл~гочестїемъ ё^сопшимъ добрњ'ишее эTло'женое бл~годаре'нїе, прпDбїе и^ бл~гочестїе и^ дары подаде`. эTню'дђже за ё^мръшихъ моле'нїе сътворь грњхи` ѓ^чисти'тъ”
|
εἶτ᾿ ἐμβλέπων τοῖς μετ᾿ εὐσεβείας κοιμωμένοις κάλλιστον ἀποκείμενον χαριστήριον, ὁσία καὶ εὐσεβὴς ἡ ἐπίνοια· ὅθεν περὶ τῶν τεθνηκότων τὸν ἐξιλασμὸν ἐποιήσαντο τῆς ἁμαρτίας ἀπολυθῆναι.
|
|
Глава`, г~і”
|
Κεφάλαιο 13
|
|
1
|
1
|
|
Лњта рм~џ, позна і^ё'да а^н#тїѓ'ха е^ё^па'тора прїити съ мно'жеством# на і^ё^де'ю,
|
Τῼ δὲ ἐνάτῳ καὶ τεσσαρακοστῷ καὶ ἑκατοστῷ ἔτει προσέπεσε τοῖς περὶ τὸν ᾿Ιούδαν ᾿Αντίοχον τὸν Εὐπάτορα παραγενέσθαι σὺν πλήθεσιν ἐπὶ τὴν ᾿Ιουδαίαν
|
|
2
|
2
|
|
и^ с ни'мᲆ лисїя приѓ^браZныи е^мђ и^ наD вещъми старњ'ишїи. кождо и^мђщи съ собо'ю си'лђ е%ллинъскђ пњшецъ р~і ти'сящъ, и^ ко'нникᲆ, Wе~ и^ т~, и^ слоновъ к~в, колесни'цъ с коса'ми т~”
|
καὶ σὺ αὐτῷ Λυσίαν τὸν ἐπίτροπον καὶ ἐπὶ τῶν πραγμάτων, ἕκαστον ἔχοντα δύναμιν ῾Ελληνικὴν πεζῶν μυριάδας ἕνδεκα καὶ ἱππεῖς πεντακισχιλίους τριακοσίους καὶ ἐλέφαντας εἰκοσιδύο, ἅρματα δὲ δρεπανηφόρα τριακόσια.
|
|
3
|
3
|
|
Смњси же ся тњмъ и^ менела'и, и^ съ вели'кою ле'стїю моля'ше а^нтїѓ'ха не ради эTч~ествђ сп~сенїя, мня'ся въ нача'льство поста'витися”
|
καὶ Μενέλαος δὲ συνέμειξεν αὐτοῖς καὶ παρεκάλει μετὰ πολλῆς εἰρωνείας τὸν ᾿Αντίοχον, οὐκ ἐπὶ σωτηρίᾳ τῆς πατρίδος, οἰόμενος δὲ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς κατασταθήσεσθαι.
|
|
4
|
4
|
|
Цр~ь же цр~еи въꙁдви'же ја%рость а^нтїѓховђ на нечесᲄива. и^ ё^видњ лисїю вино'ю бы'ти всњхъ злыхъ, повелњ ја%ко ѓ^быча'и е^сть въ мњстњ ё^бити веDше е^го въ верїю,
|
ὁ δὲ βασιλεὺς τῶν βασιλέων ἐξήγειρε τὸν θυμὸν τοῦ ᾿Αντιόχου ἐπὶ τὸν ἀλιτήριον, καὶ Λυσίου ὑποδείξαντος τοῦτον αἴτιον εἶναι πάντων τῶν κακῶν, προσέταξεν, ὡς ἔθος ἐστὶν ἐν τῷ τόπῳ, προσαπολέσαι ἀγαγόντας αὐτὸν εἰς Βέροιαν.
|
|
5
|
5
|
|
бњ же в тоM мњсте стоlпъ н~ лакоT и^сполнъ пепелђ, се'и сосђды и^мња'ше ѓ^бнося'щъ ѓ%крsтъ во пропа'сть пепала.
|
ἔστι δὲ ἐν τῷ τόπῳ πύργος πεντήκοντα πηχῶν πλήρης σποδοῦ, οὗτος δὲ ὄργανον εἶχε περιφερὲς πάντοθεν ἀπόκρημνον εἰς τὴν σποδόν.
|
|
6
|
6
|
|
и^ здњ въ пепелъ воврещи повелњ сщ~ен#ства граби'теля симᲆ е^го погоня'ющи на погђбленїе”
|
ἐνταῦθα τὸν ἱεροσυλίας ἔνοχον ὄντα ἢ καί τινων ἄλλων κακῶν ὑπεροχὴν πεποιημένον ἅπαντες προσωθοῦσιν εἰς ὄλεθρον.
|
|
7
|
7
|
|
И$ сицево'ю смр~тїю зако'но престђпᲆникђ слђчи'ся ё^мрᲇти. ниже погребенїа полђчи менела'и препра'веDне.
|
τοιούτῳ μόρῳ τὸν παράνομον συνέβη θανεῖν, μηδὲ τῆς γῆς τυχόντα Μενέλαον, πάνυ δικαίως.
|
|
8
|
8
|
|
понеy б^о мно'га съгрњшенїя на ѓ^лтари бж~їемъ сътвори. е^мђже ѓ%гнь и^ пепелъ б^њ ст~ъ, и^ ѓ'нъ въ пепелъ смр~ти ѓ^сђжденъ бы'сть”
|
ἐπεὶ γὰρ συνετελέσατο πολλὰ περὶ τὸν βωμὸν ἁμαρτήματα, οὗ τὸ πῦρ ἁγνὸν ἦν καὶ ἡ σποδός, ἐν σποδῷ τὸν θάνατον ἐκομίσατο.
|
|
9
|
9
|
|
Но цр~ь ё^моM не ѓ^бђздаn, грядя'ше злобнњиша эTц~а свое^го себе показа'ти і^ё^деѓ^мъ.
|
Τοῖς δὲ φρονήμασιν ὁ βασιλεὺς βεβαρβαρωμένος ἤρχετο τὰ χείριστα τῶν ἐπὶ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ γεγονότων ἐνδειξόμενος τοῖς ᾿Ιουδαίοις.
|
|
10
|
10
|
|
иXже і^ё'да поꙁна`, повелњ лю'демъ да дн~ь и^ но'щь г~а воZзовђтъ” И$же ја%ко всегда и^ нн~њ поможетъ
|
μεταλαβὼν δὲ ᾿Ιούδας ταῦτα παρήγγειλε τῷ πλήθει δι᾿ ἡμέρας καὶ νυκτὸς ἐπικαλεῖσθαι τὸν Κύριον, εἴποτε ἄλλοτε καὶ νῦν ἐπιβοηθεῖν τοῖς τοῦ νόμου καὶ πατρίδος καὶ ἱεροῦ ἁγίου στερεῖσθαι μέλουσι
|
|
11
|
11
|
|
иM ꙁако'на ради, эTч~ества и^ ст~го хра'мA лишити хотя'щиX. и^ нн~њ ма'ло препочивши лю'ди не ѓ^ста'ви хђленїемᲆ ја^зы'ческимъ поDрђчны'хъ бы'ти.
|
καὶ τὸν ἄρτι βραχέως ἀνεψυχότα λαὸν μὴ ἐᾶσαι τοῖς δυσφήμοις ἔθνεσι ὑποχειρίους γενέσθαι.
|
|
12
|
12
|
|
всњмъ та'коже вкђпᲇ сътворя'ющиM и^ прося'щимъ эT г~а млsрдїя, сᲆ плачеM и^ постомъ потри дн~и беZпреста'ни простерты, ё^крњпи и^хъ і^ё^да и^ повелњ ё^готоватися”
|
πάντων δὲ τὸ αὐτὸ ποιησάντων ὁμοῦ καὶ καταξιωσάντων τὸν ἐλεήμονα Κύριον μετὰ κλαυθμοῦ καὶ νηστειῶν καὶ προπτώσεως ἐφ᾿ ἡμέρας τρεῖς ἀδιαλείπτως, παρακαλέσας αὐτοὺς ὁ ᾿Ιούδας ἐκέλευσε παραγίνεσθαι.
|
|
13
|
13
|
|
Сам# же і^ё'да съ старцы совњща первње нежели цр~ь пђсᲄи во'и вᲆ і^ё^де'ю и^ бы'ти града ѓ^держа'нїю, и^зшеDшиX сђдити ве'щи гн~ею по'мощїю.
|
καθ᾿ ἑαυτὸν δὲ σὺν τοῖς πρεσβυτέροις γενόμενος ἐβουλεύσατο, πρὶν εἰσβαλεῖν τοῦ βασιλέως τὸ στράτευμα εἰς τὴν ᾿Ιουδαίαν καὶ γενέσθαι τῆς πόλεως ἐγκρατεῖς, ἐξελθόντας κρῖναι τὰ πράγματα τῇ τοῦ Κυρίου βοηθείᾳ.
|
|
14
|
14
|
|
даде же вла'сᲄь во'и гв~и ми'ра, моли своиX мђ'жесᲄвене бранитися даже до смр~ти закоn ра'ди и^ сщ~енного града и^ эTч~ества и^ гражаnства, и^ ѓ'крsтъ модина во'и поста'ви.
|
δοὺς δὲ τὴν ἐπιτροπὴν τῷ κτίστῃ τοῦ κόσμου, παρακαλέσας τοὺς σὺν αὐτῶ γενναίως ἀγωνίσασθαι μέχρι θανάτου περὶ νόμων, περὶ ἱεροῦ, πόλεως, πατρίδος, πολιτείας, ἐποιήσατο περὶ Μωδεΐν τὴν στρατοπεδείαν.
|
|
15
|
15
|
|
даде же сђщимъ с нимъ зна'менїе побњдђ бж~їю. съ ю%ноши же крњпча'ишими и^зы'иде но'щїю на црsкїи ста'нъ, и^ ё^би въ ѓ^полченїи, Wд~, мђжїи. и^ большаго эT слоновъ съ сђщими на немъ ё^би,
|
δοὺς δὲ τοῖς περὶ αὐτὸν σύνθεμα «Θεοῦ νίκη», μετὰ νεανίσκων ἀρίστων κεκριμένων ἐπιβαλὼν νύκτωρ ἐπὶ τὴν βασιλικὴν αὐλήν, ἐν τῇ παρεμβολῇ ἀνεῖλεν εἰς ἄνδρας τετρακισχιλίους καὶ τὸν πρωτεύοντα τῶν ἐλεφάντων σὺν τῶν κατ᾿ οἰκίαν ὄχλῳ συνέθηκε
|
|
16
|
16
|
|
и^ въ ко'нецъ вс^е ѓ^полче'нїе стра'ха и^ въꙁмђще'нїа и^сполниша, і^ и^ꙁыидо'ша блаѕе”
|
καὶ τὸ τέλος τὴν παρεμβολὴν δέους καὶ ταραχῆς ἐπλήρωσαν καὶ ἐξέλυσαν εὐημεροῦντες·
|
|
17
|
17
|
|
Посем же ја^вля'ющђся дн~и. по'мощїю и^ покрове'нїемъ гн~имъ ꙁащища'еми”
|
ὑποφαινούσης δὲ ἤδη τῆς ἡμέρας τοῦτο ἐγεγόνει διὰ τὴν ἐπαρήγουσαν αὐτῷ τοῦ Κυρίου σκέπην.
|
|
18
|
18
|
|
Цр~ь же прїя'тъ вкђше'нїе хра'брости і^ё^де'искїа. и^ покђша'шеся вни'ти въ мњста,
|
῾Ο δὲ βασιλεὺς εἰληφὼς γεῦσιν τῆς τῶν ᾿Ιουδαίων εὐτολμίας, κατεπείρασε διὰ μεθόδων τοὺς τόπους.
|
|
19
|
19
|
|
и^ въ веџ#сђрскїя тверды'ня стра'жи і^ё^де'искїя прїиде, и^ ё^даря'я премњни'шася и^ ё^мали'шася”
|
καὶ ἐπὶ Βαιθσούρᾳ φρούριον ὀχυρὸν τῶν ᾿Ιουδαίων προσῆγε καὶ ἐτροποῦτο, προσέκρουεν, ἠλαττονοῦτο·
|
|
20
|
20
|
|
Сђщїи же внђтрњ і^ё'да потре'бная посла`.
|
τοῖς δὲ ἔνδον ᾿Ιούδας τὰ δέοντα εἰσέπεμψε.
|
|
21
|
21
|
|
въꙁвњстиy таинаа сђпоста'тоM родокоs нњкᲄо и^менемъ эT і^ё^де'искиX во'и, въꙁыскаn же бы'сть и^ јатъ и^ ё^бїенъ”
|
προσήγγειλε δὲ τὰ μυστήρια τοῖς πολεμίοις Ρόδοκος ἐκ τῆς ᾿Ιουδαϊκῆς τάξεως· ἀνεζητήθη δὲ καὶ κατελήφθη καὶ κατεκλείσθη.
|
|
22
|
22
|
|
Повтори же цр~ь сло'во съ веџсђраны и^ десни'цђ даде, и^ прїя'тъ да'ры эTи^де.
|
ἐδευτερολόγησεν ὁ βασιλεὺς τοῖς ἐν Βαιθσούρᾳ δεξιὰν ἔδωκεν, ἔλαβεν, ἀπῄει προσέβαλε τοῖς περὶ τὸν ᾿Ιούδαν, ἥττων ἐγένετο,
|
|
23
|
23
|
|
и^ съста'ви бра'нь съ і^ё'дою, и^ преможен# бы'сть. ја%коже поꙁна эTмещђщася фили'ппа въ а^нтїѓхїи поставленаго наD дњтелми и^ смяте'ся, и^ моли і^ё^де'ѓв#. повинђ же ся и^ кля'ся ѓ^ всњхъ пра'веDно, и^ совњтова. и^ принесе жрътвђ, и^ чествова хра'мъ и^ поми'лова мњсто.
|
μετέλαβεν ἀπονενοῆσθαι τὸν Φίλιππον ἐν ᾿Αντιοχείᾳ τὸν ἀπολελειμμένον ἐπὶ τῶν πραγμάτων, συνεχύθη, τοὺς ᾿Ιουδαίους παρεκάλεσεν, ὑπετάγη καὶ ὤμοσεν ἐπὶ πᾶσι τοῖς δικαίοις, συνελύθη καὶ θυσίαν προσήγαγεν, ἐτίμησε τὸν νεὼ καὶ τὸν τόπον ἐφιλανθρώπησε
|
|
24
|
24
|
|
и^ мак#кавея прїя'тъ, и^ поста'ви страти'га эT птоломаи'ды да'же до герри'ньска кня'ѕьства”
|
καὶ τὸν Μακκαβαῖον ἀπεδέξατο. κατέλιπε στρατηγὸν ἀπὸ Πτολεμαΐδος ἕως τῶν Γερρηνῶν ῾Ηγεμονίδην.
|
|
25
|
25
|
|
И$ прїиде въ птоломаи'дђ, и^ сᲄђжа'хђ птоломаи'дяне ѓ^ ꙁавњтехъ, ꙁане` эTверго'шаs ꙁавњти,
|
ἦλθεν εἰς Πτολεμαΐδα· ἐδυσφόρουν περὶ τῶν συνθηκῶν οἱ Πτολεμαεῖς, ἐδείναζον γὰρ ὑπὲρ ὧν ἠθέλησαν ἀθετεῖν τὰς διαστάλσεις.
|
|
26
|
26
|
|
и^ вꙁыиде на сђдище лисїя, и^ ё^ста'ви и^збра'нное, и^ лю'ди ё^тњши. и^ эTи^де въ а^нтїѓ^хїю” И$ си'це бы'сть црsко и^схоже'нїе, и^ па'ки въз#враще'нїе”
|
προσῆλθεν ἐπὶ τὸ βῆμα Λυσίας, ἐπελογήσατο ἐνδεχομένως, συνέπεισε, κατεπράϋνε, εὐμενεῖς ἐποίησεν, ἀνέζευξεν εἰς ᾿Αντιόχειαν. οὕτω τὰ τοῦ βασιλέως τῆς ἐφόδου καὶ τῆς ἀναζυγῆς ἐχώρησε.
|
|
Глvа, д~і”
|
Κεφάλαιο 14
|
|
1
|
1
|
|
Потрїехъ же лњтехъ прїиде въ і^ё^де'искђю стра'нђ. дими'трїи селев#кїев#, съ мно'жествомъ ѕњ'лным#, треX ради гра'довᲆ приста'нищныX
|
ΜΕΤΑ δὲ τριετῆ χρόνον προσέπεσε τοῖς περὶ τὸν ᾿Ιούδαν Δημήτριον τὸν τοῦ Σελεύκου διὰ τοῦ κατὰ Τρίπολιν λιμένος εἰσπλεύσαντα μετὰ πλήθους ἰσχυροῦ καὶ στόλου
|
|
2
|
2
|
|
и^ ё^держа странђ” и^ ё^би` а^нтїѓ'ха и^ е^го приѓ^бра'ꙁнаго лисїю.
|
κεκρατηκέναι τῆς χώρας ἐπανελόμενον ᾿Αντίοχον καὶ τὸν τούτου ἐπίτροπον Λυσίαν.
|
|
3
|
3
|
|
а^лкиM же нњ'кто бы'выи пре'жде а^рхїере'и, во'лею же ѓ^скверненъ въ времена` смњшенїя. и^ помышля'я ја%ко никимже ѓ%браꙁомъ нњсть е^мђ сп~сенїа, ниже прихоже'нїя къ ст~омђ ѓ^лтарю`”
|
῎Αλκιμος δέ τις προγενόμενος ἀρχιερεύς, ἑκουσίως δὲ μεμολυμμένος ἐν τοῖς τῆς ἐπιμειξίας χρόνοις, συννοήσας ὅτι καθ᾿ ὁντιναοῦν τρόπον οὐκ ἔστιν αὐτῷ σωτηρία, οὐδὲ πρὸς ἅγιον θυσιαστήριον ἔτι πρόσοδος,
|
|
4
|
4
|
|
Прїиде къ цр~ю дими'трїю, рн~а, лњта. принося е^мђ вњнецъ зла'т# и^ фини'ки, кси'м же и^ цвњти, и^же цр~ковнїи сђще видяхђся. и^ въ дн~ь ѓ%нъ бысть въ млъча'нїи.
|
ἧκε πρὸς τὸν βασιλέα Δημήτριον πρώτῳ καὶ πεντηκοστῷ καὶ ἑκατοστῷ ἔτει προσάγων αὐτῷ στέφανον χρυσοῦν καὶ φοίνικα, πρὸς δὲ τούτοις τῶν νομιζομένων θαλλῶν τοῦ ἱεροῦ, καὶ τὴν ἡμέραν ἐκείνην ἡσυχίαν ἔσχε.
|
|
5
|
5
|
|
ё^смотри' же вре'мя нераꙁђмїю свое^мђ и^ приꙁва'ся дими'трїемъ въ собо'ръ, и^ въпроше'нъ бысᲄь. в кое^мъ раZлоѕе и^ совњтњ стоя'тъ і^ё^де'и,
|
καιρὸν δὲ λαβὼν τῆς ἰδίας ἀνοίας συνεργόν, προσκληθεὶς εἰς συνέδριον ὑπὸ τοῦ Δημητρίου καὶ ἐπερωτηθεὶς ἐν τίνι διαθέσει καὶ βουλῇ καθεστήκασιν οἱ ᾿Ιουδαῖοι, πρὸς ταῦτα ἔφη·
|
|
6
|
6
|
|
ксим же рече. гл~емїи і^ё^де'и а^сиде'и и^хъже во'ждъ і^ё^да, и^ мак#каве'и брани строи'тели и^ ра'спря въздвиза'ютъ не помышля'ютъ црsкаго бл~гостоја%нїя полђчи'ти.
|
οἱ λεγόμενοι τῶν ᾿Ιουδαίων ᾿Ασιδαῖοι, ὧν ἀφηγεῖται ᾿Ιούδας ὁ Μακκαβαῖος, πολεμοτροφοῦσι καὶ στασιάζουσιν, οὐκ ἐῶντες τὴν βασιλείαν εὐσταθείας τυχεῖν.
|
|
7
|
7
|
|
эTню'дђже эTлђчеn е^смь прародительскїя сла'вы. сирqњ сщ~енонача'лъства. гряды'и нн~њ прїидо'хъ.
|
ὅθεν ἀφελόμενος τὴν προγονικὴν δόξαν, λέγω δὴ τὴν ἀρχιερωσύνην, δεῦρο νῦν ἐλήλυθα,
|
|
8
|
8
|
|
прьвое ё^бо полеꙁныхъ ради цр~еви вњрђ съдръжа'щи. второ'е же и^ свои^хъ гража'нъ созирая преDреченыхъ ё^бо беꙁъсловесїе, по всемђ роD нашъ не мало ѓ^жесточаеT”
|
πρῶτον μὲν ὑπὲρ τῶν ἀνηκόντων τῷ βασιλεῖ γνησίως φρονῶν, δεύτερον δὲ καὶ τῶν ἰδίων πολιτῶν στοχαζόμενος· τῇ μὲν γὰρ τῶν προειρημένων ἀλογιστίᾳ τὸ σύμπαν ἡμῶν γένος οὐ μικρῶς ἀκληρεῖ.
|
|
9
|
9
|
|
Ко'ждо же сихъ ꙁна'ноти бђди ЭO цр~ю ѓ^ странњ` и^ ѓ^ стоя'нїю рода прораꙁђмњ'и. по е^мђже и%маши къ всњм# любочл~чїя бл~госрњте'нїе”
|
ἕκαστα δὲ τούτων ἐπεγνωκώς σύ, βασιλεῦ, καὶ τῆς χώρας καὶ τοῦ περιϊσταμένου γένους ἡμῶν προνοήθητι, καθ᾿ ἣν ἔχεις πρὸς ἅπαντας εὐαπάντητον φιλανθρωπίαν.
|
|
10
|
10
|
|
донелиy б^о і^ё^да е^сть невоꙁмо'жно ми'ра полђчи'ти дњтелеи.
|
ἄχρι γὰρ ᾿Ιούδας περίεστιν, ἀδύνατον εἰρήνης τυχεῖν τὰ πράγματα.
|
|
11
|
11
|
|
си'цевым же рече'ннымъ эT него. и^ про'чїи дрђꙁи вра'ждђ и^мђщи на і^ё'дђ, раꙁждего'ша дими'трїя.
|
τοιούτων δὲ ρηθέντων ὑπὸ τούτου, θᾶττον οἱ λοιποὶ φίλοι δυσμενῶς ἔχοντες τὰ πρὸς τὸν ᾿Ιούδαν προσεπύρωσαν τὸν Δημήτριον.
|
|
12
|
12
|
|
приꙁва' же ско'ро никано'ра гл~ема старњ'ишинђ е^лефа'новᲆ и^ вое^водђ поста'ви і^ё^деѓ'м#, и^ посла`
|
προσκαλεσάμενος δὲ εὐθέως Νικάνορα τὸν γενόμενον ἐλεφαντάρχην, καὶ στρατηγὸν ἀναδείξας τῆς ᾿Ιουδαίας, ἐξαπέστειλε
|
|
13
|
13
|
|
да'въ за'повDњ, самаго і^ё'дђ ё^биᲄи і^ и^же с ни'мъ расточи'ти” поста'вити же а^лки'ма а^рхїере'я вели'каго хра'ма”
|
δοὺς ἐντολὰς αὐτὸν μὲν τὸν ᾿Ιούδαν ἐπαναλέσθαι, τοὺς δὲ σὺν αὐτῷ σκορπίσαι, καταστῆσαι δὲ ῎Αλκιμον ἀρχιερέα τοῦ μεγίστου ἱεροῦ.
|
|
14
|
14
|
|
Тогда` ја^зы'цы ё^бњгшїя въ і^ё^де'ю къ і^ё'де, смњси'шася внеза'пђ съ никаноромъ. хотя'ща і^ё^де'искаго неполђче'нїя и^ бл~говременїя гони'тели бы'ти”
|
οἱ δὲ ἐπὶ τῆς ᾿Ιουδαίας πεφυγαδευκότες τὸν ᾿Ιούδαν ἔθνη συνέμισγον ἀγεληδὸν τῷ Νικάνορι, τὰς τῶν ᾿Ιουδαίων ἀτυχίας καὶ συμφορὰς ἰδίας εὐημερίας δοκοῦντες ἔσεσθαι.
|
|
15
|
15
|
|
Слы'шавши же і^ё^де'и никано'рово прише'ствїе, и^ повинове'нїе ја%ꙁы'къ, поко'ивше ꙁеMлю моля'хђ даже до' вњка посᲄа'вльшаго лю'ди своя прsно съ ја^вле'нїемъ въспомага'я свое^я ради ча'сти”
|
᾿Ακούσαντες δὲ τὴν τοῦ Νικάνορος ἔφοδον καὶ τὴν ἐπίθεσιν τῶν ἐθνῶν, καταπασάμενοι γῆν ἐλιτάνευον τὸν ἄχρι αἰῶνος συστήσαντα τὸν ἑαυτοῦ λαόν, ἀεὶ δὲ μετ᾿ ἐπιφανείας ἀντιλαμβανόμενον τῆς ἑαυτοῦ μερίδος.
|
|
16
|
16
|
|
Повелњвшђ же вое^во'дњ ско'ро эTтђдђ дви'гнђшася, и^ смњси'шася съ страно'ю деса'влею”
|
προτάξαντος δὲ τοῦ ἡγουμένου ἐκεῖθεν εὐθέως ἀνέζευξαν καὶ συμμίσγουσιν αὐτοῖς ἐπὶ κώμην Δεσσαού.
|
|
17
|
17
|
|
Си'монъ же братъ і^ё'динъ сътвори` съ никано'роM бра'нь мале же ё^страшися нахожде'нїя раd сђпоста'тъ,
|
Σίμων δὲ ὁ ἀδελφὸς ᾿Ιούδα συμβεβληκὼς ἦν τῷ Νικάνορι, βραχέως δὲ διὰ τὴν αἰφνίδιον τῶν ἀντιπάλων ἀφασίαν ἐπταικώς.
|
|
18
|
18
|
|
ја%коже слыша никаноr мђжество и^же ѓ^ і^ё'де сђщиX, и^ бл~годш~їе и^мже подвиꙁа'юᲄся ꙁа эTч~ество и^ страша'шеся сђда крове ради сътвори'ти”
|
ὅμως δὲ ἀκούων ὁ Νικάνωρ ἣν εἶχον οἱ περὶ τὸν ᾿Ιούδαν ἀνδραγαθίαν καὶ ἐν τοῖς ὑπὲρ τῆς πατρίδος ἀγῶσιν εὐψυχίαν, ὑπευλαβεῖτο τὴν κρίσιν δι᾿ αἱμάτων ποιήσασθαι.
|
|
19
|
19
|
|
Сего ради посла`, посидо'на, і џеѓ^до'та, и^ маTтаџїа, даᲄи и^ взя'ти десни'цђ”
|
διόπερ ἔπεμψε Ποσιδώνιον καὶ Θεόδοτον καὶ Ματταθίαν δοῦναι καὶ λαβεῖν δεξιάς.
|
|
20
|
20
|
|
На мно'ѕњ же ѓ^ семъ бывшђ совњтђ, и^ вое^во'да къ мно'жествђ и^ꙁнесе. всњмᲆ е^ді'но бысть и^ꙁволе'нїе прїя'ти дрђжбђ.
|
πλείονος δὲ γενομένης περὶ τούτων ἐπισκέψεως καὶ τοῦ ἡγεμόνος τοῖς πλήθεσιν ἀνακοινωσαμένου καὶ φανείσης ὁμοψήφου γνώμης, ἐπένευσαν ταῖς συνθήκες.
|
|
21
|
21
|
|
и^ нареко'ша дн~ь во'ньже на ё^е^дине'нїе сни'дђтся, и^ прїиде, и^ поста'виша комђждо сњда'лище”
|
ἐτάξαντο δὲ ἡμέραν, ἐν ᾗ κατ᾿ ἰδίαν ἥξουσιν εἰς τὸ αὐτό· καὶ προῆλθε καὶ παρ᾿ ἑκάστου διαφόρους ἔθεσαν δίφρους·
|
|
22
|
22
|
|
Повелњ же і^ё'да въѓ^рђженымъ быти гото'воM въ мњстњ подо'бнњ, да не когда эT сђпоста'тъ внеꙁа'пђ ѕлодњянїе бђдеT и^ съвръше'нђ бесњдђ сътвори'ша.
|
διέταξεν ᾿Ιούδας ἐνόπλους ἑτοίμους ἐν τοῖς ἐπικαίροις τόποις, μή ποτε ἐκ τῶν πολεμίων αἰφνιδίως κακουργία γένηται· τὴν ἁρμόζουσαν ἐποιήσαντο κοινολογίαν.
|
|
23
|
23
|
|
пребысть же никано'ръ въ і^ерsлимњ, и^ никое^гоже ѕла` сътвори`. ста'да же народовъ събра'нныхъ эTпђсти`”
|
διέτριβε δὲ ὁ Νικάνωρ ἐν ῾Ιεροσολύμοις, καὶ ἔπραττεν οὐθὲν ἄτοπον, τοὺς δὲ συναχθέντας ἀγελαίους ὄχλους ἀπέλυσε.
|
|
24
|
24
|
|
И$мњяше же і^ё'дђ всегда` въ лицы` и^ дш~евне прилежа'ше мђжђ.
|
καὶ εἶχε τὸν ᾿Ιούδαν διαπαντὸς ἐν προσώπῳ, ψυχικῶς τῷ ἀνδρὶ προσεκέκλιτο.
|
|
25
|
25
|
|
молиy е^го жени'тися и^ ча'да сътвори'ти. и^ ѓ^женься бл~гостояше и^ соѓ^бщися жи'тїю”
|
παρακάλεσεν αὐτὸν γῆμαι καὶ παιδοποιήσασθαι· ἐγάμησεν, εὐστάθησεν, ἐκοινώνησε βίου.
|
|
26
|
26
|
|
А$лким же ви'дящи межDђ и^ма бл~гораꙁђмїе и^ бы'вшая совњща'нїя” Прїиде къ дими'трїю и^ гл~аше, никанора вещемъ чюждим# мђдръствова'ти” і^ё^дђ же совњт#ника црsтва свое^го въспрїяти.
|
῾Ο δὲ ῎Αλκιμος συνιδὼν τὴν πρὸς ἀλλήλους εὔνοιαν καὶ τὰς γενομένας συνθήκας, ἀναλαβὼν ἧκε πρὸς τὸν Δημήτριον καὶ ἔλεγε τὸν Νικάνορα ἀλλότρια φρονεῖν τῶν πραγμάτων· τὸν γὰρ ἐπίβουλον τῆς βασιλείας ᾿Ιούδαν διάδοχον ἀναδέδειχεν ἑαυτοῦ.
|
|
27
|
27
|
|
цр~ь же възја^ри'ся, и^ стропти'выми ѓ^клевета'нїи е^го раꙁъсверњпњ” писа` никано'рђ рекђщи. ѓ^ ꙁавњща'нїяхъ сихъ тя'жко ми е^сть носити. повелњва'ю же т^и мак#кавея свяꙁанA посла'ти к на'мъ въ а^нтїѓхїю”
|
ὁ δὲ βασιλεὺς ἔκθυμος γενόμενος καὶ ταῖς τοῦ παμπονήρου ἐρεθισθεὶς διαβολαῖς, ἔγραψε Νικάνορι φάσκων ὑπὲρ μὲν τῶν συνθηκῶν βαρέως φέρειν, κελεύων δὲ τὸν Μακκαβαῖον δέσμιον ἐξαποστέλλειν ταχέως εἰς ᾿Αντιόχειαν.
|
|
28
|
28
|
|
Оу^вњдњ же ѓ^ си'хъ никано'ръ и^ смятеся и^ бњдне пребыва'ше. не хотя эTврещися ꙁавњща'наго, ꙁане` ничто'же видњ ѓ^би'дна въ мђжи.
|
προσπεσόντων δὲ τούτων τῷ Νικάνορι συνεκέχυτο καὶ δυσφόρως ἔφερεν, εἰ τὰ διεσταλμένα ἀθετήσει μηδὲν τ᾿ ἀνδρὸς ἠδικηκότος.
|
|
29
|
29
|
|
н^о понеже цр~ю съпротивиᲄися не бᲇ бл~говре'мя снабдя'ше воиnствоM сїя сᲆвершити”
|
ἐπεὶ δὲ τῷ βασιλεῖ ἀντιπράττειν οὐκ ἦν, εὔκαιρον ἐτήρει στρατηγήματι τοῦτ᾿ ἐπιτελέσαι.
|
|
30
|
30
|
|
Мак#каве'и же ви'дящи собою грознње дња'ти никанора, ѓ^бычное срњтнїе ѕвᲇрско і^мђща. разђмᲇ не эT блажа'иша быᲄи прещенїя с^и, собра` нема'ло и^же ѓ%крsтъ себе, и^ съкрыся эT никанора.
|
ὁ δὲ Μακκαβαῖος αὐστηρότερον διεξάγοντα συνιδὼν τὸν Νικάνορα πρὸς αὐτὸν καὶ τὴν εἰθισμένην ἀπάντησιν ἀγροικότερον ἐσχηκότα, νοήσας οὐκ ἀπὸ τοῦ βελτίστου τὴν αὐστηρίαν εἶναι, συστρέψας οὐκ ὀλίγους τῶν περὶ ἑαυτόν, συνεκρύπτετο τὸν Νικάνορα.
|
|
31
|
31
|
|
позна' же дрђгъ е^го ја%ко роDнњише эT мђжа ратђ'ется, прїиде къ вели'комђ и^ ст~омђ хра'мђ, и^ въꙁнося'щиM подобныя жертвы повелњ преда'ти мђжа”
|
συγγνοὺς δὲ ὁ ἕτερος ὅτι γενναίως ὑπὸ τοῦ ἀνδρὸς ἐστρατήγηται, παραγενόμενος ἐπὶ τὸ μέγιστον καὶ ἅγιον ἱερόν, τῶν ἱερέων τὰς καθηκούσας θυσίας προσαγόντων, ἐκέλευσε παραδιδόναι τὸν ἄνδρα.
|
|
32
|
32
|
|
И$м#же е^гда` съ кля'твою рекшимъ не вњдњти ка'мо е^сть и^ще'мыи. и^ простерᲆ рђкђ на цр~ковъ кляTся рекђщи,
|
τῶν δὲ μεθ᾿ ὅρκων φασκόντων μὴ γινώσκειν ποῦ ποτ᾿ ἔστιν ὁ ζητούμενος,
|
|
33
|
33
|
|
а^ще не предасте ми свя'зана і^ё'дђ. т^о бж~їи храM в равнинђ сᲆтворђ и^ ѓ'лтарь раскопа'ю, и^ капище дїѓнисїю сътворю зде`.
|
προτείνας τὴν δεξιὰν εἰς τὸν νεὼ ταῦτα ὤμοσε· ἐὰν μὴ δέσμιόν μοι τὸν ᾿Ιούδαν παραδῶτε, τόνδε τοῦ Θεοῦ σηκὸν εἰς πεδίον ποιήσω καὶ τὸ θυσιαστήριον κατασκάψω καὶ ἱερὸν ἐνταῦθα τῷ Διονύσῳ ἐπιφανὲς ἀναστήσω.
|
|
34
|
34
|
|
и^ сїя рекъ эTи'де” Жръцы же въꙁдњ'юще рђцњ на' нб~о призывахђ строи'теля и^ съпоборьника јаꙁыка и^хъ, сђщаго всегда, сїя рекђщи”
|
τοσαῦτα δὲ εἰπὼν ἀπῆλθεν· οἱ δὲ ἱερεῖς προτείναντες τὰς χεῖρας εἰς τὸν οὐρανόν, ἐπεκαλοῦντο τὸν διαπαντὸς ὑπέρμαχον τοῦ ἔθνους ἡμῶν ταῦτα λέγοντες·
|
|
35
|
35
|
|
Ты г~и всњхъ сы'и, не требђ'яи ничᲄоже бл~говолил# е^си храмъ ѓ^бита'нїя твое^го быти в насъ”
|
σὺ Κύριε, τῶν ὅλων ἀπροσδεὴς ὑπάρχων, εὐδόκησας ναὸν τῆς σῆς κατασκηνώσεως ἐν ἡμῖν γενέσθαι.
|
|
36
|
36
|
|
И$ нн~њ ЭO ст~е всякого ѓ^сщ~енїя и^ г~и, съхрани въ вњк# несквернеn храмъ твои секраты ѓ^чищеныи” загради' же всяка ё^ста` неправеDна.
|
καὶ νῦν ἅγιε παντὸς ἁγιασμοῦ Κύριε, διατήρησον εἰς αἰῶνα ἀμίαντον τόνδε τὸν προσφάτως κεκαθαρισμένον οἶκον.
|
|
37
|
37
|
|
разїи же нњ'кто ста`рецъ эT і^ерsли'ма ѓ^клеветаn бысть никанорђ” Мђжᲆ любополитъ и^ ѕњло добрњсло'выи. и^ по бл~гораꙁђмїю эTц~ъ і^ё^деѓ^мъ и^меновашеся”
|
Ραζὶς δέ τις τῶν ἀπὸ ῾Ιεροσολύμων πρεσβυτέρων ἐμηνύθη τῷ Νικάνορι, ἀνὴρ φιλοπολίτης καὶ σφόδρα καλῶς ἀκούων καὶ κατὰ τὴν εὔνοιαν πατὴρ τῶν ᾿Ιουδαίων προσαγορευόμενος.
|
|
38
|
38
|
|
Бысть б^о въ прежниX временеX смњшенїя сђдъ внося і^ё^де'иства ради си'цевъ, ја%котњло и^ дш~ђ предаа'ше съ всякимᲆ прилњжанїемъ”
|
ἦν γὰρ ἐν τοῖς ἔμπροσθεν χρόνοις τῆς ἀμειξίας κρίσιν εἰσενηνεγμένος ᾿Ιουδαϊσμοῦ, καὶ σῶμα καὶ ψυχὴν ὑπὲρ τοῦ ᾿Ιουδαϊσμοῦ παραβεβλημένος μετὰ πάσης ἐκτενίας.
|
|
39
|
39
|
|
Хотя'ше же ника'норъ и^ꙁ#вњстно ја^вити не'нависть ю%же и^мњ на і^ё^де'и, посла` во'инъ пять соT ја%ти е^го.
|
βουλόμενος δὲ Νικάνωρ πρόδηλον ποιῆσαι, ἣν εἶχε πρὸς τοὺς ᾿Ιουδαίους δυσμένειαν, ἀπέστειλε στρατιώτας ὑπὲρ τοὺς πεντακοσίους συλλαβεῖν αὐτόν·
|
|
40
|
40
|
|
мняше б^о ѓ%наго ја%вши сиM съдњлати по'лезная.
|
ἔδοξε γὰρ ἐκεῖνον συλλαβὼν τούτοις ἐργάσασθαι συμφοράν.
|
|
41
|
41
|
|
мно'жествђ же хотя'щђ столпъ раскопа'ти и^ дворныи двери раꙁдрђша'ющи, і^ повелњша ѓ%гнь принести и^ двери зажещи” Є$гда` и^маше е^го мечемъ ся пораѕи.
|
τῶν δὲ πληθῶν μελλόντων τὸν πύργον καταλαβέσθαι καὶ τὴν αὐλαίαν θύραν βιαζομένων καὶ κελευόντων πῦρ προσάγειν καὶ τὰς θύρας ὑφάπτειν, περικατάληπτος γενόμενος ὑπέθηκε ἑαυτῷ ξίφος,
|
|
42
|
42
|
|
лђче хотя ё%мрети неже л^и врагомъ поDрђчникᲆ быти, и^ свое` бл~гороDство ѓ^беZчестиᲄи.
|
εὐγενῶς θέλων ἀποθανεῖν ἤπερ τοῖς ἀλιτηρίοις ὑποχείριος γενέσθαι καὶ τῆς ἰδίας εὐγενείας ἀναξίως ὑβρισθῆναι.
|
|
43
|
43
|
|
скоростиy ради не смр~тна ја%зва бысть, наро'доM же двери раꙁбива'ющимъ, ѓ%н# же притекъ дръзновенне на стњнђ сверже самъ себе мђжествено наро'ды,
|
τῇ δὲ πληγῇ μὴ κατευθικτήσας διὰ τὴν τοῦ ἀγῶνος σπουδὴν καὶ τῶν ὄχλων εἴσω τῶν θυρωμάτων εἰσβαλόντων, ἀναδραμὼν γενναίως ἐπὶ τὸ τεῖχος, κατεκρήμνισεν ἑαυτὸν ἀνδρείως εἰς τοὺς ὄχλους.
|
|
44
|
44
|
|
ѓ^ни же а%бїе разбњгошася паденїя е^го ради. и^ паде посредњ и^хъ.
|
τῶν δὲ ταχέως ἀναποδισάντων γενομένου διαστήματος ἦλθε κατὰ μέσον τὸν κενεῶνα.
|
|
45
|
45
|
|
е^ще же дыхаше разжеn дш~ею воста`, кро'виy е^го ѕᲇлне текђщи, и^ тяжча'ишими ранами бысть ја%звенъ. и^ теча` нароD прои^де,
|
ἔτι δὲ ἔμπνους ὑπάρχων καὶ πεπυρωμένος τοῖς θυμοῖς, ἐξαναστὰς φερομένων κρουνηδὸν τῶν αἱμάτων καὶ δυσχερῶν ὄντων τῶν τραυμάτων, δρόμῳ τοὺς ὄχλους διελθὼν καὶ στὰς ἐπί τινος πέτρας ἀπορρωγάδος,
|
|
46
|
46
|
|
и^ ста` на нњ'коемъ ка'мени высоцњ, и^ ё^же беZ кро'ви бысть” ѓ^бъя'тъ внђтренњя своя` ѓ^бњма рђка'ма врьжеся на наро'ды. възыва'ю^щи владђщаго животоM и^ дх~омъ. сїя е^мђ` па'ки воздати, и^ сиM ѓ%бразоM живота` гонзе”
|
παντελῶς ἔξαιμος ἤδη γενόμενος, προβαλὼν τὰ ἔντερα καὶ λαβὼν ἑκατέραις ταῖς χερσίν, ἐνέσεισε τοῖς ὄχλοις καὶ ἐπικαλεσάμενος τὸν δεσπόζοντα τῆς ζωῆς καὶ τοῦ πνεύματος, ταῦτα αὐτῷ πάλιν ἀποδοῦναι, τόνδε τὸν τρόπον μετήλλαξεν.
|
|
Глvа, е~і”
|
Κεφάλαιο 15
|
|
1
|
1
|
|
Никано'р же ја%ко ви'дњ і^ё'дђ бити въ мњстехᲆ самарїи помысли съ всњмъ ё^стремленїемъ дн~е сђботнаго сътворити бра'нь”
|
Ο δὲ Νικάνωρ μεταλαβὼν τοὺς περὶ τὸν ᾿Ιούδαν ὄντας ἐν τοῖς κατὰ Σαμάρειαν τόποις, ἐβουλεύσατο τῇ τῆς καταπαύσεως ἡμέρᾳ μετὰ πάσης ἀσφαλείας αὐτοῖς ἐπιβαλεῖν.
|
|
2
|
2
|
|
По нђжди же последђ'юще е^мђ і^ё^де'и и гл~юще, ника'коy сице ѕвњрьскы и^ варьвар#скы сътвориши” сла'вђ же возда'и ст~ыни, и^ почти вс^я видящаго.
|
τῶν δὲ κατ᾿ ἀνάγκην συνεπομένων αὐτῷ ᾿Ιουδαίων λεγόντων· μηδαμῶς οὕτως ἀγρίως καὶ βαρβάρως ἀπολέσῃς, δόξαν δὲ ἀπομέρισον τῇ προτετιμημένῃ ὑπὸ τοῦ πάντα ἐφορῶντος μεθ᾿ ἁγιότητος ἡμέρᾳ.
|
|
3
|
3
|
|
нечестивыи же вопроси а^ще е^сть си'лныи на' нб~си, и^же повелњ празнова'ти дн~ь сђбо'тныи”
|
ὁ δὲ τρισαλιτήριος ἐπηρώτησεν. εἰ ἔστιν ἐν οὐρανῷ δυνάστης ὁ προστεταχὼς ἄγειν τὴν τῶν σαββάτων ἡμέραν;
|
|
4
|
4
|
|
Э/нњм же эTвњщавшиM, е^сть г~ь живъ се'и на' нб~си си'лен#, и^же повелњ праZновати сеDмыи дн~ь”
|
τῶν δὲ ἀποφηναμένων· ἔστιν ὁ Κύριος ζῶν αὐτὸς ἐν οὐρανῷ δυνάστης ὁ κελεύσας ἀσκεῖν τὴν ἑβδομάδα·
|
|
5
|
5
|
|
Э/н же рече и^ а'зъ си'ленъ е^смь на земли`, повелњва'яи прїяти ѓ^рђжїя и^ потребная цр~еви и^спо'лнити. ѓ^баче же не воздръжа сътвори'ти и^злїя'ннаго совњта”
|
ὁ δὲ ἕτερος· κἀγώ, φησί, δυνάστης ἐπὶ τῆς γῆς ὁ προστάσσων αἴρειν τὰ ὅπλα καὶ τὰς βασιλικὰς χρείας ἐπιτελεῖν. ὅμως οὐ κατέσχεν ἐπιτελέσαι τὸ σχέτλιον αὐτοῦ βούλημα.
|
|
6
|
6
|
|
Ника'норъ же вели'кою горды'нею воздвижеn, помысли ѓ%бщђю бра'нь състави'ти на і^ё^дђ”
|
καὶ ὁ μὲν Νικάνωρ μετὰ πάσης ἀλαζονείας ὑψαυχενῶν, διεγνώκει κοινὸν τῶν περὶ τὸν ᾿Ιούδαν συστήσασθαι τρόπαιον.
|
|
7
|
7
|
|
Маккаве'и же всегда` надњя'шеся съ всњмъ ё^пова'нїемᲆ ꙁастђпленїе эT г~а полђчи'ти.
|
ὁ δὲ Μακκαβαῖος ἦν ἀδιαλείπτως πεποιθὼς μετὰ πάσης ἐλπίδος ἀντιλήψεως τεύξασθαι παρὰ τοῦ Κυρίου
|
|
8
|
8
|
|
и^ ё^тњшаше свои^хъ да не ё^боя'тся пришествїа ја%зыкъ. и^мњ'ющи же въ ра'зђме преDбы'вшђю иM эT нб~си по'мощъ” і^ нн~њ чаюT эT вседръжителя быти себњ` побњде и^ по'мощи.
|
καὶ παρεκάλει τοὺς σὺν αὐτῷ μὴ δειλιᾶν τὴν τῶν ἐθνῶν ἔφοδον, ἔχοντας δὲ κατὰ νοῦν τὰ προγεγονότα αὐτοῖς ἀπ᾿ οὐρανοῦ βοηθήματα καὶ τανῦν προσδοκᾶν τὴν παρὰ τοῦ Παντοκράτορος ἐσομένην αὐτοῖς νίκην καὶ βοήθειαν.
|
|
9
|
9
|
|
и^ наказа и^хъ эT за'кона и^ прoркъ, въспомина'я иM предъбы'вшая поDвиги, и^ ё^сердны и^хъ сътвори.
|
καὶ παραμυθούμενος αὐτοὺς ἐκ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν, προσυπομνήσας δὲ αὐτοὺς καὶ τοὺς ἀγῶνας, οὓς ἦσαν ἐκτετελεκότες, προθυμοτέρους αὐτοὺς κατέστησε.
|
|
10
|
10
|
|
и^ та'ко дш~ами иX воздви'же въкђпњ показа и^мᲆ ја%зы'ческа льщенїя, и^ кля'твамъ престђпленїя.
|
καὶ τοῖς θυμοῖς διεγείρας αὐτοὺς παρήγγειλεν ἅμα παρεπιδεικνὺς τὴν τῶν ἐθνῶν ἀθεσίαν καὶ τὴν τῶν ὅρκων παράβασιν.
|
|
11
|
11
|
|
кое^гождо и^хъ въѓ^рђжи не щи'томъ и^ ко'пїи ё^тверженїи, н^о словесы` благи'ми ё^тњши. и^ сказа` со'нъ досᲄовњренъ, и^ ё^тробы всXњ възвесели”
|
ἕκαστον δὲ αὐτῶν καθοπλίσας οὐ τὴν ἀσπίδων καὶ λογχῶν ἀσφάλειαν, ὡς τὴν ἐν τοῖς ἀγαθοῖς λόγοις παράκλησιν, καὶ προσεξηγησάμενος ὄνειρον ἀξιόπιστον ὕπερ τι πάντας εὔφρανεν.
|
|
12
|
12
|
|
бы'сть же е^го си'цево видњнїе. ѓ^ни'ю бывшаго а^рхїере'я мђжа добраго и^ бл~гаго, срамли'ва видњнїеM кроᲄка же ѓ^браꙁом и^ бе'сњдою лњпа и^же эT дTњства прилежа'щаго всњмъ бл~гим#, рђцњ въздᲇжђща моли'ти за вся` лю'ди і^ё^де'искїя”
|
ἦν δὲ ἡ τούτου θεωρία τοιάδε· ᾿Ονίαν τὸν γενόμενον ἀρχιερέα ἄνδρα καλὸν καὶ ἀγαθόν, αἰδήμονα μὲν τὴν ἀπάντησιν, πρᾷον δὲ τὸν τρόπον καὶ λαλιὰν προϊέμενον πρεπόντως καὶ ἐκ παιδὸς ἐκμεμελητηκότα πάντα τὰ τῆς ἀρετῆς οἰκεῖα, τοῦτον τὰς χεῖρας προτείναντα κατεύχεσθαι τῷ παντὶ τῶν ᾿Ιουδαίων συστήματι.
|
|
13
|
13
|
|
посемъ ја^ви'тися і^ и'наго мђжа сњдинами и^ сла'вою ди'вна, и^ вели'ко бл~голњпїе бы'ти ѓ'крsтъ е^го”
|
εἶθ᾿ οὕτως ἐπιφανῆναι ἄνδρα πολιᾷ καὶ δόξῃ διαφέροντα, θαυμαστὴν δέ τινα καὶ μεγαλοπρεπεστάτην εἶναι τὴν περὶ αὐτὸν ὑπεροχήν.
|
|
14
|
14
|
|
эTвњща'вшаго же ѓ^нїю и^ рекшаго, се'и е^сть братолюби'тель и^ мно'го мл~яся ѓ^ лю'дехъ и^ ѓ^ ст~њмъ гра'дњ, і^еремїя бж~їи прoркъ”
|
ἀποκριθέντα δὲ τὸν ᾿Ονίαν εἰπεῖν· ὁ φιλάδελφος οὗτός ἐστιν ὁ πολλὰ προσευχόμενος περὶ τοῦ λαοῦ καὶ τῆς ἁγίας πόλεως ῾Ιερεμίας ὁ τοῦ Θεοῦ προφήτης.
|
|
15
|
15
|
|
просте'ршђ же і^еремїи десни'цђ да'ти і^ё'дњ ме'чь зла'тъ. да'вши же въз#гласи` сїя,
|
προτείναντα δὲ τὸν ῾Ιερεμίαν τὴν δεξιὰν παραδοῦναι τῷ ᾿Ιούδᾳ ρομφαίαν χρυσῆν, διδόντα δὲ προσφωνῆσαι τάδε·
|
|
16
|
16
|
|
прїими ст~ыи мечь даръ эT б~а, и^мже съкрђши'ши сђпоста'ты.
|
λάβε τὴν ἁγίαν ρομφαίαν δῶρον παρὰ τοῦ Θεοῦ, δι᾿ ἧς θραύσεις τοὺς ὑπεναντίους.
|
|
17
|
17
|
|
ё^крњпльше же ся і^ё'диными словесы` пребл~гими, и^миy въѓрђжи'шася, и^ дш~а ю'ношъ и^спра'вишаs, вое^ва'ти и^ бра'тися крњпко да эT ве'щеи си'ла позна'ется. ꙁане` сего раd храмъ ст~ыи и^ градъ погиба'ше.
|
παρακληθέντες δὲ τοῖς ᾿Ιούδα λόγοις πάνυ καλοῖς καὶ δυναμένοις ἐπ᾿ ἀρετὴν παρορμῆσαι καὶ ψυχὰς νέων ἐπανορθῶσαι, διέγνωσαν μὴ στρατοπεδεύεσθαι, γενναίως δὲ ἐμφέρεσθαι καὶ μετὰ πάσης εὐανδρίας ἐμπλακέντες κρῖναι τὰ πράγματα, διὰ τὸ καὶ τὴν πόλιν καὶ τὰ ἅγια καὶ τὸ ἱερὸν κινδυνεύειν.
|
|
18
|
18
|
|
бњ' бо ѓ^ жена'хъ и^ ча'дехъ, е^ще же и^ ѓ^ бра'тїи и^ ё'жикахъ въ бњдњ ё^мале'нїя живђщимъ. ве'лїи же быs и^ прьвыи страX и^же ꙁа ст~ыню хра'ма.
|
ἦν γὰρ ὁ περὶ γυναικῶν καὶ τέκνων, ἔτι δὲ ἀδελφῶν καὶ συγγενῶν ἐν ἥττονι μέρει κείμενος αὐτοῖς ἀγών, μέγιστος δὲ καὶ πρῶτος ὁ περὶ τοῦ καθηγιασμένου ναοῦ φόβος.
|
|
19
|
19
|
|
такожDе и^ въ градњ сђщимъ бњдне възмђще'ныM гръдаго ради совњт'а.
|
ἦν δὲ καὶ τοῖς ἐν τῇ πόλει κατειλημμένοις οὐ πάρεργος ἀγωνία ταρασσομένοις τῆς ἐν ὑπαίθρῳ προσβολῆς.
|
|
20
|
20
|
|
ја^ко всMњ ё^же` ча'ющимъ сђдђ пришеDшђ. и^ сђпоста'томъ ё^же` смњсившимся и^ во'и съчине'ни. и^ звњри и^ ко'нницы въ бл~говре'меннњ мњстњ на лњхи въчине'ни.
|
καὶ πάντων ἤδη προσδοκώντων τὴν ἐσομένην κρίσιν καὶ ἤδη συμμειξάντων τῶν πολεμίων καὶ τῆς στρατιᾶς ἐκταγείσης καὶ τῶν θηρίων ἐπὶ μέρος εὔκαιρον ἀποκατασταθέντων τῆς τε ἵππου κατὰ κέρας τεταγμένης,
|
|
21
|
21
|
|
съразђмᲇва'я же мак#каве'и мно'гих# прише'ствїе, и^ ѓ^рђжїи раꙁли'кихъ ё^краше'нїе, и^ сверњп#ства звњреи. просте'рши рђцњ на' нб~о, призыва'ше чю'дотворя'щаh и^ ниꙁђ ви'дящаго г~а, и^же не по ѓ^рђжїемъ си'лы, н^о ја%коже годњ е^мђ даs досто'инымъ ѓ^долњ'нїе”
|
συνιδὼν ὁ Μακκαβαῖος τὴν τῶν πληθῶν παρουσίαν καὶ τῶν ὅπλων τὴν ποικίλην παρασκευὴν τήν τε τῶν θηρίων ἀγριότητα, προτείνας τὰς χεῖρας εἰς τὸν οὐρανὸν ἐπεκαλέσατο τὸν τερατοποιὸν Κύριον, τὸν κατόπτην, γινώσκων ὅτι οὐκ ἔστι δι᾿ ὅπλων ἡ νίκη, καθὼς δὲ ἂν αὐτῷ κριθείη, τοῖς ἀξίοις περιποιεῖται τὴν νίκην.
|
|
22
|
22
|
|
рече же приꙁыва'ю симъ ѓ^бразомъ” Ты` влDко посла'лъ е^си а^гг~ла твое^го при е^зекїи цр~и і^ё'динњ, и^ ё^би'лъ е^си эT во'евъ сенахири'мовыхъ, р~п~Wе~”
|
ἔλεγε δὲ ἐπικαλούμενος τόνδε τὸν τρόπον· σὺ Δέσποτα, ἀπέστειλας τὸν ἄγγελόν σου ἐπὶ ᾿Εζεκίου τοῦ βασιλέως τῆς ᾿Ιουδαίας καὶ ἀνεῖλεν ἐκ τῆς παρεμβολῆς Σενναχηρεὶμ εἰς ἑκατὸν ὀγδοηκονταπέντε χιλιάδας·
|
|
23
|
23
|
|
и^ нн~њ влDко силныи на нб~сехъ посли` а'гг~ла твое^го бл~га пред# на'ми въ стра'сњ и^ тре'петњ
|
καὶ νῦν, δυνάστα τῶν οὐρανῶν, ἀπόστειλον ἄγγελον ἀγαθὸν ἔμπροσθεν ἡμῶν εἰς δέος καὶ τρόμον·
|
|
24
|
24
|
|
вели'чества мы'ш#ца твое^я, да ё^боятся съ хђле'нїемъ пришеDшїи на лю'ди твоя” и^ се'и же сице помоли'ся.
|
μεγέθει βραχίονός σου καταπλαγείησαν οἱ μετὰ βλασφημίας παραγενόμενοι ἐπὶ τὸν ἅγιόν σου λαόν. καὶ οὗτος μὲν ἐν τούτοις ἔληξεν.
|
|
25
|
25
|
|
никано'ръ і^ иже с нимъ съ трђба'ми и^ пњсньми подвиꙁа'хђся.
|
οἱ δὲ περὶ τὸν Νικάνορα μετὰ σαλπίγγων καὶ παιάνων προσῆγον.
|
|
26
|
26
|
|
і^ё'да же съ приꙁыва'нїемъ и^ мл~твами смњси'ся съ сђпостаты.
|
οἱ δὲ περὶ τὸν ᾿Ιούδαν μετ᾿ ἐπικλήσεως καὶ εὐχῶν συνέμειξαν τοῖς πολεμίοις
|
|
27
|
27
|
|
рђка'ма б^о бо'рющися, г~а же срDцемъ моля'щи. простроша боле л~Wе, ја%вле'нїемъ бж~їимъ ѕњло възра'довавшеся”
|
καὶ ταῖς μὲν χερσὶν ἀγωνιζόμενοι, ταῖς δὲ καρδίαις πρὸς τὸν Θεὸν εὐχόμενοι κατέστρωσαν οὐδὲν ἧττον μυριάδων τριῶν καὶ πεντακισχιλίων, τῇ τοῦ Θεοῦ μεγάλως εὐφρανθέντες ἐπιφανείᾳ.
|
|
28
|
28
|
|
Бы'сть же по пораже'нїю и^ съ ра'досᲄїю възвраща'хђся, и^ позна'ша никано'ра паDша съ ѓрђжїи свои^ми.
|
γενόμενοι δὲ ἀπὸ τῆς χρείας καὶ μετὰ χαρᾶς ἀναλύοντες, ἐπέγνωσαν προπεπτωκότα Νικάνορα σὺν τῇ πανοπλίᾳ.
|
|
29
|
29
|
|
бывшђ же во'плю и^ смяте'нїю блsвяхђ си'лнаго эTч~ескимъ гла'сомъ.
|
γενομένης δὲ κραυγῆς καὶ ταραχῆς, εὐλόγουν τὸν Δυνάστην τῇ πατρίῳ φωνῇ.
|
|
30
|
30
|
|
и^ повелњ и^же ꙁа вся'кђ плоть и^ дш~ђ и^ граD свое^го ро'да, и^ во'зрастᲆ прьвоподви'жникъ и^ бл~гораꙁђмїя снабди'тель і^ё'да, никано'ровђ главђ` и^ рђкђ съ рамоM эTсњщи, и^ принести вᲆ і^ерsлимъ.
|
καὶ προσέταξεν ὁ καθ᾿ ἅπαν σώματι καὶ ψυχῇ πρωταγωνιστὴς ὑπὲρ τῶν πολιτῶν, ὁ τὴν τῆς ἡλικίας εὔνοιαν εἰς ὁμοεθνεῖς διαφυλάξας, τὴν τοῦ Νικάνορος κεφαλὴν ἀποτεμόντας καὶ τὴν χεῖρα σὺν τῷ ὤμῳ φέρειν εἰς ῾Ιεροσόλυμα.
|
|
31
|
31
|
|
и^ пришеDше же та'мо и^ съзва` вся колњна ја%зы'ка свое^го и^ жръцевъ і^ и^же въ кра'ю сђщиX. и^ ста` преD ѓ^лтареM.
|
παραγενόμενος δὲ ἐκεῖ καὶ συγκαλέσας τοὺς ὁμοεθνεῖς καὶ τοὺς ἱερεῖς πρὸ τοῦ θυσιαστηρίου στήσας, μετεπέμψατο τοὺς ἐκ τῆς ἄκρας.
|
|
32
|
32
|
|
и^ покаꙁа` и^мъ главђ` никано'ровђ и^ рђкђ хђленїя ю'же простре` на храм# ст~ыи вседръжи'теля въꙁносяся”
|
καὶ ἐπιδειξάμενος τὴν τοῦ μιαροῦ Νικάνορος κεφαλὴν καὶ τὴν χεῖρα τοῦ δυσφήμου, ἣν ἐκτείνας ἐπὶ τὸν ἅγιον τοῦ Παντοκράτορος οἶκον ἐμεγαλαύχησε,
|
|
33
|
33
|
|
и^ ја^ꙁы'кᲆ нечесᲄи'ваго никано'ра эTсњчь и^ повелњ` раZдроби'ти птицаM, рђкђ же беꙁђмнаго противђ цр~кви възвњ'сити”
|
καὶ τὴν γλῶσσαν τοῦ δυσσεβοῦς Νικάνορος ἐκτεμὼν ἔφη κατὰ μέρος δώσειν τοῖς ὀρνέοις, τὰ δὲ ἐπίχειρα τῆς ἀνοίας κατέναντι τοῦ ναοῦ κρεμάσαι.
|
|
34
|
34
|
|
Вси' же на' нб~о блsвиша г~а прја^вле'наго, рекђщи, блsвеn сᲆхрани'выи мњсто свое нескве'рно.
|
οἱ δὲ πάντες εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησαν τὸν ἐπιφανῆ Κύριον λέγοντες· εὐλογητὸς ὁ διατηρήσας τὸν ἑαυτοῦ τόπον ἀμίαντον.
|
|
35
|
35
|
|
възвњси же никаноровђ главђ` на кра'ю, и^ꙁвњсᲄна всMњ и^ ја^вля'я гн~ея по'мощи зна'менїе”
|
ἐξέδησε δὲ τὴν τοῦ Νικάνορος κεφαλὴν ἐκ τῆς ἄκρας ἐπίδηλον πᾶσι καὶ φανερὸν τῆς τοῦ Κυρίου βοηθείας σημεῖον.
|
|
36
|
36
|
|
И$ повелњша вс^и ѓ%бщиM совњтоM ника'коже ѓ^ста'вити беZ празнDова'нїа дн~и сего, и^мᲇти же пра'зниk сей, г~і дн~я, в~і мsца. а^дар# же гл~ется сљ=рїискиM гласоM, прDе е^ді'ныM днеM мардохе'ева дн~и”
|
καὶ ἐδογμάτισαν πάντες μετὰ κοινοῦ ψηφίσματος μηδαμῶς ἐᾶσαι ἀπαρασήμαντον τήνδε τὴν ἡμέραν, ἔχειν δὲ ἐπίσημον τὴν τρισκαιδεκάτην τοῦ δωδεκάτου μηνὸς —῎Αδαρ λέγεται τῇ Συριακῇ φωνῇ— πρὸ μιᾶς ἡμέρας τῆς Μαρδοχαϊκῆς ἡμέρας.
|
|
37
|
37
|
|
ја%же бо ѓ^ никано'рњ и^мњ'ются си'це. и^ эT тXњ вре'меn ё^дръжа'ся граD эT е^вре'и” И$ аZ здᲇ ѓ^ставлю сло'во.
|
Τῶν οὖν κατὰ Νικάνορα χωρησάντων οὕτω καὶ ἀπ᾿ ἐκείνων τῶν καιρῶν κρατηθείσης τῆς πόλεως ὑπὸ τῶν ῾Εβραίων, καὶ αὐτὸς αὐτόθι καταπαύσω τὸν λόγον.
|
|
38
|
38
|
|
и^ а^ще ё^бо бл~го и^ пра'во сᲆчине'нїю семђ` и^ саM хотXњ, а^ще же бл~госъврьше'не и^ въ мњрђ сїе врђче'но м^и быs.
|
καὶ εἰ μὲν καλῶς καὶ εὐθίκτως τῇ συντάξει, τοῦτο καὶ αὐτὸς ἤθελον· εἰ δὲ εὐτελῶς καὶ μετρίως, τοῦτο ἐφικτὸν ἦν μοι.
|
|
39
|
39
|
|
ја%коже бо вино` по всемђ` пи'ти и^ли` всегDа вода` съпроти'вно еs. иMже ѓ^браꙁоM вино` с водо'ю смњшава'ти весели'тъ и^ блгDть скончава'етᲆ. такожDе съчине'нїе и^ ё^краше'нїе сло'ва весели'тъ слђхи послђшаю^щихъ. в сем# же бђди и^ скон#ча'нїе”
|
καθάπερ γὰρ οἶνον καταμόνας πίνειν, ὡσαύτως δὲ καὶ ὕδωρ πάλιν πολέμιον· ὃν δὲ τρόπον οἶνος ὕδατι συγκερασθεὶς ἡδὺς καὶ ἐπιτερπῆ τὴν χάριν ἀποτελεῖ, οὕτω καὶ τὸ τῆς κατασκευῆς τοῦ λόγου τέρπει τὰς ἀκοὰς τῶν ἐντυγχανόντων τῇ συντάξει. ἐνταῦθα δὲ ἔσται ἡ τελευτή.
|
Старий Заповіт
• Бут. • Вих. • Лев. • Чис. • Втор.
• Нав. • Суд. • Руф. • 1 Цар. • 2 Цар. • 3 Цар. • 4 Цар. • 1 Пар. • 2 Пар. • 1 Езд. • 2 Езд. • 3 Езд. • Неєм. • Тов. • Юдиф. • Есф. • 1 Мак. • 2 Мак. • 3 Мак.
• Іов. • Пс. • Притч. • Еккл. • Пісн. • Прем. • Сир.
• Іс. • Єр. • Плач. • Вар. • Єз. • Дан.
• Ос. • Іоїл. • Ам. • Авд. • Іона. • Мих. • Наум. • Авв. • Соф. • Агг. • Зах. • Мал.